2023-cü ilin oktyabr ayından etibarən İsrailin Qəzza zolağına həyata keçirdiyi aramsız hücumlar nəticəsində bölgədəki can itkisi dəhşətli həddə çatıb. Fələstin Sağlamlıq Nazirliyinin açıqladığı son məlumatlara görə, ötən müddət ərzində ümumi can itkisi 72 min 328 nəfərə, yaralıların sayı isə 172 min 184 nəfərə yüksəlib. Son 48 saat ərzində xəstəxanalara daha 11 nəfərin nəşi gətirilib, 26 yaralı isə müalicə altına alınıb.
Axtarış nəticələri "İsrail ordusu" (1838)
İsrail ordusu Livanın cənubunda "Hizbullah" qruplaşmasına qarşı başlatdığı hərbi əməliyyatların miqyasını kəskin şəkildə genişləndirib. Son 24 saat ərzində bölgədə 200-dən çox hədəfə intensiv hava zərbələri endirilib. İsrail hərbi komandanlığının yaydığı məlumata görə, bu hücumlar əsasən quru qoşunlarının irəliləməsinə şərait yaratmaq məqsədilə həyata keçirilir. Hədəflər arasında raket qurğuları, silah anbarları və strateji infrastruktur obyektlərinin olduğu bildirilir.
ABŞ və İran gözlənilmədən iki həftəlik atəşkəs elan etdilər, lakin bundan sonra nələrin baş verəcəyi ilə bağlı saysız-hesabsız suallar açıq qalır. İsrail də hesabatlara görə, könülsüz olsa da, atəşkəsə razılıq verib. Vaşinqton və Tehran "qələbə" elan etsələr də, bu müharibənin bitdiyini söyləmək hələ çox tezdir. Bir çox əsas məsələ həll olunmamış qalır, raketlər və pilotsuz uçuş aparatları (dronlar) atəşkəs elanından sonra belə bölgədə uçmağa davam edir. Belə ki, bir neçə Körfəz ölkəsi çərşənbə günü İranın hücumlarına məruz qaldığını bildirib, İsrail isə Livanda böyük zərbələr endirib.
11 Aprel tarixi dünya miqyasında bir sıra əlamətdar hadisələrlə yadda qalıb. Aşağıda bu gün baş vermiş mühüm tarixi hadisələrin xronoloji icmalını təqdim edirik:
Livan Prezidenti Cozef Aun cümə günü verdiyi bəyanatda İsrail hərbi hava qüvvələrinin ölkənin cənubundakı Nəbatiyə şəhərində yerləşən hökumət binasına endirdiyi zərbə nəticəsində 13 dövlət təhlükəsizlik əməkdaşının həlak olduğunu açıqlayıb. Prezident bu hücumu kəskin pisləyərək, dövlət təsisatlarının hədəf alınmasının Livanı öz suverenliyini müdafiə etməkdən çəkindirməyəcəyini vurğulayıb.
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Uşaq Fondu (UNICEF), İsrailin 8 aprel hücumları nəticəsində Livanda 33 uşağın həlak olduğunu və 153-nün yaralandığını bildirdi. UNICEF-in rəsmi internet saytı və sosial media hesabı vasitəsilə edilən açıqlamalarda mövzu ilə bağlı ətraflı məlumat verilib. Açıqlamada Livandakı hücumlardan uşaqların ciddi şəkildə təsirləndiyi vurğulanaraq, "Uşaqlar dağıntılar altından çıxarılır. Ailələr parçalanır," ifadələri işlədilib.
İran İnqilab Keşikçiləri Korpusu (SEPAH) atəşkəsin ikinci günündə Körfəz ölkələrinə, xüsusilə Küveytə pilotsuz uçuş aparatları (PUA) ilə hücum edilməsi barədə xəbərləri rəsmən təkzib edib.
