İsrail hökuməti İrana qarşı davam edən hərbi əməliyyatların siyasi məqsədlərinə dair növbəti açıqlamasını verib. İsrailin Baş naziri Binyamin Netanyahu İrana qarşı həyata keçirilən genişmiqyaslı hərbi əməliyyatların yalnız təhlükəsizlik məqsədi daşımadığını, həm də İran daxilində siyasi dəyişikliklər üçün zəmin yarada biləcəyini bəyan edib.

Hindistanın Baş naziri Narendra Modi İsrailə iki günlük tarixi səfərini cümə axşamı günü yekunlaşdırıb. Səfər ümumi dəyəri 10 milyard dollar qiymətləndirilən strateji əməkdaşlıq sazişlərinin imzalanması ilə yadda qalıb. Bununla belə, İsrail parlamentinin (Knesset) qonağa təqdim etdiyi və "tarixi, misilsiz təltif" kimi qələmə verilən "Knesset medalı"nın həqiqiliyi və dəyəri ətrafında yaranan şübhələr İsrail daxilində ciddi müzakirələrə yol açıb.

“Yediot Axronot” qəzeti İsrail ordusunun ali komandanlığında keçirilən qapalı müzakirələrə istinadən yazıb ki, ABŞ-ın İrana qarşı hərbi əməliyyata başlaması və ya İsrailin müstəqil şəkildə hücum qərarı verməsi ölkə üçün ciddi təhlükələr yarada bilər. Müzakirələrdə mümkün ssenarilər sırasında təyyarələrin vurulması, mülki itkilərin artması, genişmiqyaslı dağıntılar və uzunmüddətli tükəndirmə müharibəsi ehtimalı qeyd olunub.

Hindistanın Baş naziri Narendra Modi bu gün, çərşənbə günü İsrailə rəsmi səfərə gəlir. Bu, onun 2014-cü ildə hökumət başçısı vəzifəsinə başlamasından bəri İsrailə ikinci rəsmi səfəridir. Xatırladaq ki, Modi 2017-ci ilin iyulunda İsrailə səfər edən ilk Hindistan Baş naziri kimi tarixin yaddaşına həkk olunmuşdu.

Son vaxtlar ictimaiyyətə açıqlanan Ceffri Epşteyn sənədləri yalnız şəxsi qalmaqallar və ya maliyyə nüfuzu şəbəkələri ilə məhdudlaşmayıb. Çoxsaylı yazışmalar arasında Türkiyə, onun daxili siyasəti və Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğanın ölkəsinin regional mövqeyini yenidən formalaşdırmaqdakı rolu ilə bağlı diqqətçəkən siyasi və təhlükəsizlik işarələri üzə çıxıb.

İsrail Prezidenti İsxak Hersoqun Efiopiyaya rəsmi səfəri Afrika Buynuzunda artan geosiyasi rəqabət fonunda yeni mərhələnin başlanğıcı kimi qiymətləndirilir. 24–25 fevral tarixlərində paytaxt Əddis-Əbəbədə keçirilən görüşlər İsrailin Afrikada mövqelərini möhkəmləndirmək, Qırmızı dəniz hövzəsində strateji dayaqlar yaratmaq və regional güclər arasında balans qurmaq cəhdinin tərkib hissəsidir. Səfər Afrika İttifaqının sammitindən sonra baş tutur və Efiopiyanın qitədə siyasi mərkəz statusunu nəzərə alaraq seçilmiş diplomatik zamanlama kimi diqqət çəkir.

Demokratlar Partiyasının Milli Komitəsinin (DNC) hazırladığı gizli hesabatda Kamala Harrisin Ağ Evi itirməsinin əsas səbəblərindən birinin Bayden-Harris administrasiyasının Qəzza siyasəti olduğu bildirilir.

