#Rusiya

ABŞ Maliyyə Nazirliyi İranın silah əldə etməsinə yardım göstərdiyi iddia olunan beynəlxalq şəbəkəyə qarşı yeni sanksiyalar tətbiq edib. Məhdudiyyətlər İran və Rusiya vətəndaşlarını, həmçinin İran, Rusiya və Nigeriyada yerləşən şirkət və qurumları əhatə edir. Vaşinqton həmin şəxslərin və qurumların İran İnqilab Keşikçiləri Korpusunun tədarük fəaliyyətindəki rolunu gizlətməyə çalışdığını bildirir. ABŞ tərəfinin iddiasına görə, bu məqsədlə hava nəqliyyatı, yükdaşıma, maliyyə və səfər təşkilatçılığı sahələrində fəaliyyət göstərən vasitəçilərdən istifadə olunub. Şəbəkənin material və şəxslərin müxtəlif ölkələr arasında daşınmasına yardım etdiyi qeyd olunur. Yeni qərar ABŞ-ın may və iyun aylarında tətbiq etdiyi oxşar sanksiyaların davamıdır. Həmin tədbirlər Çin və Honqkonqda yerləşən bəzi şəxsləri və şirkətləri də əhatə etmişdi. İran son sanksiyalarla bağlı hələlik rəsmi açıqlama verməyib.

Rusiya xarici işlər naziri Sergey Lavrov ABŞ-ın İranla bağlı hərbi əməliyyatlarını tənqid edib. O bildirib ki, qarşıdurmanın yenidən başlaması diplomatik həll imkanlarını azaldır. Lavrov mülki infrastruktura zərər dəyməsindən narahatlığını ifadə edib. Onun sözlərinə görə, ABŞ-ın addımları sülh danışıqlarına mane olur. Rusiya rəsmisi Vaşinqtonun beynəlxalq razılaşmalara əməl etməsi ilə bağlı suallar qaldırıb. Açıqlama ABŞ-İran gərginliyinin davam etdiyi bir vaxtda verilib.

İran Prezidenti Məsud Pezeşkian Rusiya ilə enerji əməkdaşlığı məsələlərini müzakirə edib. Görüşdə Rusiyanın cənub bölgələrindən İrana elektrik enerjisi ötürülməsi və iki ölkənin elektrik şəbəkələrinin birləşdirilməsi planı gündəmə gəlib. İranın elektrik sistemi son ABŞ zərbələri nəticəsində zərər görüb. Dövlət elektrik şirkəti şəbəkənin 2 mindən çox nöqtəsində zədələnmə olduğunu bildirib. Ölkənin elektrik istehsal gücü 4 200 meqavat azalıb. Yay istilərinin də enerji sisteminə əlavə yük yaratdığı qeyd olunub. Tehran enerji təhlükəsizliyini gücləndirmək üçün Rusiya ilə əməkdaşlığı genişləndirir.

ABŞ senatorları Donald Tramp administrasiyası ilə Rusiyaya qarşı yeni sanksiyalar qanun layihəsinin irəlilədilməsi barədə razılıq əldə etdiklərini açıqlayıblar. Sənəd Rusiyanın enerji ixracından gəlir əldə edən ölkələrə qarşı əlavə məhdudiyyətlər tətbiq etməyi nəzərdə tutur. Senatorlar bildiriblər ki, məqsəd Moskvanın hərbi imkanlarına iqtisadi təzyiq göstərməkdir. Qanun layihəsi Rusiya ilə bağlı siyasətdə Konqres və Ağ Ev arasında koordinasiyanın gücləndirilməsi kimi qiymətləndirilir. Sənədin yaxın zamanda təqdim ediləcəyi gözlənilir.

Rusiya BMT Təhlükəsizlik Şurasının fövqəladə iclasında Böyük Britaniya, Fransa və Almaniyanı ABŞ və İsrailin İrana qarşı hücumlarına münasibətdə qərəzli mövqe tutmaqda ittiham edib. Rusiyanın BMT-dəki nümayəndə müavini Anna Evstigneeva bildirib ki, Qərb ölkələri İranın mülki infrastrukturuna qarşı zərbələrə göz yumur. O, ABŞ və İsrailin fəaliyyətinə münasibətdə ikili standartların tətbiq edildiyini iddia edib. Rusiya diplomatı bəzi ölkələrin beynəlxalq prosedurları və obyektiv reallıqları şübhə altına almağa çalışdığını bildirib. Moskva hesab edir ki, İranla bağlı vəziyyət beynəlxalq hüquq çərçivəsində qiymətləndirilməlidir. Açıqlama ABŞ-İran gərginliyinin artdığı və BMT-də fikir ayrılıqlarının dərinləşdiyi bir dövrdə verilib. Təhlükəsizlik Şurasında İran böhranı ilə bağlı mövqelər arasında ciddi fərqlər qalmaqda davam edir.

