#Misirin Qəzza siyasəti

ABŞ BMT Təhlükəsizlik Şurasında Qəzzada dərhal, şərtsiz və daimi atəşkəs tələb edən qətnamə layihəsini veto edib. Qətnamə eyni zamanda İsraildən humanitar yardımların qarşısındakı bütün məhdudiyyətləri qaldırmağı və HƏMAS da daxil olmaqla fələstinli qrupların əlində saxlanılan girovların azad edilməsini tələb edirdi. Qətnamə layihəsi Şuranın 15 üzvündən seçilmiş 10 üzv tərəfindən hazırlanmışdı və səsvermədə 14 lehinə, 1 əleyhinə nəticə əldə olunmuşdu. ABŞ-ın vetosu sənədin qəbulunu əngəllədi. Bu, Qəzza müharibəsi başlayandan bəri Vaşinqtonun altıncı veto qərarıdır.

İsrail ordusunun hava bombardmanlarının ardından 15 sentyabrdan etibarən başlatdığı quru hücumlar Qəzza şəhərində humanitar fəlakəti daha da dərinləşdirib. Sürətlə artan hücumlar səbəbilə fələstinlilər şimal bölgələrdən cənuba doğru kütləvi şəkildə köç etməyə məcbur edilir. İsrail ordusu, Qəzza şəhərindəki fələstinlilərin yaşadığı məhəllələri, infrastruktur obyektlərini və yardım nöqtələrini hədəf alır. Bombardmanlardan sonra isə quru hücumları ilə bölgədə tam işğal planını həyata keçirməyə çalışır. Rəsmi məlumata görə, Qəzza Zolağının 88 faizi ya tam işğal olunub, ya da "təxliyə əmrləri" altında fələstinlilərə boşaldılması tələb edilib.

İsrail Maliyyə Naziri Batseliel Smotriç, Qəzza Zolağının tam işğal və ilhaq edilməsini müdafiə edir. O, 7 oktyabr 2023-dən bəri İsrailin hücumlarında 65 mindən çox Fələstinlinin həyatını itirdiyi Qəzza’da zəngin bir daşınmaz əmlak qəniməti olduğunu və bu qəniməti amerikalılarla paylaşacaqlarını bildirib. İsrail dövlət televiziya kanalı KAN-ın məlumatına görə, Smotriç, Əmlak Mərkəzi Şəhər Yenidənqurma Zirvəsində Qəzza Zolağında qanunsuz məskunlaşmanın olub-olmayacağı sualına cavab verib.

BMT baş katibi Antonio Quterreş çərşənbə axşamı Qəzza şəhərinin “sistematik dağıdılmasını” pisləyib və bildirib ki, İsrailin soyqırımı törədib-törətmədiyi barədə qərarı beynəlxalq məhkəmələr verməlidir. “Baş katibin səlahiyyətlərinə soyqırımı barədə hüquqi qərar vermək aid deyil. Bu, yalnız Beynəlxalq Ədalət Məhkəməsinin səlahiyyətinə daxildir”-deyə Quttereş Quterreş Nyu-Yorkda jurnalistlərin suallarını cavablandırarkən deyib.

İsrail ordusu bu gün səhər saatlarından etibarən Qəzza şəhərinə yönələn quru hücumunu genişləndirərək intensiv hava zərbələri endirib. Hücumlar nəticəsində azı 17 fələstinli, o cümlədən 7 nəfər Qəzza şəhərində həlak olub, onlarla insan yaralanıb. Fələstin rəsmi agentliyi “Vafa”-nın məlumatına görə, Xən Yunusun Məvasi bölgəsində yerləşən qaçqın çadırına endirilən zərbədə eyni ailədən 3 nəfər həyatını itirib. Mərkəzdə, Nuseyrat düşərgəsində isə bir ailənin evi hədəfə alınaraq ata, hamilə ana və qız övladı öldürülüb. Qəzzanın cənubunda Tel əl-Həva məhəlləsində yerləşən yaşayış mənzilinə hücum zamanı da 2 nəfər ölüb, digərləri yaralanıb.

İsrail ordusunun 7 oktyabr 2023-cü ildən bu yana Qəzza zolağına qarşı həyata keçirdiyi hücumlarda həlak olanların sayı son 24 saatda 59 nəfər artaraq 64 min 964-ə yüksəlib. Qəzzadakı Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən yayımlanan yazılı açıqlamada, İsrailin davam edən hücumları nəticəsində baş verən ölüm və yaralanma halları ilə bağlı son statistika təqdim olunub. Məlumata görə, son 24 saat ərzində Qəzza zolağındakı xəstəxanalara 59 nəfər meyit və 386 yaralı gətirilib.

