BAKI, VOA
24 İyul tarixi dünya tarixində bir sıra önəmli hadisələrlə yadda qalıb. Aşağıda bu gün baş vermiş əsas hadisələrin xronoloji xülasəsini təqdim edirik:
1298 – Şotlandiya müharibələri zamanı İngiltərə kralı I Edvard Falkirk döyüşündə Uilyam Uollesin qüvvələrini məğlub edib.
1435 – İngiltərə və Fransa arasında Hançinin Sulhu üçün ilkin diplomatik təmaslar başlayıb.
1544 – Habsburqlar və Fransa arasında Paviya yaxınlığında döyüş hazırlıqları aparılıb – bu döyüş sonradan İtaliya müharibələrinin gedişatını dəyişdirib.
1701 – Müqəddəs Roma imperatoru I Leopold Prussiya kralı I Fridrixlə Prussiya torpaqlarının statusuna dair müqavilə imzaladı.
1704 – Böyük Britaniya donanması İspaniyanın Cəbəllütariq ərazisini ələ keçirdi.
1759 – VII Karl Emanuil Sardiniya kralı elan olundu.
1791 – Parisdə monarxiyanın tərəfdarlarına qarşı Bastiliya Meydanında kütləvi repressiyalar baş verdi.
1802 – Fransa Konstitusiyası dəyişdirilərək Napoleon Bonapart ömürlük konsul elan edildi.
1823 – Çili Konstitusiyası qüvvəyə mindi.
1847 – Brigham Young və mormonlar Salt Lake Vadisinə (indiki Utah) çatdılar və burada məskunlaşmağa başladılar.
1866 – Tennessi ştatı ABŞ Konqresi tərəfindən İttifaqa yenidən qəbul olunan ilk Cənub ştatı oldu.
1911 – Peruda prezidenti öldürən çevriliş nəticəsində Óscar R. Benavides hakimiyyətə gəldi.
1923 – Lozanna Sülh Müqaviləsi imzalandı – Osmanlı İmperiyasının hüquqi varisi olaraq Türkiyə Cümhuriyyəti beynəlxalq səviyyədə tanındı.
1943 – II Dünya müharibəsi: Böyük Britaniya Kral Hərbi Hava Qüvvələri Hamburqa qarşı "Operation Gomorrah" adlı bombardmana başladı.
1959 – Sovet kosmonavtı Valentina Tereşkova ilk kosmos təlimlərinə başladı.
1969 – ABŞ prezidenti Riçard Nikson Ay səfərindən qayıdan "Apollo 11" astronavtları ilə görüşdü.
1974 – Kiprdə Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin başlatdığı "Barış Hərəkatı" nəticəsində Lefkoşa və Girnənin şimal hissələri ələ keçirildi.
1983 – ABŞ-ın Corciya ştatında bir qatar qəzası nəticəsində 18 nəfər öldü, yüzlərlə insan yaralandı.
1988 – İraq-İran müharibəsində hər iki tərəf BMT-nin atəşkəs təklifini qəbul etməyə yaxınlaşıb.
1989 – SSRİ və ABŞ arasında nüvə təhlükəsizliyi əməkdaşlığının artırılması üçün yeni texniki memorandum imzalanıb.
1990 – İraq Küveytlə sərhəddə qoşun yığmağa başladı; bu, iki həftə sonra baş verəcək Küveyt işğalının ilkin mərhələsi idi.
1991 – Sovet İttifaqında Baltikyanı ölkələrin müstəqillik tələbləri ilə bağlı Moskvada fövqəladə toplantı keçirilib.
1992 – Yuqoslaviya müharibəsi fonunda BMT-nin sülhməramlıları Sarayevoya çatıb.
1993 – İtaliyanın Milan şəhərində mafiya əleyhinə məhkəmə hakiminin evinə bombalı hücum olub.
1994 – Belarus parlamenti yeni konstitusiyanı təsdiq edib – prezident sisteminə keçid rəsmiləşib.
1996 – Səudiyyə Ərəbistanında Dahran şəhərində ABŞ əsgərlərinin yerləşdiyi binaya bombalı hücum nəticəsində 19 nəfər həlak olub.
