"Associated Press" (AP) agentliyinin ABŞ, İsrail və bir sıra Körfəz ölkələrinin rəsmilərinə istinadən yaydığı məlumata görə, Vaşinqtonun regiondakı müttəfiqləri İrana qarşı hava hücumlarının dayandırılmamasını tələb edirlər. İddia olunur ki, Səudiyyə Ərəbistanı, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri (BƏƏ), Küveyt və Bəhreyn rəsmiləri özəl görüşlərdə İranın hərbi gücünün "kifayət qədər zəiflədilmədiyini" bildiriblər. Müttəfiq ölkələr İran rəhbərliyində köklü dəyişikliklər baş verənə və ya Tehranın regional siyasətində ciddi dönüş yaranana qədər hərbi əməliyyatların sonlandırılmamasını istəyirlər.
#İsrail və İran
Çin Xarici İşlər Nazirliyi bəyan edib ki, Pakistanın xarici işlər nazirinin çərşənbə axşamı günü Pekinə planlaşdırılan rəsmi səfəri zamanı tərəflər İrandakı gərgin vəziyyəti ətraflı müzakirə edəcəklər. Nazirliyin sözçüsü keçirdiyi mətbuat brifinqində bildirib ki, hər iki ölkə mühüm beynəlxalq və regional məsələlərdə eyni mövqeyi bölüşür. Bu görüş 2026-cı ilin fevral ayında ABŞ və İsrailin İranın hərbi və nüvə obyektlərinə endirdiyi koordinasiyalı hava zərbələrindən sonra bölgədə başlayan genişmiqyaslı münaqişə fonunda xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.
Ağ Evin sözçüsü Karolin Livitt ABŞ və İsrailin İrana qarşı davam etdirdiyi hərbi əməliyyatların gedişatı barədə mühüm açıqlamalar verib. Sözçü bildirib ki, Tehran administrasiyası kamuoyuna verdiyi sərt bəyanatların əksinə, pərdəarxası danışıqlarda razılığa gəlmək üçün "getdikcə daha istəkli" görünür. Livittin sözlərinə görə, ABŞ ordusu hər keçən gün strateji üstünlüyünü artırır və İran rejiminin qalıqlarının bu dağıntıya son qoymaq üçün hələ şansları varken müzakirə masasına oturmaq istəməsi təəccüblü deyil. O vurğulayıb ki, Tehrandan gələn rəsmi ritorika ilə gizli danışıqlarda bizə ötürülən mesajlar arasında kəskin fərq var.
İsrail ordusunun yaydığı rəsmi bəyanatda ABŞ qüvvələri ilə birgə İranda həyata keçirilən hava əməliyyatlarının intensivləşdiyi bildirilir. Məlumata görə, son 48 saat ərzində İranın müxtəlif bölgələrində yerləşən 40-dan çox silah istehsalı müəssisəsi hədəf alınıb. Ötən gecə paytaxt Tehran istiqamətində təşkil edilən hava hücumları zamanı strateji əhəmiyyətli hərbi zavodlara 80-dən çox bombanın atıldığı iddia olunur. İsrail qırıcılarının hədəfləri arasında uzaqmənzilli zenit raketlərinin quraşdırılması fabrikləri, tank əleyhinə raket komponentlərinin istehsalı müəssisələri və ballistik raket mühərriklərinin hazırlandığı nəhəng komplekslər yer alıb.
İran İslam Şurası Məclisinin sədri Məhəmməd Baqir Qalibaf ABŞ-ın bölgədəki hərbi hərəkətliliyini və qoşun yerləşdirmə planlarını yaxından izlədiklərini bəyan edib. O, Vaşinqton administrasiyasına müraciət edərək, "Torpaqlarımızı müdafiə etmək qətiyyətimizi sınamayın" ifadəsini işlədib. Qalibaf "X" sosial media platformasında paylaşdığı mesajında Pentaqonun bölgəyə əlavə qüvvələr göndərəcəyi ilə bağlı yayılan xəbərlərə münasibət bildirib. Məclis sədri qeyd edib ki, generalların və siyasi qərar vericilərin yol verdiyi səhvləri əsgərlər düzəldə bilməz. O, həmçinin ABŞ hərbçilərinin İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahunun xülyalarının qurbanı olacağını vurğulayıb.
