Fələstin Baş naziri Məhəmməd Mustafa bəyan edib ki, Qəzzada atəşkəsin əldə olunması zəruridir, lakin bu, Fələstin probleminin əsasını həll etmək üçün kifayət deyil. Riyadda Asharq Al-Awsat qəzetinə verdiyi eksklüziv müsahibədə Mustafa vurğulayıb ki, atəşkəs razılaşması ilə Səudiyyə Ərəbistanı və Fransanın təşəbbüsü ilə qəbul edilən iki dövlətli həllə dair Nyu-York Bəyannaməsi “paralel istiqamətlər” təşkil edir. “Əsas məsələ,” deyə Mustafa qeyd edib, “Fələstin dövlətinin yaradılması və Nyu-York Bəyannaməsinin icrası yolu ilə beynəlxalq səviyyədə tanınmasıdır. Atəşkəs vacibdir, lakin təkbaşına yetərli deyil.”
#Qəzza sakinlərinin köçü
Qəzza Bələdiyyəsi bölgədə 250 mindən çox ton zibilin yığılması, tullantı sularının küçələrə sızması və təmiz su çatışmazlığı səbəbilə Fələstin xalqının ciddi ekoloji və sağlamlıq riskləri ilə üzləşdiyini açıqlayıb. Bələdiyyənin sözçüsü Asim ən-Nəbih bildirib ki, İsrailin Qəzzada iki ildir davam edən soyqırımı nəticəsində bələdiyyəyə məxsus nəqliyyat vasitələrinin və avadanlıqların 85 faizindən çoxu sıradan çıxıb və nəticədə 250 min ton tullantı toplanıb.
Misirin Qəzza Səhrası Xalqına Yardım Komitəsi İsrail hücumlarında dağılan binaların dağıntılarını təmizləmək və humanitar vəzifələri yerinə yetirmək məqsədi ilə yeni ağır iş maşınları və avadanlıqlar aldığını açıqlayıb.
ABŞ dövlət katibi Marko Rubio İsrailə səfəri zamanı bildirib ki, atəşkəs razılaşması çərçivəsində Qəzzada yaradılması planlaşdırılan beynəlxalq təhlükəsizlik qüvvəsi yalnız İsrailin “rahatlıqla əməkdaşlıq edə biləcəyi” ölkələrdən ibarət olmalıdır. Rubio qeyd edib ki, Qəzzada gələcək idarəçilik modeli hələ İsrail və tərəfdaş ölkələr arasında müzakirə edilməlidir, lakin bu prosesdə HƏMAS yer ala bilməz. Onun sözlərinə görə, Fələstin Muxtariyyətinin mümkün rolu da hələ müəyyən edilməyib.
Ev Yıxımlarına Qarşı İsrail Komitəsinin (ICAHD) rəhbəri, İsrailli antropoloq Jeff Halper bildirib ki, İsrail 2023-cü ilin oktyabrından bəri Qəzza Zolağına etdiyi hücumlarda yüz minlərlə evi, ibadətgahı, məktəbi və mülki infrastrukturu dağıdıb və yenidənqurma layihələrinə Fələstinliləri daxil etmir. Halper bu açıqlamaları, İsrailin Qəzza ərazisində törətdiyi müharibə cinayətlərini araşdırmaq üçün yaradılmış qlobal və müstəqil təşəbbüs olan Qəzza Məhkəməsinin İstanbulda keçirilən son iclası çərçivəsində Anadolu Agentliyinə deyib.
Fars Körfəzi Əməkdaşlıq Şurası (GCC) İsrail parlamentinin - Knessetin - Qərb sahilində İsrail suverenliyinin tətbiqinə dair qanun layihəsini ilkin oxunuşda təsdiqləməsini kəskin şəkildə pisləyib. Cümə axşamı yayılan bəyanatda GCC bu addımın bölgədə sabitlik və təhlükəsizliyi daha da pozduğunu bildirib. Təşkilatın baş katibi Casim əl-Budayvi bəyan edib ki, bu cür addımlar “beynəlxalq hüququn açıq şəkildə pozulması və beynəlxalq ictimaiyyətin ədalətli və hərtərəfli sülhə nail olmaq səylərinin aşkar şəkildə sarsıdılmasıdır”.
