#Livan-İsrail sərhəd gərginliyi

Livan Prezidenti Joseph Avn İsrail hücumlarının ölkə daxilində böyük bir humanitar fəlakətə səbəb olduğunu bildirib. BMT-nin Qaçqınlar üzrə Ali Komissarı Bərham Salehi qəbul edən prezident bir milyondan çox livanlının didərgin düşdüyünü və ölkənin təcili yardıma ehtiyac duyduğunu vurğulayıb. Avn qeyd edib ki, hücumların yaratdığı fəsadlar atəşkəs əldə edilsə belə uzun müddət davam edəcək. BMT rəsmisi isə öz növbəsində Livan xalqına dəstək mesajı verərək beynəlxalq ictimaiyyəti artan ehtiyacları qarşılamaq üçün səfərbər olmağa çağırıb.

İsrail hökuməti bazar ertəsi günü İtaliyanın ölkədəki səfirini Xarici İşlər Nazirliyinə çağıraraq rəsmi etirazını bildirib. Diplomatik gərginliyə səbəb İtaliyanın Xarici İşlər naziri Antonio Tayaninin Beyruta səfəri zamanı İsrailin hərbi fəaliyyətlərini sərt dildə tənqid etməsidir. Nazir Tayani Livan rəsmiləri ilə görüşü zamanı İsrailin mülki əhaliyə yönəlmiş hücumlarını "qəbulolunmaz" adlandırıb və İtaliyanın Livan xalqı ilə həmrəy olduğunu vurğulayıb. O, sosial şəbəkə hesabında paylaşım edərək Qəzzada baş verən humanitar fəlakətin Livanda təkrarlanmaması üçün tərəfləri dialoqa və dərhal atəşkəsə çağırıb.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Uşaq Fondu (UNICEF), İsrailin 8 aprel hücumları nəticəsində Livanda 33 uşağın həlak olduğunu və 153-nün yaralandığını bildirdi. UNICEF-in rəsmi internet saytı və sosial media hesabı vasitəsilə edilən açıqlamalarda mövzu ilə bağlı ətraflı məlumat verilib. Açıqlamada Livandakı hücumlardan uşaqların ciddi şəkildə təsirləndiyi vurğulanaraq, "Uşaqlar dağıntılar altından çıxarılır. Ailələr parçalanır," ifadələri işlədilib.

Qətər Əmiri Şeyx Təmim bin Həməd Al Tani Livan Prezidenti Cozef Aun ilə telefon danışığı apararaq, İsrailin Livana endirdiyi hava zərbələrini kəskin şəkildə pisləyib. Əmir Qətərin Livanın suverenliyi, təhlükəsizliyi və ərazi bütövlüyünə qarşı hər hansı müdaxiləni qətiyyətlə rədd etdiyini bildirib. Qətər Rəsmi Xəbər Agentliyinin (QNA) məlumatına görə, tərəflər Livandakı son hərbi gərginliyin ölkə və regionun sabitliyinə təsirlərini müzakirə ediblər.

İranın adı açıqlanmayan yüksək rütbəli təhlükəsizlik rəsmisi, İsrailin Livana qarşı hərbi əməliyyatlarını dayandırmayacağı təqdirdə, cümə günü Pakistanın paytaxtı İslamabadda ABŞ ilə planlaşdırılan birbaşa danışıqların baş tutmayacağını iddia edib. İran tərəfi İsrailin hərəkətlərini əldə olunmuş müvəqqəti atəşkəs razılaşmasının birbaşa pozulması kimi qiymətləndirir.

Livanın Baş naziri Nəvaf Salam ölkə boyu onlarla insanın ölümü və yüzlərlə insanın yaralanması ilə nəticələnən şiddətli hava zərbələrindən sonra beynəlxalq birliyə müraciət edib. Baş nazir Livanın bütün dost ölkələrini İsrailin davam edən hücumlarına son qoymaq üçün hər cür vasitədən istifadə edərək kömək etməyə çağırıb.

İsrail ordusu çərşənbə akşmı günü İran tərəfindən dəstəklənən "Hizbullah"a qarşı döyüşdüyü Livanın cənubunda "müdafiə xətti" boyunca quru qoşunlarının yerləşdirilməsini tamamladığını açıqlayıb. Ordu əsgərlərinin Livan ərazisinin daxilinə doğru irəlilədiyi ən uzaq nöqtə barədə coğrafi təfərrüat verməyib. İsrail mediası ordunun bu mərhələdə qoşunları İsrail-Livan sərhədindən təxminən 20 kilometr (12 mil) şimaldan daha dərinə yeritmək niyyətində olmadığını bildirib.

