BAKI,VOA,Yusif Şərifzadə
Hörmüz boğazında gəmiçilik fəaliyyətində dəyişikliklər müşahidə olunur. Dəniz təhlükəsizliyi üzrə mütəxəssislərin fikrincə, ABŞ və İran arasında artan gərginlik fonunda kommersiya gəmiləri müxtəlif keçid marşrutları arasında seçim etməyə başlayıb.
VOA xəbər verir ki, dəniz təhlükəsizliyi üzrə analitik Dimitris Maniatis Hörmüz boğazından keçən kommersiya gəmilərinin sayında ciddi dəyişiklik olduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, ötən ay ABŞ-İran razılaşmasının imzalanmasından sonra keçidlərin sayında kəskin artım müşahidə edilsə də, son günlər vəziyyət əhəmiyyətli dərəcədə dəyişib.
Maniatis qeyd edib ki, son üç gün ərzində 26 gəmi İran tərəfinin nəzarət etdiyi marşrutdan keçib, daha 26 gəmi isə elektron izləmə sistemlərini söndürərək “görünməz” rejimə keçib. ABŞ hərbi dəstəyi ilə fəaliyyət göstərən cənub marşrutundan isə yalnız beş gəminin istifadə etdiyi bildirilib.
Ekspertin fikrincə, hazırda Hörmüz boğazında vahid beynəlxalq gəmiçilik sistemi deyil, paralel və bir-biri ilə rəqabət aparan keçid mexanizmi formalaşıb.
Onun sözlərinə görə, kommersiya operatorları marşrut seçimlərini artıq ümumi qəbul olunmuş qaydalara deyil, siyasi, iqtisadi və təhlükəsizlik amillərinə əsasən müəyyənləşdirirlər.
Maniatis bildirib ki, Yaponiya hökuməti İranla danışıqlar apararaq boğazda ilişib qalan yeddi Yaponiya gəmisinin təhlükəsiz şəkildə çıxarılmasına nail olub.
Ekspertlər hesab edirlər ki, Hörmüz boğazında yaranan qeyri-müəyyənlik beynəlxalq ticarət, enerji daşımaları və gəmiçilik təhlükəsizliyi üçün əlavə risklər yaradır.