İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi şənbə günü İslamabadda keçirilən görüşlərdə ölkəsinin tələblərini və ABŞ-ın mövqeyi ilə bağlı çətinlikləri ortaya qoyub. Pakistanın paytaxtı minlərlə insanın ölümünə və qlobal bazarlarda ciddi gərginliyə səbəb olan müharibəni dayandırmaq üçün yeni bir diplomatik mərkəzə çevrilib.
#İran–ABŞ danışıqları
İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqayi, nazir Abbas Əraqçinin Pakistan, Oman və Rusiyanı əhatə edəcək səfəri çərçivəsində ABŞ və İsrailin İrana dayatdığı müharibənin dayandırılması istiqamətindəki səylərin qiymətləndiriləcəyini bildirib.
İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi bu gün başlayacaq Pakistan, Oman və Rusiya turunun ikitərəfli məsələlərdə sıx koordinasiyanı təmin etmək və regional proseslərə dair məsləhətləşmələr aparmaq məqsədi daşıdığını bildirib. Əraqçi "X" sosial media platformasındakı hesabından paylaşdığı mesajında İslamabad, Maskat və Moskvaya səfər edəcəyini elan edib. Nazir qeyd edib: "Səfərlərimin məqsədi tərəfdaşlarımızla ikitərəfli mövzularda yaxın koordinasiya yaratmaq və regional hadisələri müzakirə etməkdir. Qonşularımız bizim prioritetimizdir".
NATO-nun təsis müqaviləsində üzv ölkələrin üzvlüyünün dayandırılması və ya ittifaqdan çıxarılması ilə bağlı hər hansı bir bəndin olmadığı bildirilib. Bir NATO rəsmisi, beynəlxalq mətbuatda ABŞ Müdafiə Nazirliyinə məxsus daxili elektron poçtda ABŞ-ın İrana qarşı hücumlarda və Hörmüz boğazındakı əməliyyatlarda ona dəstək verməyən NATO müttəfiqlərini cəzalandırmaq üçün müəyyən ssenarilər üzərində işlədiyinə dair yayılan xəbərlərlə bağlı AA müxbirinə açıqlama verib.
Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski bir ay ərzində ikinci dəfə Səudiyyə Ərəbistanına rəsmi səfər edib. Zelenski ABŞ-da yerləşən "X" şirkətinin sosial media platformasındakı hesabından etdiyi açıqlamada, Səudiyyə Ərəbistanına "anlaşmaları inkişaf etdirmək" üçün gəldiyini duyurub. Avropalı liderlərlə dünən keçirdiyi görüşdə ölkəsi üçün "maliyyə zəmanətləri təmin etdiklərini" bildirən Zelenski, Səudiyyə Ərəbistanında Vəliəhd Şahzadə Məhəmməd bin Salman ilə görüşəcəyini açıqlayıb.
İranın xarici işlər naziri ABŞ-la danışıqlar fonunda Pakistana səfər edəcək. Abbas Əraqçi ABŞ və İran arasında aparılan danışıqlar çərçivəsində Islamabad şəhərinə səfər edəcək. Pakistan mənbələrinin məlumatına görə, səfərin məqsədi iki ölkə arasında davam edən müzakirələrdə iştirak və diplomatik təmasların davam etdirilməsidir.
1980-ci il aprelin 24-də ABŞ ordusunun Tehrandakı səfirlikdə girov saxlanılan əlli iki amerikalını xilas etmək üçün başlatdığı Qartal Pəncəsi əməliyyatı faciəvi şəkildə sona çatıb. Girov böhranının altıncı ayında diplomatik yolların tükənməsindən sonra Prezident Cimmi Karterin əmri ilə həyata keçirilən bu gizli hərbi missiya heç bir girov azad edilmədən səkkiz hərbçinin ölümü ilə nəticələnib. Əməliyyat planına görə helikopterlər və nəqliyyat təyyarələri İran səhrasında Səhra bir adlanan müvəqqəti bazada görüşməli idi.
Amerika Birləşmiş Ştatlarının Prezidenti Donald Tramp İranla davam edən gərginlik fonunda hər hansı bir təzyiq altında olmadığını və zamanın Tehran rəhbərliyinin əleyhinə işlədiyini vurğulayıb. Çatışmaları dərhal bitirmək yönündəki gözləntiləri rədd edən Tramp bu prosesdə özünü ən rahat və qətiyyətli tərəf kimi təqdim edib. O İranın hərbi baxımdan ağır zərbələr aldığını iddia edərək Tehranın dəniz və hava qüvvələrinin demək olar ki tamamilə sıradan çıxarıldığını irəli sürüb.
İran Prezidenti Məsud Pezeşkian ABŞ Prezidenti Donald Trampın bəyanatlarına cavab verərək ölkəsində sərt xətt tərəfdarları və ya mülayimlər kimi bir ayrımın olmadığını bildirib. Pezeşkian sosial media hesabından etdiyi açıqlamada Trampın İran rəhbərliyi daxilində siyasi liderlik çəkişməsi olduğu barədə iddialarını qətiyyətlə təkzib edib. Dövlət başçısı ölkədə hər kəsin iranlı və inqilabçı olduğunu vurğulayaraq milli birliyin sarsılmaz olduğunu qeyd edib.
Birləşmiş Millətlər Təşkilatı ABŞ və İsrailin İrana qarşı hərbi əməliyyatlarının qlobal təsirləri ilə bağlı təcili xəbərdarlıq yayıb. BMT İnkişaf Proqramının rəhbəri Aleksandr De Kroo hərbi münaqişələr səbəbindən Hörmüz boğazında yaşanan tıkanıklığın qlobal miqyasda ağır insani nəticələr doğuracağını vurğulayıb. O qeyd edib ki ticarət axınının dayanması nəticəsində gübrə və yanacaq tədarük zəncirlərinin qırılması dünya miqyasında kənd təsərrüfatı istehsalına birbaşa zərbə vurur. De Kroo müharibə bu gün dayansa belə yaşanan dağıntıların otuz milyondan çox insanı yoxsulluq həddindən aşağı itələyəcəyini bildirib.
Suriya rəsmiləri ABŞ-İsrail və İran arasındakı münaqişə səbəbindən bir neçə həftəlik fasilədən sonra mayın birindən etibarən Doha və Ciddədən Dəməşq Beynəlxalq Hava Limanına uçuşların bərpa ediləcəyini elan ediblər. Suriya Mülki Aviasiya və Hava Nəqliyyatı Baş İdarəsinin verdiyi məlumata görə "Qatar Airways" Dohadan Dəməşqə hər gün müntəzəm reyslər həyata keçirəcək. Eyni zamanda Səudiyyə Ərəbistanının "Flynas" aviaşirkəti də gələn həftənin cümə günündən etibarən Ciddədən Suriyanın paytaxtına həftədə üç uçuş reallaşdıracağını təsdiqləyib.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp "MS Now" şəbəkəsinə verdiyi bəyanatda İrandakı son vəziyyəti qiymətləndirib.Prezident Tramp bildirib ki, Amerika Birləşmiş Ştatları və İsrailin İrandakı hərbi kampaniyası rejimi tam bir xaos vəziyyətinə salıb. Onun sözlərinə görə, həyata keçirilən əməliyyatlar nəticəsində üç idarəetmə səviyyəsi və onlara yaxın olan bütün şəxslər sıradan çıxarıldığı üçün İrandakı rəhbərlik hazırda qeyri-müəyyən və dumanlı bir vəziyyətdədir.