Qəzzanın gələcəyi ilə bağlı müzakirələr İsrailin “təcavüzünün” tam dayandırılması ilə başlamalıdır. Bu barədə Fələstin hərəkatı HƏMAS ABŞ Prezidenti Donald Trampın Sülh Şurasının ilk iclasından sonra bəyan edib. “Qəzza zolağı və Fələstin xalqımızın gələcəyi ilə bağlı müzakirə olunan hər hansı siyasi proses və ya razılaşma İsrailin təcavüzünün tam dayandırılması, blokadanın aradan qaldırılması və xalqımızın qanuni milli hüquqlarının – ilk növbədə azadlıq və öz müqəddəratını təyin etmə hüququnun təmin olunması ilə başlamalıdır.”- HƏMAS cümə axşamı yaydığı açıqlamada qeyd edib.

ABŞ dövlət katibi Marko Rubio gələn həftə İsrailə səfər edərək Baş nazir Benyamin Netanyahuya ABŞ-İran nüvə danışıqları ilə bağlı son vəziyyət barədə məlumat verəcək. Bu barədə Tramp administrasiyasının iki rəsmisi anonimlik şərti ilə açıqlama verib. Məlumata görə, Rubio fevralın 28-də Netanyahu ilə görüşməyi planlaşdırır. Səfər hələ rəsmi şəkildə elan olunmayıb. ABŞ və İran son vaxtlar İslam Respublikasının nüvə proqramı ilə bağlı iki raund dolayı danışıqlar aparıb. ABŞ-ın yüksəkvəzifəli rəsmilərindən birinin sözlərinə görə, İran Cenevrədə keçirilən son görüşdə səsləndirilən narahatlıqlara cavab olaraq yazılı təklif hazırlamağa razılaşıb. Həmin rəsmi Ağ evin Təhlükəsizlik Şurasının iclasında İranla bağlı məsələlərin müzakirə edildiyini və mümkün hərbi əməliyyat üçün “tam qüvvələrin” martın ortalarınadək hazır vəziyyətə gətiriləcəyinin bildirildiyini deyib.

İsrailin ifrat sağçı maliyyə naziri Bezalel Smotriç, ölkədə keçiriləcək seçkilər ərəfəsində növbəti hökumətə işğal altındakı Qərb Sahildə “köçü təşviq etmək” adı altında fələstinlilərə qarşı etnik təmizləmə siyasəti aparmaq çağırışı edib. İsrail mətbuatının yaydığı məlumata görə, Smotriç rəhbərlik etdiyi “Dini Sionizm” partiyasının təşkil etdiyi konfransda çıxış edərək Qərb Sahilin İsrailə ilhaqı məsələsinə toxunub.

Səudiyyə Ərəbistanı, İordaniya, BƏƏ, Qətər, İndoneziya, Pakistan, Misir və Türkiyənin xarici işlər nazirləri İsrailin işğal olunmuş İordan çayının qərb sahilindəki torpaqları "dövlət torpaqları" kimi təsnif etmək qərarını kəskin şəkildə pisləyiblər.

İsrail ordusu Qəzza zolağının cənubundakı Rəfah şəhərində tunellərdə mühasirədə qalan daha 9 fələstinlinin öldürüldüyünü açıqlayıb. Ordunun məlumatına görə, ötən həftə tunellərdən çıxdığı iddia edilən şəxslərlə toqquşma zamanı 3 nəfər yaxın məsafədən vurularaq öldürülüb. Dünən aparılan axtarış əməliyyatları zamanı isə daha 6 fələstinlinin həyatını itirdiyi bildirilib. İsrail tərəfi bölgədə əməliyyatların davam edəcəyini qeyd edib.

