Ceyhun Bayramov Rumıniya Prezidentinin müşaviri ilə görüş keçirib.

Vladimir Putin ABŞ–İran razılaşmasını müsbət qiymətləndirib. O, sənədin münaqişənin dayandırılmasına töhfə verə biləcəyini bildirib. Putin razılaşmanın Pakistan vasitəçiliyi ilə əldə olunduğunu qeyd edib. Rusiya lideri bu modeli gələcək sülh sazişləri üçün nümunə adlandırıb. O, Yaxın Şərqdə sabitliyin enerji bazarlarına təsirini vurğulayıb. Putin bu fikirləri Kazanda keçirilən sammitdə səsləndirib. Beynəlxalq əməkdaşlığın vacibliyi ön plana çəkilib. Mövzu qlobal diplomatik gündəmdə qalır.

İran Prezidenti Məsud Pezeşkian ABŞ–İran memorandumunu milli dayanıqlılığın göstəricisi adlandırıb. O, İranın təzyiqlərə baxmayaraq müstəqilliyini qoruduğunu bildirib. Pezeşkian razılaşmanı siyasi rasionalizm və diplomatiyanın nəticəsi kimi qiymətləndirib. O, sənədin mətnini sosial şəbəkədə paylaşıb. ABŞ və İran arasında ilk birbaşa danışıqların aprel ayında Pakistanda keçirildiyi qeyd olunub. Razılaşmada suverenliyə hörmət prinsipi yer alır. Həmçinin daxili işlərə qarışmamaq öhdəliyi vurğulanır. Mövzu beynəlxalq diplomatik gündəmdə qalır.

Qətər və Misir xarici işlər nazirləri ABŞ–İran razılaşmasını telefonla müzakirə ediblər. Danışıqda ikitərəfli münasibətlər və regional vəziyyət də gündəmdə olub. Qətər dialoq və sülh yolu ilə həllərə dəstəyini ifadə edib. Tərəflər beynəlxalq hüquq prinsiplərinə uyğun yanaşmanı vurğulayıblar. ABŞ–İran anlaşmasının son durumu müzakirə edilib. Yaxın Şərqdə sabitliyin əhəmiyyəti qeyd olunub. Diplomatik təmasların davam etdiyi bildirilib. Regionda sülh səyləri aktiv qalır.

İran XİN rəhbəri Abbas Əraqçi Küveytli həmkarı ilə ABŞ–İran memorandumu barədə danışıb. Tərəflər regional vəziyyəti müzakirə ediblər. Əraqçi razılaşmanın sülhə töhfə verəcəyini bildirib. O, Körfəz ölkələri ilə dialoqun vacibliyini vurğulayıb. Məqsədin anlaşılmazlıqları aradan qaldırmaq olduğu qeyd edilib. Regional təhlükəsizlik məsələləri də gündəmdə olub. Telefon danışığı diplomatik əlaqələrin davam etdiyini göstərib. Yaxın Şərqdə dialoq prosesi aktiv qalır.

Aİ xarici siyasət rəhbəri Kaya Kallas İsrail XİN başçısının əlaqələri kəsmə qərarına cavab verib. İsrail naziri Kallasın açıqlamalarını tənqid edərək əlaqələri dayandırdığını bildirib. Kallas Aİ və İsrail arasında dialoqun vacibliyini vurğulayıb. O, iki tərəf arasında çoxlu ortaq maraqlar olduğunu deyib. Kallas iki dövlətli həllin sülh üçün əsas yol olduğunu bildirib. Aİ rəsmisi İsrailin yaşayış məntəqələrini də tənqid edib. İsrail naziri isə qərarını geri götürməyəcəyini bildirib. Məsələ diplomatik gərginlik yaradıb.

Livan Prezidenti Cozef Aun ölkəyə yardım deyil, investisiya lazım olduğunu bildirib. O, Qətər, Fransa və Böyük Britaniya nümayəndələri ilə görüş keçirib. Aun Livanda sabitliyin region və Avropa üçün vacib olduğunu deyib. O, ölkəyə göstərilən humanitar dəstəyi müsbət qiymətləndirib. Prezident ordunun və təhlükəsizlik qüvvələrinin dəstəklənməsinin əhəmiyyətini vurğulayıb. Aun əsas məqsədin investisiya cəlb etmək olduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, həm xarici, həm də daxili etimad bərpa olunmalıdır. Livan iqtisadi sabitlik axtarışını davam etdirir.

İranın sabiq prezidenti Həsən Ruhani ABŞ–İran memorandumunu müsbət qarşılayıb. O, razılaşmanın iranlıların milli qürurunu gücləndirdiyini deyib. Ruhani ölkə rəhbərliyinin birliyi qoruduğunu bildirib. O, silahlı qüvvələrin müharibədə uğur qazandığını iddia edib. Sabiq prezident əldə olunan nəticələrin qorunmasının vacibliyini vurğulayıb. Ruhani gələcəkdə mümkün pozuntulara qarşı diqqətli olmağa çağırıb. O, region ölkələrinin bu razılaşmadan faydalana biləcəyini qeyd edib. Siyasətçi İranın sabitlik prosesində rolunu önə çəkib.

Pakistan və Türkiyə xarici işlər nazirləri ABŞ–İran memorandumu barədə telefon danışığı aparıblar. Tərəflər regionda sülhün vacibliyini vurğulayıblar. Pakistan tərəfi Türkiyə XİN rəhbərinin təbrikini çatdırıb. Pakistanın bu prosesdə vasitəçi rol oynadığı bildirilib. Nazirlər razılaşmanın sabitliyə töhfə verəcəyini qeyd ediblər. Onlar uzunmüddətli sülh və inkişaf arzuladıqlarını deyiblər. Bu inkişafın daha geniş regiona təsir edə biləcəyi vurğulanıb. Diplomatik dialoq davam etdirilir.

Ceyhun Bayramov İsveç səfiri Tobias Lorentzson ilə görüş keçirib.

İran ABŞ–İran memorandumuna ümumilikdə müsbət yanaşdığını bildirib. Lakin Livandakı İsrail əməliyyatları ciddi narazılıq doğurub. Tehran bu vəziyyətin atəşkəsin pozulması olduğunu hesab edir. İran rəsmiləri Livan məsələsinin razılaşmanın bir hissəsi olduğunu deyir. Onların fikrincə, hücumlar davam edərsə, imzalanma təhlükəyə düşə bilər. Bu vəziyyət birinci mərhələnin icrasını çətinləşdirir. İran prosesin uğursuz ola biləcəyini istisna etmir. Livan böhranı diplomatik gərginliyi artırır.

ABŞ–İran aralıq razılaşmasından sonra yeni danışıqlar mərhələsinin başlayacağı bildirilir. Sənəd yekun razılaşma deyil və dəyişdirilə bilər. Tramp bunun son sənəd olmadığını qeyd edib. Makron isə açıqlamaların hərfi qəbul edilməməsini tövsiyə edib. İlk mərhələdə əsas məqsəd döyüşlərin dayandırılmasıdır. Hörmüz boğazının açılması prioritet kimi göstərilir. Nüvə məsələsi 60 günlük danışıqlarda müzakirə olunacaq. İsveçrədə imzalanma mərasimindən sonra prosesin davam edəcəyi bildirilir.