#Türkiyə

Türkiyə İsrailin Suriyanın Əbu əz-Zuhur hərbi hava limanına endirdiyi zərbələri kəskin şəkildə pisləyib. Ankara hücumları Suriyanın suverenliyinin pozulması kimi qiymətləndirib. Türkiyə beynəlxalq ictimaiyyəti İsrailin hərəkətlərinə qarşı daha qəti mövqe nümayiş etdirməyə çağırıb. Ankara beynəlxalq hüququ pozan hərəkətlərə görə məsuliyyətin təmin edilməsinin vacibliyini bildirib. Suriya mənbələrinə görə, hərbi hava limanına səkkiz zərbə endirilib. Hücum nəticəsində uçuş-enmə zolağı və saxlanc yerləri zədələnsə də, insan itkisi qeydə alınmayıb. Suriya da hücumları kəskin pisləyərək onları ölkənin suverenliyinə qarşı təcavüz adlandırıb. İsrail ordusu isə zərbələrlə bağlı açıqlama verməyib.

Bu ilin yanvar-iyul aylarında Bakı-Tbilisi-Ceyhan (BTC) ilə nəql olunan tranzit neftinin həcmi 14 milyon 773,2 min ton (nəqletmənin 76,8 faizi) təşkil edib. Dövr ərzində BTC kəməri ilə nəql edilmiş neftin 82,3 faizini (12 milyon 154,7 min ton) Azərbaycanda hasil edilən neft, 17,7 faizini (2 milyon 618,5 min ton) isə Türkmənistan və Qazaxıstandan daxil olan neft təşkil edib.

Türkiyənin Ədliyyə naziri Akın Gürlek cinayətkar qruplara və dəstələrə qarşı mübarizənin onların kimliyindən və hansı ad altında fəaliyyət göstərməsindən asılı olmayaraq qətiyyətlə davam etdiriləcəyini bildirib. Nazirin sözlərinə görə, Alihan Kurişin rəhbərlik etdiyi iddia olunan cinayətkar qrup da bu istiqamətdə aparılan mübarizənin nümunələrindən biridir.

İdarədən verilən məlumata görə, iyun ayında avtomobil sürücülərinin qeydiyyatda olduğu ərazilərdə törətdikləri qəzaların sayı 54 min 847, qeydiyyatda olduğu ərazidən kənarda törətdikləri qəzaların sayı isə 9 min 408 olub. Məlumata əsasən, 2026-cı ildə Türkiyədə törədilən qəza sayı 392 min 598 olub. Avtomobillərin qeydiyyatda olduğu ərazilərdə törətdikləri qəzaların sayı 340 min 582, qeydiyyatda olduğu ərazidən kənarda törədilən qəzaların sayı isə 52 min 16 olub.

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Hörmüz boğazının yenidən açılmasını prioritet məsələ adlandırıb. O, boğazın uzun müddət bağlı qalmasının heç bir tərəfin maraqlarına uyğun olmadığını bildirib. Ərdoğan Donald Trampın son səfəri zamanı İsrailin Livana qarşı müharibəsinin dayandırılması və bu prosesdə ABŞ-ın rolu barədə danışdıqlarını açıqlayıb. Türkiyə Prezidenti həmçinin Səudiyyə Ərəbistanı və Pakistan arasında elan edilən birgə müdafiə razılaşmasına toxunub. O, gələcəkdə Misir də daxil olmaqla digər ölkələrin bu razılaşmaya qoşulmasının mümkün olduğunu deyib. Ərdoğanın açıqlamaları Hörmüz boğazında gərginliyin davam etdiyi və bölgədə təhlükəsizlik məsələlərinin ön plana çıxdığı bir vaxtda səslənib.