Donald Trampın ikinci prezidentlik müddətinin ilk ili həm daxili, həm də xarici siyasətdə kəskin dönüşlər və sürətli dəyişikliklərlə dolu bir "siyasi Amerika təpələri" (roller coaster) kimi keçdi və Yaxın Şərq bu gərgin hərəkətliliyin mərkəzində oldu. Onun regional fokusu iki əsas amillə müəyyən edildi: aşkar özünəinam və tarixdə irəli mövqe tutmaq istəyi, digər tərəfdən isə hadisələrin sürətlə inkişaf etdiyi və aktorların hesablamalarının bir-birinə qarışdığı qeyri-sabit regional mühit.

ABŞ Prezidenti Donald Trampın əmri ilə dünyanın ən böyük aviadaşıyıcısı olan "USS Gerald R. Ford" Karib dənizindən Yaxın Şərqə doğru yola düşüb. Bu addım Vaşinqtonun Tehrana nüvə proqramı ilə bağlı təzyiqləri artırdığı bir vaxtda atılıb. Hazırda regionda olan "USS Abraham Lincoln" aviadaşıyıcısına "USS Gerald R. Ford"un da qoşulması Trampın "maksimum təzyiq" siyasətinin hərbi hissəsini təşkil edir. Prezident Tramp dünən verdiyi açıqlamada İranı xəbərdar edərək bildirib ki, sazişin əldə olunmaması Tehran üçün "çox travmatik" olacaq.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp cümə günü bəyan edib ki, Birləşmiş Ştatlar İranla "mütləq saziş bağlamalıdır" və bu razılığın növbəti bir ay ərzində əldə olunmasının mümkün olduğunu hesab edir. AzerVoice xəbər verir ki, Tramp, Tehranın razılığa gələ bilməyəcəyi təqdirdə "çox ağrılı" nəticələrin olacağı ilə bağlı xəbərdarlıq edib. Bu açıqlama onun İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu ilə İran mövzusunda qapalı qapılar arxasında apardığı danışıqlardan bir gün sonraya təsadüf edir.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu ilə Vaşinqtonda keçirdiyi görüşdən sonra İranla bağlı konkret qərar qəbul edilmədiyini bildirib. O qeyd edib ki, Tehranla danışıqlar davam etdiriləcək və mümkün razılaşma variantları araşdırılacaq. Tramp sosial şəbəkədə paylaşımında yazıb ki, “heç bir yekun razılaşma əldə olunmayıb, lakin İranla danışıqların davam etdirilməsində israr etmişəm”. O əlavə edib ki, razılaşma mümkün olarsa, bu üstünlük təşkil edəcək variant olacaq.

Pentaqon Yaxın Şərqə ikinci aviadaşıyıcı zərbə qrupunun göndərilməsi üçün hazırlıq göstərişi verib. ABŞ Prezidenti Donald Tramp İranla danışıqların uğursuz olacağı təqdirdə regiona əlavə hərbi qüvvələrin göndərilməsini nəzərdən keçirir. Tramp daha əvvəl bəyan etmişdi ki, Vaşinqton və Tehran arasında mümkün razılaşma əldə olunmazsa, ABŞ İranla bağlı “çox sərt addımlar” ata bilər. O, həmçinin İranla danışıqların ikinci raundunun gələn həftə keçirilə biləcəyini qeyd edib.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu ilə görüşündə hələlik yekun sazişin əldə olunmadığını, lakin İranla danışıqların davam etdirilməsində israrlı olduğunu bildirib. Ağ Evdə 3 saatdan çox davam edən görüşü Tramp "çox məhsuldar" adlandırıb və ABŞ-İsrail münasibətlərinin mükəmməl səviyyədə qaldığını vurğulayıb.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp və İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu çərşənbə günü Ağ Evdə mühüm görüş keçiriblər. Bu, Trampın vəzifəyə qayıtmasından bəri iki lider arasında baş tutan yeddinci görüşdür. Görüşün əsas mövzusunu İranın nüvə proqramı və Qəzzada atəşkəs planı təşkil edib. Netanyahu bu görüşdə ABŞ-ın İranla apardığı danışıqların dairəsini genişləndirməyə çalışır. İsrail tərəfi tələb edir ki, hər hansı bir saziş yalnız nüvə fəaliyyətlərini deyil, həm də Tehranın ballistik raket arsenalını və regiondakı proksi qüvvələrinə verdiyi dəstəyi də əhatə etməlidir. Netanyahu ABŞ-ı İranın vədlərinə güvənməməyə çağırıb.

