ABŞ rəsmilərinə istinadən yayılan məlumatlara görə, Prezident Donald Tramp İranda saxlanılan 400 kiloqramdan çox yüksək dərəcədə zənginləşdirilmiş uranın müsadirə edilməsi üçün xüsusi hərbi əməliyyat planlarını dəyərləndirir. Bu əməliyyatın olduqca mürəkkəb və riskli olduğu, ABŞ hərbçilərinin günlərlə İran ərazisində qalmasını tələb edə biləcəyi vurğulanır. Trampın müşavirləri vasitəsilə İrana "müharibənin dayandırılması müqabilində uranın təhvil verilməsi" şərtini qoyduğu iddia edilir. Tehran bu təklifi rədd edərsə, nüvə materialının güc tətbiq etməklə ələ keçirilməsi variantı aktivləşəcək. Bu məqsədlə dəniz piyadaları və paraşütçü desant bölmələrinin bölgəyə yerləşdirilməsi kimi alternativlər hazırlanır.
#İran–ABŞ danışıqları
Beynəlxalq ictimaiyyət ABŞ və İran arasında keçirilən ilk raund danışıqların nəticələrini böyük maraqla gözləyir. Ekspertlər bu mərhələni həlledici, lakin təhlükəli adlandırırlar. Danışıqlar fonunda baş verən siyasi və hərbi manevrlər tərəflər arasındakı uçurumun nə dərəcədə dərin olduğunu göstərir. Hörmüz boğazı və İranın nüvə proqramı hələ də ixtilafın mərkəzindədir.
ABŞ və İsrailin İrana qarşı başladığı və qarşılıqlı hücumlarla davam edən regional gərginlik fonunda yayılan məlumata görə, Tehran Vaşinqtonla danışıqlarda yalnız müəyyən şəxslərlə təmas qurmaq niyyətindədir. Mənbələrə görə, Vens digər ABŞ rəsmilərindən fərqli olaraq müharibənin dayandırılması məsələsində “daha müsbət mövqedə” görünür və onun münaqişənin sona çatdırılmasına daha meyilli olduğu düşünülür.
BAKI,VOA NATO müdafiə qüvvələri İrandan atılan ballistik raketin Türkiyə hava məkanına girməzdən əvvəl zərərsizləşdirib. Türkiyənin Milli Müdafiə Nazirliyinin məlumatına əsasən, İran ərazisindən atılan və İraq ilə Suriya hava məkanından keçərək Türkiyə istiqamətində hərəkət edən ballistik raket Şərqi Aralıq dənizində yerləşdirilmiş NATO hava və raketdən müdafiə sistemləri tərəfindən məhv edilib.
ABŞ Mərkəzi Komandanlığı (CENTCOM) İrana qarşı davam edən hərbi əməliyyatların miqyası barədə rəsmi məlumat yayıb. CENTCOM komandanı admiral Bred Kuper bildirib ki, bu, ABŞ-ın son bir nəsildə Yaxın Şərqdə həyata keçirdiyi ən böyük hərbi yığınaqdır. Admiral Kuperin sözlərinə görə, fevralın 28-dən başlayan əməliyyatlarda 50 mindən çox əsgər, 200 döyüş təyyarəsi və 2 aviadaşıyıcı gəmi iştirak edir. İndiyədək İran ərazisində təxminən 2 min strateji hədəfin vurulduğu və ölkənin hava hücumundan müdafiə sistemlərinin böyük ölçüdə sıradan çıxarıldığı qeyd olunub.
İraqda fəaliyyət göstərən və İran tərəfindən dəstəklənən "Kətaib Hizbullah" qruplaşması öz döyüşçülərinə qonşu İranda baş verə biləcək "uzunmüddətli müharibə" ssenarisinə hazırlaşmağı tapşırıb. Cümə axşamı yayılan bəyanatda ABŞ-ın bölgədə hərbi yığınağını artırması və təhdidləri "təhlükəli eskalasiya" kimi qiymətləndirilib. Qruplaşma xəbərdarlıq edib ki, müharibə başlayacağı təqdirdə ABŞ tərəfi "hədsiz böyük itkilər" verəcək. Bəyanatda həmçinin bütün döyüşçülərin "tükəndirici müharibə" ssenarisinə uyğun hazır vəziyyətə gətirilməsinin zəruriliyi vurğulanıb.