1997 – Hindistan və Pakistan arasında Kəşmir sərhədində yeni gərginlik yaşanıb.
1998 – Rusiya parlamentində iqtisadi islahatlarla bağlı geniş debatlar keçirilmiş, rublun sabitliyi müzakirə olunub.
1999 – Türkiyədə iqtisadi sabitlik planı çərçivəsində yeni vergi islahatı paketi açıqlanıb.
2000 – BMT Təhlükəsizlik Şurası Syerra-Leonedəki vəziyyətlə bağlı xüsusi iclas keçirib.
2001 – Şimali İrlandiyada protestantlar və katoliklər arasında qarşıdurmalar baş verdi.
2002 – Əfqanıstanda yeni konstitusiya layihəsi ilə bağlı müşavirə çağırılıb.
2003 – Əlcəzairdə amnistiya elan edilib – minlərlə islamçı məhbusun azadlığa buraxılması nəzərdə tutulub.
2004 – Gürcüstan prezidenti Mixail Saakaşvili ölkənin enerji müstəqilliyi üzrə yeni strategiyanı təqdim edib.
2005 – Misirdə Şarm əl-Şeyxdə baş verən terror aktında 88 nəfər ölüb, yüzlərlə insan yaralanıb.
2006 – Livanda Hizbullah ilə İsrail arasında qarşıdurmalar nəticəsində daha 100-dən çox insan ölüb.
2007 – Avropa Mərkəzi Bankı iqtisadi tənəzzül siqnalları səbəbilə faiz dərəcələrini dondurub.
2008 – Serbiyanın yeni hökuməti Avropa İttifaqı ilə assosiasiya sazişinə imza atıb.
2009 – Niger prezidenti Mamadou Tandja parlamenti buraxaraq təkbaşına hakimiyyətini uzatmaq qərarı verib.
2010 – Əfqanıstan prezidenti Həmid Kərzai, ölkənin təhlükəsizliyinin 2014-cü ilə qədər Əfqan qüvvələrinə təhvil veriləcəyini elan edib.
2011 – Norveçdə Anders Breivik tərəfindən Oslo şəhərində və Utoya adasında törədilən hücumlarda 77 nəfər həyatını itirdi.
2012 – Ərəb Birliyi Suriyadakı zorakılıqlara görə Bəşər Əsəd rejiminə qarşı yeni sanksiyalar tətbiq edib.
2013 – Misirdə ordu tərəfindən devrilmiş prezident Mursi tərəfdarları kütləvi yürüşlər təşkil edib.
2014 – Qəzzə zolağında İsrail əməliyyatları nəticəsində ölənlərin sayı 800-ü keçib.
2015 – Türkiyədə Şanlıurfa vilayətində PKK ilə təhlükəsizlik qüvvələri arasında gərginlik artıb.
2016 – Fransada kilsəyə silahlı hücum nəticəsində bir rahib öldürülüb.
2017 – Hindistanla Çin arasında Doklam sərhəd bölgəsində qarşılıqlı ittihamlar artıb.
2018 – Suriya ordusu Quneytra vilayətində üsyançı mövqelərini ələ keçirib.
2019 – Böyük Britaniyada Boris Conson Mühafizəkarlar Partiyasının lideri seçilərək baş nazir oldu.
2020 – ABŞ-da COVID-19 pandemiyası səbəbilə federal yardım paketinə dair müzakirələr dalana dirəndi.
2021 – ABŞ-da COVID-19-un “Delta” variantının yayılması ilə bağlı yeni fövqəladə tədbirlər elan edilib.
2022 – Avropa Mərkəzi Bankı 11 ildən sonra ilk dəfə faiz dərəcəsini artırıb.
2023 – İsrail parlamenti məhkəmə islahatının əsas hissəsini təsdiqlədi – bu, ölkədə genişmiqyaslı etirazlara səbəb oldu.
2024 – Türkiyə-Azərbaycan-Türkmənistan liderlərinin üçtərəfli sammitində enerji və nəqliyyat layihələri üzrə strateji razılaşmalar imzalanıb.