Fələstin Xarici İşlər Nazirliyi İsrail ordusunun Qəzza şəhərinə quru hücuma başlamasının ardından beynəlxalq ictimaiyyəti “fövqəladə və təcili müdaxilə”yə çağırıb. Nazirliyin bəyanatında bildirilib ki, Qəzzada baş verənlər mülki əhalinin qəsdən hədəfə alınması, şəhərin kütləvi məzarlığa çevrilməsi və yaşanmaz hala gətirilməsi deməkdir. Məlumata görə, təqribən bir milyon fələstinli ölüm təhlükəsi altında qaçqın vəziyyətinə düşüb. Fələstin XİN beynəlxalq ictimaiyyəti hərbi cinayətləri dayandırmağa, dərhal atəşkəsə nail olacaq siyasi və diplomatik həll yollarını gücləndirməyə, mülki şəxslərin qorunmasına, onların Qəzza zolağından məcburi köçürülməsinin qarşısını almağa çağırıb. Eyni zamanda girovların və məhbusların azad edilməsi, humanitar yardımın davamlı şəkildə çatdırılması üçün “Nyu-York Bəyannaməsi”nin icrasının vacibliyi vurğulanıb.

İsrailin hücumları və mühasirəsi səbəbindən Qəzza zolağında aclıq fəlakəti yaşanır. Son 24 saat ərzində 3 fələstinli daha aclıq və qidalanma çatışmazlığı səbəbilə həlak olub. Bu barədə Qəzzadakı Fələstin Səhiyyə Nazirliyi yazılı açıqlama yayıb. Bildirilib ki, aclıq və qida çatışmazlığı səbəbindən ölənlərin sayı 7 oktyabr 2023-cü ildən bu yana 425-ə yüksəlib. Onlardan 145-i uşaqdır. BMT-nin dəstəklədiyi Enteqre Qida Təhlükəsizliyi Faza Təsnifatı (IPC) 22 avqust tarixində Qəzza şəhərində "aclq vəziyyəti" elan edib. Həmin tarixdən bu günə qədər bölgədə 30-u uşaq olmaqla 147 nəfər aclıq səbəbilə həyatını itirib.

İsrail ordusunun bu gün səhər saatlarından etibarən Qəzza zolağının müxtəlif bölgələrinə həyata keçirdiyi hava və artilleriya hücumları nəticəsində 3-ü uşaq olmaqla 25 fələstinli həyatını itirib. Xəstəxana mənbələri və yerli şahidlərin bildirdiyinə görə, Qəzza şəhərinə yönəlmiş hücumlar xüsusilə intensiv xarakter alıb. Əldə olunan məlumatlara görə, İsrail ordusu Qəzza şəhərinin qərbindəki Rimal məhəlləsində bir fələstinli ailənin yerləşdiyi çadırı bombalayıb. Nəticədə, 6 nəfər, o cümlədən 3 uşaq həlak olub.

Türkiyənin xarici işlər naziri Hakan Fidan bildirib ki, İsrailin Qəzzada törətdiyi insanlıq əleyhinə cinayətlərin açıq şəkildə tanınması və ifşa edilməsi “ədalətli dünya üçün atılacaq ilk addımdır”. Fidan bu fikirləri cümə günü İtaliyanın paytaxtı Romada yerləşən Beynəlxalq Münasibətlər İnstitutunda keçirilən konfransda səsləndirib. O vurğulayıb ki, Qəzza məsələsi BMT Baş Assambleyasının gündəliyində olacaq və “bu mövzu beynəlxalq ictimaiyyət üçün doğru ilə yanlışı ayırd etmə testidir”.

İsrailin hücumları və blokadası səbəbilə aclıq yaşanan Qəzza zolağında son 24 saatda 5 fələstinli daha aclıqdan həyatını itirib Qəzzadakı Fələstin Səhiyyə Nazirliyinin yazılı açıqlamasında aclıqdan ölənlərlə bağlı son məlumatlar paylaşılıb. Açıqlamada, son 24 saat ərzində 5 fələstinlinin aclıq və qida çatışmazlığı səbəbilə həyatını itirdiyi bildirilib. Qeyd olunub ki, 7 oktyabr 2023-cü ildən bu yana Qəzza zolağında aclıqdan həyatını itirənlərin sayı 141-i uşaq olmaqla 404 nəfərə çatıb. Birləşmiş Millətlər tərəfindən dəstəklənən İnteqrə Olmuş Qida Təhlükəsizliyi Faza Təsnifatının (IPC) 22 avqustda Qəzza şəhərində rəsmi olaraq “aclıq vəziyyəti” elan etdiyi xatırladılıb və həmin tarixdən bu yana 26-sı uşaq olmaqla 126 nəfərin aclıq və qidalanma çatışmazlığı səbəbilə həyatını itirdiyi bildirilib.

“Yedioth Ahronoth” qəzeti İsrailin Qəzzaya qarşı apardığı müharibəyə dair beynəlxalq miqyasda aparılan kampaniyanı təhlil edərək yazıb ki, bu kampaniya artıq yalnız İsrailin Qəzzadakı fəaliyyətlərinə deyil, ümumilikdə onun mövcudluğuna qarşı yönəlib. Qəzetin yazarı Ben-Dror Yemini məqaləsində HƏMAS-ın “çox uğurla həyata keçirdiyi” və İsraili diplomatik təcridə, həmçinin sürətlə genişlənən boykotlara sürükləyən “mənfi təbliğat”ından xəbərdarlıq edib. Onun fikrincə, baş nazir Benyamin Netanyahunun hökuməti beynəlxalq aləmdə yaranmış ciddi siyasi zərəri görməməzlikdən gələrək İsraili təhlükəli iflas həddinə aparır.