İranın Milli Təhlükəsizlik Ali Şurasının katibi Əli Laricani Oman Sultanlığına səfər etdiyi bir vaxtda, Tehran diplomatik səylərə qarşı "dağıdıcı təzyiq və təsirlər" barədə xəbərdarlıq edib. Bu xəbərdarlıq İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahunun ABŞ-İran danışıqlarına fokuslanacağı gözlənilən Vaşinqton səfəri ərəfəsinə təsadüf edir.

İsrailin baş naziri Benyamin Netanyahu bu həftə Vaşinqtona səfər edərək ABŞ prezidenti ilə İranla aparılan nüvə danışıqlarının daha geniş çərçivəyə salınmasını müzakirə etməyi planlaşdırır. Məlumata görə, İsrail tərəfi uzun müddətdir ki, İranın uranın zənginləşdirilməsini tam dayandırmasını, ballistik raket imkanlarını məhdudlaşdırmasını və regiondakı silahlı qruplarla əlaqələrini kəsməsini tələb edir. İran isə bu tələbləri rədd edərək yalnız sanksiyaların yüngülləşdirilməsi müqabilində nüvə proqramı üzrə məhdudiyyətləri müzakirə edə biləcəyini bildirib.

ABŞ vitse-prezidenti Cey di Vans bəyan edib ki, İranla hər hansı danışıqlarda "qırmızı cizgilərin" haradan keçməsinə dair yekun qərar müstəsna olaraq prezident Donald Trampa məxsusdur. Hazırda Ağ Ev daxilində İranla bağlı iki fərqli cəbhə formalaşıb. "Şahinlər" adlanan qrup Tehranın nüvə və raket potensialını darmadağın etmək üçün qətiyyətli hərbi zərbələrin tərəfdarıdır. Bu cəbhəyə Müdafiə naziri Pit Heqset və Dövlət katibi Marko Rubio başçılıq edir. Digər tərəfdə isə diplomatik yolla razılaşma əldə etməyə çalışan və hərbi gücü yalnız təzyiq vasitəsi kimi görən "Göyərçinlər" qrupu yer alır. Bu qrup prezidentin xüsusi nümayəndəsi Stiv Vitkoff və Trampın kürəkəni Cared Kuşner tərəfindən təmsil olunur.

Tarix bəzən millətlərin taleyini bir imza ilə, imperiyaların taleyini isə bir hücumla həll edir. 10 fevral – Azərbaycan xalqının yaddaşında silinməz iz buraxan, ölkənin Araz çayı boyunca şimal və cənub olaraq iki yerə bölündüyü Türkmənçay müqaviləsinin imzalandığı gündür.

Keçən ay Macarıstanın Baş naziri Viktor Orban Avropadakı ifrat sağçı müttəfiqlərindən seçki kampaniyası üçün güclü bir dəstək aldı. İtaliyanın Baş naziri Corcia Meloni, Serbiya Prezidenti Aleksandr Vuçiç, həmçinin Fransanın "Milli Birlik", Almaniyanın "AfD", İspaniyanın "Vox" və Avstriyanın "Azadlıq" partiyalarının rəhbərləri ona koordinasiyalı şəkildə dəstək nümayiş etdirdilər. Bu dəstəyə İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu da qoşularaq, əvvəlcədən yazılmış video müraciətində Orbanı təriflədi və onun öz ölkəsini, xalqını qorumaq üçün "möhkəmliyə, cəsarətə və müdrikliyə" sahib olduğunu vurğuladı.