Livan hökuməti İranın Beyrutdakı səfirliyinin nümayəndəsini rəsmi izahat üçün Xarici İşlər Nazirliyinə çağırıb. Bu barədə Livanın informasiya naziri açıqlama verib. Nazirin sözlərinə görə, bu addım İranın "Təsnim" xəbər agentliyinin İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu (SEPAH) və "Hizbullah"ın Livan ərazisindən birgə əməliyyat keçirməsi barədə yaydığı məlumatdan sonra atılıb. Livan rəsmiləri bu növ hərbi fəaliyyətlərin ölkənin suverenliyi və daxili təhlükəsizliyi kontekstində ciddi araşdırılacağını və lazımi hüquqi-diplomatik tədbirlərin görüləcəyini bildiriblər.
#İran-İsrail qarşıdurması
İspaniya hökuməti ABŞ və İsrailin İrana qarşı hərbi əməliyyatları nəticəsində Yaxın Şərq və Körfəz regionunda yaranan qeyri-sabitlik səbəbindən təxliyə edilən İspaniya vətəndaşlarının sayının 7 minə çatdığını açıqlayıb. İspaniya Xarici İşlər Nazirliyinin yaydığı bəyanatda fevralın 28-dən başlayan gərginliklər zamanı heç bir İspaniya vətəndaşının xəsarət almadığı bildirilir. Məlumatda qeyd olunur ki, təxliyə prosesi digər ölkələrdə davam etsə də, təhlükəsizlik mülahizələrinə görə İrandan vətəndaşların çıxarılması əməliyyatları martın 7-də rəsmən başa çatdırılıb.
Yaxın Şərqdə artan hərbi gərginliyə və Hörmüz boğazındakı yüksək təhlükəsizlik risklərinə baxmayaraq, İranın xam neft ixracı kəsilmədən davam edir. Qlobal neft və mayeləşdirilmiş təbii qaz (LNG) ticarətinin təxminən beşdə birinin keçdiyi Hörmüz boğazı hazırda enerji bazarlarının diqqət mərkəzindədir. "Kpler" və "TankerTrackers" kimi real vaxt məlumat analitika şirkətlərinin məlumatlarına görə, Çin İranın xam neft ixracının 80 faizindən çoxunu qəbul edərək ölkənin ən böyük müştərisi mövqeyini qoruyur. Gərginlik artmazdan əvvəl Çin emal zavodları gündəlik 1,3–1,4 milyon barel İran nefti idxal edirdisə, davam edən münaqişələrə rəğmən fevralın 28-dən bəri ən azı 11–12 milyon barel neftin bu boğaz vasitəsilə daşındığı qeydə alınıb.
İsveçrə hökuməti çərşənbə günü verdiyi bəyanatda Yaxın Şərqdə davam edən müharibə və artan təhlükəsizlik riskləri səbəbindən Tehrandakı səfirliyini müvəqqəti bağladığını elan edib. Bern şəhərindəki Xarici İşlər Nazirliyindən verilən məlumata görə, səfir Olivye Banjerter və digər beş İsveçrəli diplomatik əməkdaş artıq quru yolu ilə İran ərazisini tərk ediblər. Diplomatik heyətin vəziyyət imkan verən kimi Tehrana qayıdacağı gözlənilir. Bununla belə, neytrallığı ilə tanınan İsveçrə rəsmi Vaşinqton və Tehran arasında diplomatik əlaqələrin saxlanılması üçün "açıq rabitə xəttini" qoruyacağını vurğulayıb.
Tehranın bələdiyyə sədri Əlirza Zakani İran dövlət televiziyasına verdiyi açıqlamada ABŞ və İsrailin ölkəyə qarşı həyata keçirdiyi hərbi əməliyyatların görünməmiş miqyasına diqqət çəkib. Zakani bildirib ki, cari müharibənin ilk 10 günü ərzində ölkə ərazisində 9 min nöqtə hücumlara məruz qalıb. Müqayisə üçün o xatırladıb ki, ötən ilin iyun ayında baş verən və 12 gün davam edən silahlı münaqişə zamanı cəmi 1450 nöqtə hədəf alınmışdı. Hazırda paytaxtda və digər şəhərlərdə genişmiqyaslı dağıntıların aradan qaldırılması və dağıntılar altından təmizləmə işlərinin aparıldığı vurğulanıb.
İspaniya hökuməti İsraildəki fövqəladə və səlahiyyətli səfirini vəzifəsindən geri çağırmaq barədə rəsmi qərar qəbul edib. Rəsmi qəzetdə dərc olunan məlumata görə, səfirin geri çəkilməsi barədə qərar çərşənbə günü qüvvəyə minib. Bu addım Avropa ölkələri arasında İsrailin regional hərbi əməliyyatlarına və diplomatik gərginliyə qarşı göstərilən ən kəskin reaksiyalardan biri kimi qiymətləndirilir. İspaniya tərəfi bu qərarla Tel-Əviv ilə diplomatik əlaqələrin xarakterini rəsmən dəyişdirmiş olur.