İtaliyanın Baş naziri Corcia Meloni bildirib ki, Hamas Fələstinin gələcəyində siyasi rol oynamaqdan imtina etmədən və silahı yerə qoymadan, İtaliyanın Fələstin Dövlətini tanıması mümkün deyil. Meloni bu fikirləri 23–24 oktyabrda Brüsseldə keçiriləcək Avropa İttifaqı (Aİ) Liderlər Zirvəsi öncəsi parlamentin yuxarı palatası olan Senatda çıxışı zamanı səsləndirib. O, həm beynəlxalq gündəmin aktual məsələləri, həm də hökumətinin bu məsələlərə münasibəti barədə məlumat verib.
Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) baş direktoru Tedros Adhanom Gebreyesus xəbərdarlıq edib ki, Qəzza zolağı “nəsillər boyu davam edəcək” miqyasda səhiyyə fəlakəti yaşayır. Tedros “BBC” telekanalına açıqlamasında bildirib ki, Qəzza əhalisinin mürəkkəb ehtiyaclarını qarşılamaq üçün humanitar yardımların miqyası kəskin şəkildə artırılmalıdır. O, Qəzzada atəşkəsin əldə edilməsini alqışlasa da, atəşkəsdən sonra artan yardımın hələ də səhiyyə sisteminin bərpası üçün kifayət etmədiyini vurğulayıb.
Fələstin Təhsil və Tədris Nazirliyi bildirib ki, 2023-cü ilin oktyabrından bəri İsrailin Qəzza və İordan çayının Qərb sahilinə (Yəhuda və Samariyaya) həyata keçirdiyi hücumlar nəticəsində 20 min 58 şagird həyatını itirib, 31 min 139 şagird isə yaralanıb. Nazirliyin yayımladığı rəsmi açıqlamaya görə, 7 oktyabr 2023-cü ildən etibarən İsrailin Qəzzada həyata keçirdiyi hava və quru əməliyyatlarında 19 min 910 şagird həlak olub, 30 min 97 nəfər yaralanıb.
Qətər dövlətinin əmiri Şeyx Təmim bin Həməd Al Tani İsraili Qəzza zolağında soyqırım törətməkdə ittiham edib. O bildirib ki, bölgədə baş verənlər “bütün beynəlxalq qanun və normaların açıq şəkildə pozulmasıdır.” Əmir bu fikirləri çərşənbə axşamı günü Qətər Şura Məclisinin yeni iclas ilinin açılışında səsləndirib. O vurğulayıb ki, “Qəzza sektoru vahid Fələstin dövlətinin ayrılmaz hissəsidir” və Qətər İsrailin davamlı hücumlarını, eləcə də atəşkəs razılaşmalarının təkrar pozulmasını qəti şəkildə pisləyir.
İsrail ordusunun atəşkəsə baxmayaraq son 24 saatda Qəzzada həyata keçirdiyi hücumlarda 45 nəfər həlak olub. Qəzzadaki Səhiyyə Nazirliyinin yaydığı yazılı açıqlamada, İsrailin hücumları nəticəsində baş verən insan tələfatı, yaralılar və dağıntılar altından çıxarılan cəsədlərlə bağlı məlumatlar paylaşılıb. Son 24 saat ərzində Qəzza zolağındakı xəstəxanalara, dağıntılar altından çıxarılan 12 nəfər də daxil olmaqla, ümumilikdə 57 meyit və 158 yaralı gətirilib.
Ankara HƏMAS hərəkatını Trampın təşəbbülünü qəbul etməyə inandırmaq üçün əhəmiyyətli səylər göstərib. Lakin Türkiyənin əldə etdiyi əsas fayda, görünür, sazişin özündən deyil, ABŞ prezidentindən “yaşıl işıq” alaraq “Suriya Demokratik Qüvvələri”nə (SDQ) və bütövlükdə Suriyada hərəkət azadlığını təmin etməsindən ibarətdir.