İranın Türkiyə ilə sərhədində yerləşən Razi gömrük məntəqəsindən ixrac ilin ilk dörd ayında təxminən 300 faiz artıb. Hesabat dövründə bu sərhəddən 217 milyon dollar dəyərində 440 min ton yük ixrac edilib. Razi sərhədi İranı Avropa ilə birləşdirən yeganə dəmir yolu sərhəd-keçid məntəqəsi hesab olunur. Dörd ay ərzində sərhəddən 8 975 yük vaqonu keçib. Bu göstərici ötən ilin eyni dövrü ilə müqayisədə 205 faiz artım deməkdir. Sərhəd məntəqəsində gömrük gəlirləri də təxminən 800 faiz yüksəlib. Bu müddətdə 652 milyard rialdan çox gömrük gəliri toplanıb. Məlumatlar İran-Türkiyə arasında dəmir yolu ilə yükdaşımaların əhəmiyyətli dərəcədə artdığını göstərir.

Bu ilin yanvar-iyun aylarında Azərbaycandan Türkiyəyə 1,262 milyard ABŞ dolları dəyərində 4,847 milyard kubmetr təbii qaz (qaz halında) ixrac edilib. Ötən ilin eyni dövründəki göstərici ilə müqayisədə Azərbaycandan sözügedən ölkəyə təbii qaz (qaz halında) ixracı dəyər ifadəsində 97,9 milyon ABŞ dolları və ya 7,2%, həcm ifadəsində isə 82,2 milyon kubmetr və ya 1,7% azalıb.

Türkiyənin İstanbul şəhərinin Silivri rayonunda əkin sahəsində başlayan yanğın küləyin təsiri ilə qısa müddətdə geniş əraziyə yayılıb. Güclü küləyin təsiri ilə sürətlə yayılan yanğınla əlaqədar İstanbulun müxtəlif ərazilərindən çoxsaylı yanğınsöndürmə briqadaları hadisə yerinə cəlb olunub. Alovların yaşayış məntəqələrinə yaxınlaşması səbəbindən ehtiyat tədbiri olaraq bəzi evlərin sakinlərinin təxliyə edildiyi bildirilib.

Türkiyə Milli Müdafiə Nazirliyi Türkiyə, Pakistan və Səudiyyə Ərəbistanı arasında imzalanan Məkkə Birgə Müdafiə Razılaşmasının hərbi əməkdaşlığın mərhələli şəkildə inkişaf etdirilməsini nəzərdə tutduğunu açıqlayıb. Aktürk bildirib ki, razılaşmanın əsas məqsədi regional təhlükəsizlik və sabitliyə töhfə vermək, üç ölkə arasında hərbi əməkdaşlığı inkişaf etdirmək və mümkün böhranlar zamanı birgə fəaliyyət imkanlarını gücləndirməkdir.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp Türkiyədə təyyarə dəyişdirilməsi qərarının Gizli Xidmət tərəfindən verildiyini açıqlayıb. Məlumata görə, hadisə NATO sammitindən sonra baş verib. “The Washington Post” Trampın əvvəlcə “Air Force One”a mindiyini, daha sonra isə mümkün İran təhlükəsi səbəbindən başqa təyyarəyə keçirildiyini yazıb. Təyyarələr arasında keçidin iaşə xidməti avtomobili ilə həyata keçirildiyi bildirilib. Tramp qərarın təhlükəsizlik qurumlarının səlahiyyətində olduğunu qeyd edib.

Türkiyənin Yalova şəhərində təlim uçuşu həyata keçirən F-16 hərbi təyyarəsi qəzaya uğrayıb. Hadisə yerinə çox sayda təcili yardım və xilasedici qrup göndərilib. Hadisədən sonra əraziyə çoxlu sayda tibbi yardım briqadası və təhlükəsizlik qüvvələri cəlb olunub. Qəza zamanı yaranan alov və qara tüstü ətraf ərazilərdən də müşahidə edilib. Milli Müdafiə Nazirliyi bildirib ki, qəzanın səbəbləri aparılacaq ətraflı texniki araşdırmadan sonra müəyyən ediləcək