"New York Times" (NYT) qəzetinin peyk görüntüləri, sosial media videoları və rəsmi mənbələrə istinadən yaydığı xəbərdə ABŞ və İsrailin hücumlarına cavab olaraq İranın həyata keçirdiyi əməliyyatlar nəticəsində Amerikanın 17 hərbi və diplomatik obyektinin vurulduğu iddia edilir. Məlumata görə, bəzi ABŞ müəssisələri bir neçə dəfə hədəf alınıb və bu hücumlar Vaşinqton rəsmilərinin proqnozlaşdırdığından daha genişmiqyaslı xarakter daşıyıb. Xüsusilə vurğulanır ki, İranın döyüşə hazırlıq səviyyəsi gözləniləndən yüksək olub və Tehran münaqişənin başladığı gündən bəri Yaxın Şərqdəki hərbi hədəflərə minlərlə raket və pilotsuz uçuş aparatı (PUA) göndərib.
ABŞ və İsrailin İrana qarşı başlatdığı müharibənin acı nəticələri ağırlaşmaqda davam edir. Tehran Təcili Tibbi Yardım Departamentinin rəis müavini Mehr Soruşun verdiyi məlumata görə, hərbi əməliyyatlar başlayandan bəri təkcə paytaxt Tehranda ən azı 460 nəfər həyatını itirib, 4 min 309 nəfər isə yaralanıb. İctimai yayımçı "IRIB News"a danışan Soruş bildirib ki, 28 fevraldan bu yana həyata keçirilən hücumlar nəticəsində paytaxtdakı 18 təcili yardım avtomobili və 18 təcili yardım stansiyası ciddi zərər görərək istifadəyə yararsız hala düşüb. Bu vəziyyətin yaralılara ilkin tibbi müdaxilə prosesini və ümumi səhiyyə xidmətlərini ciddi şəkildə iflic etdiyi vurğulanır.
Birləşmiş Millətlər Təşkilatının (BMT) Qida Hüququ üzrə xüsusi məruzəçisi Maykl Faxri, ABŞ və İsrailin İrana qarşı həyata keçirdiyi hərbi əməliyyatların beynəlxalq hüquq normalarına zidd olduğunu və bu vəziyyətin həm bölgəni, həm də bütün dünyanı qeyri-sabitlik riski ilə üz-üzə qoyduğunu bəyan edib. Altı illik fəaliyyət müddəti başa çatmaqda olan Faxri, Anadolu Agentliyinə verdiyi müsahibədə ABŞ və İsrailin addımlarının açıq şəkildə qanunsuz olduğunu və bu gərginliyin İranda, eləcə də ümumilikdə regionda daha çox aclıq, məcburi köçkünlük və qorxu mühiti yaradacağını vurğulayıb. İsrailin işğalçılıq siyasətinin Suriya və Livana doğru genişləndiyini, Qəzza, İordan çayının qərb sahili və Şərqi Qüdsdə zorakılığın davam etdiyini xatırladan məruzəçi, bu regional müharibədən ən çox uşaqların, qadınların və yaşlıların əziyyət çəkdiyini qeyd edib.
İranın təxminən 10 saatlıq fasilədən sonra həyata keçirdiyi raket cavab tədbirlərindən sonra, başda Təl-Əviv olmaqla İsrailin bir çox bölgəsində həyəcan siqnalları işə düşüb. İsrail ordusundan verilən açıqlamada raketlərin İrandan İsrailə doğru atıldığı və hava hücumundan müdafiə sistemlərinin bu raketləri zərərsizləşdirməyə çalışdığı bildirilib. Təhlükə altında olan bölgələrdə vətəndaşların cib telefonlarına xəbərdarlıq mesajları göndərilib və növbəti elana qədər sığınacaqlarda qalmaları tapşırılıb.
Küveyt Milli Qvardiyası ölkənin şimal və cənubundakı məsuliyyət zonalarında 6 pilotsuz uçuş aparatının (PUA) vurularaq salındığını elan edib. Küveyt Milli Qvardiyasının sözçüsü, briqada generalı Cadan Fazıl Cadan sosial media hesabı vasitəsilə verdiyi açıqlamada, xüsusi əhəmiyyət kəsb edən bölgələrdə 6 PUA-nın zərərsizləşdirildiyini təsdiqləyib. General Cadan bu addımın ölkənin təhlükəsizliyini artırmaq, həyati əhəmiyyətli obyektləri qorumaq və potensial təhdidlərin qarşısını almaq məqsədi daşıdığını qeyd edib.
Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri (BƏƏ) Müdafiə Nazirliyi bildirib ki, bu gün ölkənin hava müdafiə sistemləri 15 balistik raket və 119 pilotsuz uçuş aparatını (PUA) məhv edib. BƏƏ Müdafiə Nazirliyinin yaydığı yazılı açıqlamada deyilir ki, hava müdafiə sistemi tərəfindən aşkarlanan 16 balistik raketin 15-i dayandırılıb və məhv edilib, bir raket isə dənizə düşüb. Açıqlamada həmçinin qeyd olunub ki, eyni gündə aşkarlanan 121 PUA-dan 119-u təsirsiz hala gətirilib, iki PUA isə BƏƏ torpaqlarına düşüb. ABŞ və İsrailin İrana qarşı başladığı müharibədən bəri İran tərəfindən ölkənin hava məkanına edilən hücumlara dair açıqlamada verilən məlumatlara görə: cəmi 221 balistik raket aşkarlanıb, bunlardan 205-i məhv edilib, 14-ü dənizə düşüb və 2-si BAE torpaqlarına dəyib. Cəmi 1305 PUA aşkarlanıb, bunlardan 1229-u dayandırılıb, 76-sı ölkə torpaqlarına düşüb. 8 qanadlı raket aşkarlanaraq məhv edilib.