BAKI,VOA, Fərid Mikayılov
Türkiyə ilə Suriya arasında mədən sənayesinin inkişafı və enerji əməkdaşlığının genişləndirilməsi məqsədilə Şamda “Fosfat Sahəsində Anlaşma Memorandumu” imzalanıb.
VOA xəbər verir ki, sənəd Türkiyənin Mədən Tədqiqat və Axtarış Baş İdarəsinin (MTA) tabeliyində fəaliyyət göstərən “MTA IC” ilə Suriya Geologiya və Mədən Ehtiyatları Baş İdarəsi arasında imzalanıb.
İmza mərasimində Türkiyənin energetika və təbii sərvətlər naziri Alparslan Bayraktar və Suriyanın energetika naziri Məhəmməd Bəşir iştirak ediblər.
Memorandum çərçivəsində fosfat hasilatı, yeni yataqların işlənməsi, mədən infrastrukturunun bərpası, həmçinin neft və qaz kəşfiyyatı üzrə bir sıra layihələrin həyata keçirilməsi nəzərdə tutulur.
Fosfat hasilatı və dəmir yolu layihəsi
Çərçivə sazişinin gələcəkdə daha genişmiqyaslı kommersiya müqavilələri üçün əsas yaradacağı bildirilir. Layihə çərçivəsində fosfat hasilatının artırılması, yeni yataqların istismara verilməsi və hasil olunan məhsulun dəniz limanlarına daşınması üçün dəmir yolu infrastrukturunun yaradılması planlaşdırılır.
Bundan əlavə, Hələb ətrafındakı dəmir filizi yataqlarının yenidən istismara cəlb edilməsi ilə bağlı birgə işlərin aparılması nəzərdə tutulur.
Suriya ərazisində kükürd və fosfor turşusu istehsalı müəssisələrinin yaradılması, fosfat daşınması üçün nəqliyyat infrastrukturunun bərpası və Türkiyəyə fosfat idxalı da əməkdaşlığın əsas istiqamətləri arasında yer alır.
Türkiyədən Suriyaya elektrik ixracı artırılacaq
Suriya infrastrukturunun bərpası çərçivəsində Türkiyənin bu ölkəyə elektrik enerjisi tədarükünü də əhəmiyyətli dərəcədə artıracağı bildirilir.
Yaxın həftələrdə istifadəyə verilməsi planlaşdırılan Birecik-Hələb elektrik xəttinin işə düşməsi ilə Türkiyədən Suriyaya elektrik enerjisi ixracının təxminən üç dəfə artaraq 800-900 meqavat səviyyəsinə çatması gözlənilir.
Suriya tərəfi xəttin sentyabrın sonunadək tam gücü ilə fəaliyyətə başlayacağını və bunun xüsusilə Hələb bölgəsində elektrik təminatının yaxşılaşdırılmasına imkan verəcəyini açıqlayıb.
Neft, qaz və geotermal enerji üzrə əməkdaşlıq
Türkiyə Petrolları Anonim Ortaklığının (TPAO) Suriyanın qurudakı və Aralıq dənizindəki dəniz yataqlarında seysmik tədqiqat və qazma işləri aparması da planlaşdırılır.
Türkiyənin Qara dəniz və Somali layihələrində əldə etdiyi təcrübədən istifadə etməklə beynəlxalq tərəfdaşlarla birlikdə Suriyanın karbohidrogen ehtiyatlarının araşdırılması hədəflənir.
Bununla yanaşı, Türkiyə Suriyanın geotermal enerji potensialının inkişafında da iştirak etməyə hazırdır. Ankara bu sahədə əldə etdiyi texnoloji təcrübəni Suriyanın enerji infrastrukturunun bərpasına yönəltməyi planlaşdırır.
Beləliklə, Ankara ilə Dəməşq arasında əldə olunan razılaşmalar mədənçilikdən elektrik enerjisinə, neft-qaz kəşfiyyatından geotermal enerjiyə qədər bir sıra strateji sahələri əhatə edir.