Rusiyanın dövlət nüvə korporasiyası “Rosatom” İranın Buşehr Atom Elektrik Stansiyasına ilk mühəndislər qrupunu geri göndərir. Şirkətin rəhbəri Aleksey Lixaçov bildirib ki, altı əməkdaş yenidən obyektə qayıdacaq. “Rosatom” ABŞ və İsrailin İrana qarşı hərbi əməliyyatlarından sonra yüzlərlə işçisini təhlükəsizlik səbəbilə təxliyə etmişdi. Rusiya şirkəti Buşehrdə iki yeni nüvə enerji blokunun tikintisini həyata keçirir. Əməkdaşların geri dönüşü obyektin işlərinin bərpası və layihələrin davam etdirilməsi istiqamətində mühüm addım hesab olunur. İranın əsas nüvə enerji obyektlərindən biri olan Buşehr stansiyası regiondakı gərginlik fonunda beynəlxalq müşahidə altında qalır.

İranın “Fars” xəbər agentliyi ABŞ-nin ölkənin şimalında yerləşən və Çin, Rusiya ilə ticarət əlaqələrində istifadə olunan strateji dəmir yolu körpüsünü vurduğunu bildirib. Məlumata görə, Gülüstan vilayətindəki Oqtay Xan körpüsü qanadlı raketlə hədəfə alınıb. İran tərəfi bu xəttin Çin və Türkmənistan istiqamətində mühüm nəqliyyat bağlantısı olduğunu açıqlayıb. Hücum ABŞ-İran qarşıdurmasının davam etdiyi bir vaxtda baş verib. Hadisə ilə bağlı məlumatlar İran mənbələrinə əsaslanır və ABŞ tərəfindən rəsmi açıqlama verilməyib.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp Rusiya ilə Ukrayna arasında müharibənin yaxın zamanda başa çata biləcəyinə ümid etdiyini bildirib. Onun sözlərinə görə, həm Kiyev, həm də Moskva razılıq əldə etmək niyyətindədir. Tramp münaqişənin diplomatik yollarla həllinin vacibliyini vurğulayıb. O, tərəflərin sülh razılaşmasına maraq göstərdiyini qeyd edib. ABŞ Prezidenti bu barədə NATO Zirvə Toplantısı çərçivəsində jurnalistlərə açıqlama verib. Zirvə Toplantısında Ukraynaya hərbi dəstək və regional təhlükəsizlik məsələləri əsas gündəm mövzularındandır. Trampın açıqlaması münaqişənin gələcək inkişafı ilə bağlı beynəlxalq diqqəti bir daha bu istiqamətə yönəldib.

Volodimir Zelenski Rusiyaya qarşı beynəlxalq təzyiqlərin daha da artırılmasının zəruri olduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, Rusiyanın zəifləməsi hiss olunsa da, bu, müharibənin gedişini dəyişmək üçün kifayət etmir. Ukrayna Prezidenti əlavə ballistik raketlərə qarşı hava hücumundan müdafiə sistemlərinin ölkəsinə verilməsinin vacibliyini vurğulayıb. O, həmçinin Rusiyaya qarşı yeni sanksiyaların tətbiq edilməsinin əhəmiyyətini qeyd edib. Zelenski bu məsələləri NATO Zirvə Toplantısı çərçivəsində ABŞ Prezidenti Donald Trampla keçirəcəyi görüşdə müzakirə etməyi planlaşdırır. Ukrayna rəhbərliyi hesab edir ki, müdafiə imkanlarının gücləndirilməsi ölkənin təhlükəsizliyinin təmin olunmasında mühüm rol oynayacaq. Bu çağırış Rusiyaya qarşı beynəlxalq dəstəyin artırılması istiqamətində növbəti mesaj kimi qiymətləndirilir.

Rusiyanın dövlət nüvə şirkəti Buşəhr Atom Elektrik Stansiyasına əməkdaşlarını geri göndərməyə hazırlaşır. Məlumata görə, işçilərin qayıdışı iyulun ortalarından başlayacaq. Şirkət stansiyada iki yeni enerji blokunun tikintisini davam etdirir. Buşəhr Atom Elektrik Stansiyası fevral ayında İrana qarşı həyata keçirilən hücumlardan sonra bir neçə dəfə zərbələrə məruz qalıb. Təhlükəsizlik səbəbindən aprel ayında təxminən 200 əməkdaş təxliyə edilmişdi. Hazırda vəziyyət yenidən qiymətləndirilir və əməkdaşların mərhələli şəkildə geri qayıtması planlaşdırılır. Buşəhr Atom Elektrik Stansiyası İranın enerji infrastrukturu üçün strateji əhəmiyyət daşıyır. Bölgədə təhlükəsizlik vəziyyəti isə diqqətlə izlənilməkdə davam edir.