Tarix bu gün xalqımıza qarşı törədilmiş amansız soyqırımlara, dövlət rəhbərlərini məhv edən aviasiya fəlakətlərinə və bəşəriyyətin kainatı dərk etməsini dəyişən elmi kəşflərə şahidlik edib
Qəzza zolağının Təhsil və Ali Təhsil Nazirliyinin verdiyi məlumata görə, cümə axşamı İsrail ordusu Beyt Lahiya şəhərində fələstinli azyaşlı qız Ritac Reyhanı qətlə yetirib. İnsident uşaqlar məktəb çadırında dərs masası arxasında əyləşdiyi zaman baş verib. Nazirliyin bəyanatında bildirilir ki, "Əbu Ubeydə bin əl-Cərrah" məktəbinin 3-cü sinif şagirdi olan Ritac İsrail hərbçilərinin açdığı atəş nəticəsində həyatını itirib. Hadisə onun sinif yoldaşları arasında ağır psixoloji travmaya və şoka səbəb olub.
Livan Silahlı Qüvvələrinin rəhbəri Rudolf Heykel ölkənin cənubunda yerləşən hərbi birliklərə baş çəkərək, İsrailin artan hərbi təzyiqləri və regional sabitlik barədə mühüm bəyanatlar verib. Komandir və əsgərlərlə görüşən Heykel, Livan ordusunun bütün çətinliklərə baxmayaraq, ölkənin suverenliyini qorumaq üçün böyük fədakarlıq göstərdiyini vurğulayıb.
İsrailin Beyrut və digər bölgələrə müharibənin başlanğıcından bəri ən şiddətli hücumu — bir neçə dəqiqə ərzində yüz hava zərbəsi endirməsi ilə əsas sual artıq Livanın "İran atəşkəsinə" daxil olub-olmaması deyil. Əsas sual budur: Niyə İsrail, Pakistanın vasitəçiliyi ilə əldə olunan bu atəşkəsə sadiq olmadığını günün günorta çağı, heç bir xəbərdarlıq etmədən 100-dən çox ölü və 800-dən çox yaralı ilə nəticələnən bir qırğın törədərək nümayiş etdirdi?
İsrail Ordusu Beyruta təşkil edilən hava hücumları nəticəsində "Hizbullah" qruplaşmasının rəhbəri Naim Qasemin şəxsi katibi Əli Yusif Hərşinin öldürüldüyünü bəyan edib. İsrail hərbi komandanlığının rəsmi məlumatına əsasən, Əli Yusif Hərşi "Hizbullah" liderinin ən yaxın sirdaşlarından biri və şəxsi müşaviri olub.
Ağ Evin sözçüsü Karolayn Livitt də "Axios" xəbər saytına təsdiqləyib ki, Livan Vaşinqton və Tehran arasındakı razılaşmanın bir hissəsi deyil. Lakin bundan əvvəl "Associated Press" agentliyi danışıqlarda iştirak edən rəsmiyə istinadən Livanın da atəşkəsə daxil olduğunu xəbər vermişdi.
Livan Səhiyyə Nazirliyi İsrail ordusunun ölkə daxilində həyata keçirdiyi intensiv hava hücumları nəticəsində ilkin məlumatlara görə onlarla insanın həyatını itirdiyini, yüzlərlə insanın isə yaralandığını açıqlayıb. İsrail hərbi hava qüvvələrinin Livanın bir çox bölgəsini eyni vaxtda hədəf aldığı bildirilir.
İspaniya hökuməti İsrail ordusunun Livanda BMT-nin sülhməramlı qüvvələrinin (UNIFIL) tərkibində xidmət edən ispan əsgərini qısamüddətli saxlamasına etiraz olaraq İsrailin Madriddəki ən yüksək rütbəli diplomatını (işlər vəkilini) Xarici İşlər Nazirliyinə çağırıb.
İsrail hərbi hava qüvvələri paytaxt Beyrutun mərkəzi nöqtələrini və əhalinin sıx məskunlaşdığı Dahi xəbər bölgəsini hədəf alıb. Şəhərdə qısa müddət ərzində ard-arda 9 güclü partlayış səsi eşidilib və hədəf alınan ərazilərdən qatı tüstü dumanları yüksəlməyə başlayıb. Hücumdan əvvəl dinc sakinlərə heç bir xəbərdarlıq edilmədiyi bildirilir.