İsrail ordusunun martın 2-dən bəri Livanın cənubunda başlatdığı genişmiqyaslı hərbi əməliyyatlar davam edir. Livanın rəsmi NNA agentliyinin məlumatına görə, son hava hücumları nəticəsində müxtəlif bölgələrdə ümumilikdə 9 nəfər dünyasını dəyişib, bir məscid isə tamamilə dağıdılıb. Nəbatiyə şəhərinin Beraşit qəsəbəsinə endirilən zərbələr nəticəsində yerli məscid hədəf alınaraq tamamilə uçurulub. Sur şəhəri yaxınlığındakı sənaye bölgəsinə edilən hücumda isə 2-si qadın olmaqla 5 nəfər həlak olub. Eyni zamanda, Ayn Baal qəsəbəsində bir evin vurulması nəticəsində eyni ailədən 2 nəfər həyatını itirib, dağıntılar altında qalan digər şəxslərin xilasetmə işləri davam edir.

İsrail ordusunun Livanın müxtəlif bölgələrinə təşkil etdiyi son hücumlar nəticəsində azı 5 nəfər həyatını itirib. Livanın rəsmi NNA xəbər agentliyinin məlumatına görə, Nebatiyə şəhərinin Burc Kalavay qəsəbəsinə endirilən iki zərbə nəticəsində bir nəfər dünyasını dəyişib. Eyni bölgənin Yuhmur əş-Şakif qəsəbəsində də bir nəfər İsrail atəşinin qurbanı olub. Ölkənin cənubundakı Sur şəhərinə bağlı Şaitiyə qəsəbəsində isə bir Suriya vətəndaşı həlak olub, daha 4 nəfər yaralanıb.

Livan Səhiyyə Nazirliyi çərşənbə günü verdiyi bəyanatda İsrail ordusunun Beyrutun cənub məhəllələrinə və paytaxt yaxınlığındakı yaşayış məntəqələrinə endirdiyi zərbələr nəticəsində azı 7 nəfərin həyatını itirdiyini bildirib. Məlumata görə, Beyrutun Jnah bölgəsindəki avtomobilləri hədəf alan reyd zamanı 5 nəfər ölüb, 21 nəfər yaralanıb. Təhlükəsizlik mənbələri bu hücumun binaları deyil, konkret nəqliyyat vasitələrində olan şəxsləri hədəf alan sui-qəsd cəhdi olduğunu ehtimal edirlər. Bundan əlavə, çərşənbə axşamı gecə saatlarında paytaxtın cənubundakı Xalde bölgəsinə endirilən zərbə daha 2 nəfərin ölümünə səbəb olub.

Türkiyə Xarici İşlər Nazirliyi Livanın cənubunda BMT-nin Müvəqqəti Sülhməramlı Qüvvələrinin (UNIFIL) heyətinə qarşı həyata keçirilən və İndoneziyadan olan üç hərbçinin ölümü, bir çoxunun isə yaralanması ilə nəticələnən hücumları kəskin şəkildə qınayan bəyanat yayıb. Nazirliyin yazılı açıqlamasında hadisə ilə bağlı İndoneziya hökumətinə və xalqına başsağlığı verilib. Bəyanatda vurğulanıb ki, BMT təsisatlarına və sülhməramlı personala qarşı törədilən bu cür hərəkətlər beynəlxalq hüququn kobud şəkildə pozulmasıdır və bu cinayətin icraçıları mütləq ədalət qarşısında cavab verməlidirlər.

İsrailin Müdafiə naziri İsrael Kats Livanın cənubunda həyata keçiriləcək yeni və sarsıdıcı hərbi strategiyanı elan edərək, bölgənin coğrafi və demoqrafik xəritəsini kökündən dəyişəcək rəsmi bəyanatlarla çıxış edib. Nazir vurğulayıb ki, İsrail ordusu Livanın cənubunda xüsusi bufer zona yaradacaq və Litani çayına qədər olan bütün ərazilər üzərində hərbi nəzarəti tam və daimi şəkildə saxlayacaq.