Hakan Fidan Qətərin xarici işlər naziri Məhammed bin Əbdulrəhman Al Tani ilə keçirdiyi birgə mətbuat konfransında İsrailin yayılma siyasətinin region üçün əsas təhlükəsizlik və sabitlik problemi olaraq qaldığını bildirib. Məlumata görə, Türkiyə XİN rəhbəri Körfəz bölgəsində yaşanan gərginliyin Qəzza məsələsini gündəmdən çıxarmamalı olduğunu vurğulayıb.

İran dövlət televiziyası bildirib ki, ABŞ-ın irəli sürdüyü təklif Tehran tərəfindən qəbul edilməyib. Tehran Vaşinqtona təqdim etdiyi cavabda müharibə təzminatının ödənilməsini, eləcə də Hörmüz boğazı üzərində İranın suverenliyinin tanınmasını tələb edib. Bununla yanaşı, İran tərəfi sanksiyaların ləğvi və dondurulmuş aktivlərin azad olunmasının da vacib şərt olduğunu bildirib.

ABŞ və İran arasında gərginliyin artdığı, eyni zamanda Hörmüz Boğazı ətrafında qarşıdurmaların davam etdiyi bir dövrdə Vaşinqton Tehranın atəşkəs təklifinə verəcəyi cavabı gözləyir. Onun sözlərinə görə, Pakistanın vasitəçiliyi ilə Tehran-a təqdim edilən memorandum daha geniş və davamlı sülh danışıqlarına yol aça bilər.

Donald Trampın ABŞ və İsrailin İrana qarşı müharibəsi üçün gətirdiyi çoxsaylı əsaslandırmalar arasında Tehranın nüvə silahı hazırlamasının qarşısını almaq məqsədi dayanırdı. Pakistanın himayəsi ilə keçirilən danışıqlar İslam Respublikasının öz nüvə proqramına dair müəyyən məhdudiyyətlərlə razılaşmasına səbəb olsa da, nüvə tərksilahına dair uzunmüddətli öhdəlik hələ də uzaq görünür. Əksinə, İran rəhbərliyi belə bir qənaətə gəlib ki, nüvə silahına sahib olmaq rəqiblərini gələcək hücumlardan çəkindirəcək və bu, onları nüvə bombası əldə etməyə sövq edib. Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyinin (BAEA) baş direktoru Rafael Mariano Qrossinin aprelin ortalarında "The Economist" jurnalına verdiyi müsahibədə nüvə silahlarının yayılmasından ciddi narahatlıq keçirdiyini bildirməsinin səbəblərindən biri də budur. Nəticə etibarilə, əgər İran nüvə silahı əldə etməyə can atarsa, onun Yaxın Şərqdəki qonşuları da eyni yolu izləyə bilər.

İranda ali dini lideri Müctəba Xamenei ABŞ və region ölkələrinə ünvanladığı bəyanatda İranın Hörmüz boğazında təhlükəsizliyi təmin edəcəyini və “xarici müdaxilələrin qarşısını alacağını” bildirib. Bildirilib ki, İran yaxın zamanda dəniz hərbi imkanlarını gücləndirməyi və yeni silah sistemlərini nümayiş etdirməyi planlaşdırır.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının məlumatına görə, Yaxın Şərqdə müharibə başlayandan sonra İranda azı 21 nəfər edam edilib, 4 mindən çox insan isə saxlanılıb. Məlumata görə, edam edilən şəxslərdən bəziləri 2026-cı ilin yanvar ayında baş vermiş etiraz aksiyaları ilə əlaqəli, digərləri isə müxalif qruplara üzvlük və casusluq ittihamları ilə cəzalandırılıb.

Almaniya kansleri beynəlxalq gərginlik fonunda ABŞ-ın mövqeyinə dair tənqidi açıqlama verib. Merts qeyd edib ki, İranın gözləniləndən daha güclü olduğu və ABŞ tərəfinin danışıqlarda inandırıcı yanaşma ortaya qoya bilmədiyi müşahidə olunur. O vurğulayıb ki, bu tip münaqişələrə daxil olmaq qədər, onlardan çıxış yolu tapmaq da mühüm məsələdir.

ABŞ müdafiə strukturları İranla bağlı vəziyyətdə dəstək verməyən bəzi NATO ölkələrinə qarşı tədbirlər paketini nəzərdən keçirir. Məlumata görə, Pentaqon tərəfindən müzakirə edilən variantlar arasında İspaniyanın NATO çərçivəsində iştirakının müvəqqəti dayandırılması və “problemli” hesab edilən ölkələrin alyans daxilində mühüm vəzifələrə çıxışının məhdudlaşdırılması yer alır.

ABŞ prezidenti Donald Tramp "Fox News" telekanalına verdiyi müsahibədə rəsmi Tehrana qarşı ən sərt hədələrindən birini səsləndirib. Tramp bildirib ki, əgər İran tərəfi təklif olunan sazişi imzalamasa, ölkə tamamilə məhv ediləcək.

Fransa və Böyük Britaniya cümə günü Hürmüz boğazında təhlükəsizliyin təmin olunmasına həsr ediləcək videokonfransa ev sahibliyi edəcək. Müzakirələrdə beynəlxalq gəmiçiliyin təhlükəsizliyinin təmin olunması və gələcəkdə boğazda sərbəst hərəkətin bərpası məsələləri diqqət mərkəzində olacaq.

Hörmüz boğazının İran tərəfindən "selektiv" şəkildə bağlanması qlobal iqtisadiyyatda, xüsusilə enerji, qida və texnologiya sektorlarında zəncirvari reaksiya yaradıb. Bu strateji gediş İranın əlindəki ən güclü "geosiyasi silah"a çevrilib.

Avropa İttifaqı ABŞ-İran müharibəsi fonunda Ukrayna ilə bağlı strategiyasını yenidən qiymətləndirir. Qeyd olunur ki, Avropa ölkələri Ukraynada korrupsiyaya qarşı mübarizə institutlarının əsas dəstəkçilərindən biri olaraq qalır və bu istiqamətdəki siyasət dəyişiklikləri daxili siyasi balanslara da təsir göstərə bilər.