Tarix bu gün qlobal imperiyaların barışığına, səmavi fəlakətlərə və bəşəriyyəti sarsıdan tarixi dəfn mərasimlərinə şahidlik edib
İsrail ordusu Tehranın mərkəzində həyata keçirdiyi hava hücumu zamanı bir sinaqoqa zərər dəydiyini rəsmən etiraf edib. Ordudan mətbuata verilən açıqlamada, İsrail qırıcılarının Tehranda vurduğu sinaqoqda yaranan "mülki itkilərə" görə təəssüf hissi keçirildiyi bildirilib.
İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu televiziya vasitəsilə xalqa müraciətində İsrail ordusunun bu gün İran daxilindəki strateji nəqliyyat infrastrukturuna genişmiqyaslı zərbələr endirdiyini elan edib. Baş nazir Netanyahu bildirib ki, İsrail hərbi hava qüvvələri İranda dəmir yollarını və körpüləri hədəf alıb. O, heç bir sübut təqdim etmədən iddia edib ki, bu mülki infrastruktur obyektləri İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu (SEPAH) tərəfindən hərbi məqsədlər üçün istifadə olunur.
İsrail ordusu çərşənbə akşmı günü İran tərəfindən dəstəklənən "Hizbullah"a qarşı döyüşdüyü Livanın cənubunda "müdafiə xətti" boyunca quru qoşunlarının yerləşdirilməsini tamamladığını açıqlayıb. Ordu əsgərlərinin Livan ərazisinin daxilinə doğru irəlilədiyi ən uzaq nöqtə barədə coğrafi təfərrüat verməyib. İsrail mediası ordunun bu mərhələdə qoşunları İsrail-Livan sərhədindən təxminən 20 kilometr (12 mil) şimaldan daha dərinə yeritmək niyyətində olmadığını bildirib.
İranın cənubunda yerləşən strateji əhəmiyyətli Xark adasında ABŞ və İsrailin hücumları nəticəsində güclü partlayış səsləri eşidilib. Adada baş verən partlayışlar birbaşa hərbi müdaxilə nəticəsində yaranıb. Hadisənin təfərrüatları, dəymiş ziyanın miqyası və tələfat barədə hələlik rəsmi məlumat verilməsə də, bölgədə gərginliyin pik həddə çatdığı bildirilir.
İsrail hakimiyyəti Qəzza zolağının Misir ilə yeganə çıxış nöqtəsi olan Rəfah sərhəd-keçid məntəqəsini gediş-gəliş üçün tamamilə bağlayıb. Fələstinin rəsmi WAFA agentliyinin məlumatına görə, İsrail hərbçiləri xəstələrin və onları müşayiət edən şəxslərin Misirə keçidini bloklayıb. Bu qadağa müalicəsi Qəzza daxilində mümkün olmayan yüzlərlə ağır yaralı və xroniki xəstənin həyatını birbaşa təhlükə altına qoyur.
Tarix bu gün qlobal səhiyyə sisteminin təməllərinin atılmasına, xalqımıza qarşı törədilən amansız qırğınlara və beynəlxalq sanksiya qərarlarına şahidlik edib.
İsrailin atəşkəs razılaşmasını pozaraq Qəzza zolağının mərkəzində, Megazi qaçqın düşərgəsinin şərqində toplaşan mülki şəxsləri hədəf alan hava hücumu nəticəsində 7 fələstinli həyatını itirib. Tibbi mənbələrdən alınan məlumata görə, Megazi qaçqın düşərgəsinin şərqindəki mülki kütləyə edilən hücumdan sonra həlak olan 7 fələstinlinin cənazəsi Deyr əl-Bəlahdakı Əqsa Şəhidləri xəstəxanasına gətirilib. Hücumla bağlı əlavə təfərrüat paylaşılmayıb.