ABŞ Vitse-prezidenti Cey Di Vens "Washington Post" qəzetinə verdiyi müsahibədə bildirib ki, Prezident Donald Tramp İran məsələsində hələ son qərarını verməyib. Vens vurğulayıb ki, ABŞ keçmişdəki hərbi müdaxilə səhvlərini təkrarlamamağa çalışır, lakin bu, Vaşinqtonun lazım gələrsə hərbi gücdən istifadə etməyəcəyi anlamına gəlmir. "Orta Şərqdə illərlə sürəcək və sonu görünməyən bir müharibənin içində olacağımıza ehtimal yoxdur" deyən Vens, mümkün hərbi zərbələrin dəqiq və nəticəyönümlü olacağına işarə edib.
İsveçrənin Cenevrə şəhərində Omanın vasitəçiliyi ilə İran və ABŞ nümayəndə heyətləri arasında keçirilən nüvə müzakirələrinin üçüncü raunduna qısa fasilə verilib. Tərəflər arasında mesaj mübadiləsi vasitəsilə həyata keçirilən dolayı görüşlərin növbəti mərhələsi bir neçə saatlıq fasilədən sonra yenidən davam edəcək.
Türkiyə Milli Müdafiə Nazirliyi (MSB) tərəfindən keçirilən həftəlik brifinqdə regional təhlükəsizlik və hərbi əməliyyatlarla bağlı yayılan dezinformasiyalara sərt cavab verilib. Nazirlik bəzi media resurslarında yer alan "ABŞ-ın mümkün müdaxiləsi zamanı Türkiyənin İran torpaqlarına girəcəyi" barədə xəbərləri qəti şəkildə yalanlayıb. Rəsmi açıqlamada bildirilib ki, Türkiyə qonşu ölkələrdəki gərginliklərin hər zaman sülh və diplomatiya yolu ilə həllinin tərəfdarıdır. Sərhəd xəttində təhlükəsizlik tədbirləri yüksək səviyyədə və koordinasiyalı şəkildə davam etdirilsə də, İran ərazisinə hər hansı hərbi müdaxilə planlaşdırılmır.
İran Prezidenti Məsud Pezeşkian ölkəsinin nüvə proqramı ətrafında yaranan mübahisələrə toxunaraq, Tehranın nüvə silahı istehsal etmək niyyətində olmadığını bir daha vurğulayıb. İran dövlət televiziyasının məlumatına görə, Mazandaran əyalətinin Planlaşdırma və İnkişaf Şurasının iclasında çıxış edən Pezeşkian, ölkənin ali rəhbəri Əli Xameneinin bu mövzudakı fətvasına və açıqlamalarına diqqət çəkib. O, dini liderin sözlərinin siyasi manipulyasiya olmadığını qeyd edib.
ABŞ-ın Dövlət katibi Marko Rubio İranın ballistik raket proqramı və regional təhlükəsizliyə təhdidləri ilə bağlı mühüm bəyanatlar verib. Karib dənizi ölkəsi olan Sent-Kits və Nevisə səfəri zamanı ABŞ mətbuatına açıqlama verən Rubio, Tehranın ballistik raketlər mövzusunda müzakirələrdən yayınmasını "böyük problem" kimi xarakterizə edib.
İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqayi ABŞ Prezidenti Donald Trampı ünvanına sərt ittihamlar səsləndirərək onu "yalanı təkrarlamaqda" günahlandırıb. İsmayıl Bəqayi "X" sosial media hesabı vasitəsilə etdiyi açıqlamada Donald Trampın ABŞ Konqresindəki çıxışı zamanı İran haqqında səsləndirdiyi fikirlərə münasibət bildirib. O, Trampın iddialarını kəskin tənqid edərək, bu cür bəyanatların saxta reallıq yaratmaq məqsədi daşıdığını qeyd edib.