İsrail ordusu ABŞ ilə birgə həyata keçirdiyi əməliyyatlar çərçivəsində fevralın 28-dən bu yana İranda 3 mindən çox hədəfi vurduğunu bəyan edib. İsrail ordusundan edilən yazılı açıqlamada Tehran rəhbərliyinə məxsus obyektlərə hücumların davam etdiyi bildirilib. Məlumatda qeyd olunub ki, İsrail döyüş təyyarələri fevralın 28-də ABŞ ilə birlikdə başladığı hücumlarda İran ərazisində 3 mindən çox hədəfə zərbə endirib.
İsrailin müdafiə naziri İsrail Katz ordu komandanlığı ilə keçirdiyi təhlükəsizlik qiymətləndirmə iclasında İrana qarşı 22 gündür davam edən hərbi əməliyyatları müzakirə edib. Nazir bildirib ki, gələn həftə ABŞ ilə birlikdə həyata keçirilən hücumların intensivliyi "əhəmiyyətli dərəcədə" artırılacaq. Katz vurğulayıb ki, İranın hərbi komandanlıq heyəti və strateji nöqtələri hədəf alınmağa davam edəcək. O, İsrail və ABŞ-ın maraqlarına yönəlmiş hər hansı "təhlükəsizlik təhdidi" tamamilə aradan qaldırılana qədər bu hücumların davam edəcəyini qeyd edib.
ABŞ-ın maliyyə naziri Skott Bessent dənizdə gözləyən İran neftinin satışına imkan yaradan məhdud və qısamüddətli ümumi lisenziya yayımladıqlarını açıqlayıb. Bessent sosial media hesabında etdiyi paylaşımda İranı qlobal terrorizmin mərkəzi adlandırıb və ABŞ Prezidenti Donald Trampın "Dastani Qəzəb Əməliyyatı" sayəsində bu mübarizəni gözləniləndən daha sürətli qazandıqlarını qeyd edib. Nazir vurğulayıb ki, Tramp administrasiyası qlobal enerji axınını maksimuma çatdırmaq və bazar sabitliyini təmin etmək üçün Amerikanın iqtisadi və hərbi gücündən istifadə etməyə davam edəcək.
İsrail cümə günü Tehrana intensiv hava zərbələri endirib. Bu müharibə qlobal iqtisadiyyatda ciddi sarsıntılara yol açıb və İranın ərəb qonşularını birbaşa münaqişəyə sürükləmək riski yaradıb. Fəallar paytaxt Tehran ətrafında partlayış səslərinin eşidildiyini bildirirlər. Bu hücumlar İsrailin İranın mühüm qaz yataqlarına zərbələri dayandırmaq vədinə baxmayaraq baş tutub. Digər tərəfdən isə İran Körfəz ətrafındakı neft və təbii qaz obyektlərinə hücumlarını intensivləşdirib.
İran Kəşfiyyat Nazirliyi "İsrail əsgərləri" olduqları iddiası ilə 97 nəfəri həbs edib. Dövlət mediasının cümə axşamı verdiyi məlumata görə, bu, müharibənin başlanğıcından bəri yüzlərlə insanın İsrail və ABŞ ilə əlaqəli olduqları iddiası ilə saxlanıldığı təhlükəsizlik əməliyyatlarının son mərhələsidir. Bundan əvvəl, cümə axşamı səhər saatlarında Alborz vilayətinin polis rəisi xaricdəki müxalif media kanallarına video göndərdikləri üçün 41 nəfərin həbs edildiyini bildirib.
ABŞ Milli Antiterror Mərkəzinin istefa vermiş direktoru Co Kent vəzifəsindən ayrıldıqdan sonra ilk dəfə geniş bəyanatla çıxış edib. O, Vaşinqtondakı İsrail lobbisini ABŞ-ı İranla müharibəyə itələməkdə ittiham edərək, Tehranın nüvə silahı əldə etməyə yaxın olmadığını və təhlükənin süni şəkildə şişirdildiyini bildirib. Müharibəyə etiraz olaraq istefa verən Kent məşhur amerikalı jurnalist Taker Karlsona müsahibəsində bir neçə sensasiyalı faktı açıqlayıb.
İrandan raketlərin atılması nəticəsində İsrailin bir neçə şəhərində təhlükə sirrenləri işə düşüb. İsrail ordusundan verilən rəsmi açıqlamada İrandan raket hücumunun başladığı və hava hücumundan müdafiə sistemlərinin bu raketləri zərərsizləşdirməyə çalışdığı bildirilib.