#Rəcəb Tayyib Ərdoğan

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Qətərin paytaxtı Dohaya səfər edib. Onu Həməd Beynəlxalq Hava Limanında Qətər rəsmiləri qarşılayıb. Səfərdə Ərdoğanı həyat yoldaşı Əminə Ərdoğan müşayiət edib. Türkiyə Prezidenti Qətər əmiri Şeyx Təmim bin Həməd Al Saniyə atasının vəfatı ilə bağlı başsağlığı verəcək. Keçmiş Qətər əmiri Şeyx Həməd bin Xəlifə Al Saninin vəfatı ilə bağlı görüşün keçirilməsi planlaşdırılır. Türkiyə və Qətər arasında müxtəlif sahələrdə yaxın əməkdaşlıq mövcuddur. Səfər iki ölkə münasibətləri baxımından diqqət çəkir.

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Pakistan Silahlı Qüvvələrinin komandanı və Quru Qoşunlarının rəhbəri marşal Seyid Asim Müniri qəbul edib. Görüşdə Türkiyə Prezidentinin müavini Cevdet Yılmaz, Baş Qərargah rəisi ordu generalı Səlcuq Bayraktaroğlu və Milli Kəşfiyyat Təşkilatının (MİT) rəhbəri İbrahim Kalın da iştirak edib.

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan 2016-cı il iyulun 15-də baş vermiş çevriliş cəhdinin 10-cu ildönümü ilə bağlı açıqlama verərək həmin gecə xalqın nümayiş etdirdiyi müqavimətin dünya demokratiya tarixində xüsusi yer tutduğunu bildirib. Türkiyə Prezidenti vurğulayıb ki, xalqın milli iradəsinə sahib çıxaraq küçələrə çıxması və çevriliş cəhdinə qarşı dayanması ölkənin demokratik tarixində mühüm dönüş nöqtəsi olub.

Türkiyə ilə Kanada arasında imzalanması planlaşdırılan Azad Ticarət Sazişi (STA) üzrə danışıqların başlanması istiqamətində hazırlıq işlərinə start verilib. Məlumata görə, yay ayları ərzində saziş üzrə danışıqlara hazırlıq məqsədilə geniş və intensiv iş aparılacaq. Türkiyənin Ticarət Nazirliyi danışıq prosesinin dövlət qurumları, özəl sektor, vətəndaş cəmiyyəti təşkilatları və digər maraqlı tərəflərin iştirakı ilə həyata keçirilməsini planlaşdırır.

Türkiyənin xarici işlər naziri Hakan Fidan İsraillə Türkiyə arasında açıq qarşıdurmaya ehtiyac olmadığını bildirib və İsrail Baş naziri Benyamin Netanyahunu siyasi məqsədlərlə düşmən obrazı yaratmaqda ittiham edib. Fidan qeyd edib ki, seçkilər yaxınlaşdıqca bəzi siyasətçilər ictimai dəstək toplamaq üçün yeni qarşıdurma mövzuları axtarırlar. O bildirib ki, İsrailin HƏMAS, Hizbullah və İranla qarşıdurmalarından sonra yeni gərginlik istiqamətləri gündəmə gətirilir. Açıqlama İsrail-Türkiyə münasibətlərində son günlər artan ritorik gərginlik fonunda səslənib. Netanyahu Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğanı İsrail dövlətinə qarşı mövqedə olmaqda ittiham edib. Ankara isə regional problemlərin dialoq yolu ilə həll edilməsinin vacibliyini vurğulayır.

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan Ankarada keçirilən NATO sammitində iştirak edən Avropanın ali rəhbərlərinə xüsusi hazırlanmış lüks odlu silahlar hədiyyə edib. Avropa Şurasının rəsmisi bildirib ki, Antonio Koştanın mühafizə qrupu hədiyyə edilən silahı dərhal yoxlanışa götürüb. Qeyd olunub ki, silahın Belçikaya gətirilməsi və Şuranın Baş Katibliyinin təhlükəsizlik tələblərinə uyğun saxlanılması üçün rəsmi prosedurlar izləniləcək. Ursula fon der Lyayenin komandası isə silahın taleyi ilə bağlı hələlik rəsmi şərh verməyib.

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan ABŞ ilə İran arasında əldə olunmuş müvəqqəti anlaşmanın bölgədə sabitliyə töhfə verəcəyinə ümid etdiyini bildirib. O, bu açıqlamanı Ankarada Fransa Prezidenti Emmanuel Makronla keçirdiyi birgə mətbuat konfransında verib. Ərdoğan Türkiyənin prosesə nikbin, lakin ehtiyatlı yanaşdığını qeyd edib. Prezident bölgədə yeni gərginliyin yaranmaması üçün təxribat xarakterli addımların qarşısının alınmasının vacibliyini vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, diplomatik səylərin davam etdirilməsi regionda sülhün qorunması baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Ərdoğan bütün tərəfləri məsuliyyətli davranmağa çağırıb. Türkiyə bölgədə sabitliyin və təhlükəsizliyin qorunmasını əsas prioritetlərdən biri hesab edir.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp Türkiyənin beşinci nəsil F-35 qırıcılarını əldə edəcəyini açıqlayıb. Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan isə daha əvvəl bəyan etmişdi ki, Donald Trampla keçirdiyi danışıqların nəticəsində Vaşinqtonun F-35 qırıcıları ilə bağlı müsbət qərar verəcəyinə ümid edir.

İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu ABŞ-ın Türkiyəyə F-35 qırıcıları satmasına qarşı çıxıb. O bildirib ki, belə bir addım Yaxın Şərqdə qüvvələr balansını poza bilər. Netanyahu Türkiyənin aqressiv niyyətlərə malik olduğunu iddia edib və bu silahların bölgədə gərginliyi artıra biləcəyini söyləyib. Onun açıqlaması Donald Trampın Türkiyəyə F-35 satışını nəzərdən keçirdiyini bildirməsindən sonra verilib. ABŞ 2019-cu ildə Türkiyəni Rusiyadan hava hücumundan müdafiə sistemi aldığına görə proqramdan çıxarmışdı. Ankara uzun müddətdir F-35 proqramına qayıtmaq və sanksiyaların ləğvini istəyir. Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan isə ABŞ-la münasibətlərin bu məsələdə müsbət nəticə verəcəyinə ümid edir.

ABŞ ilə Türkiyə arasında müdafiə əməkdaşlığında yeni mərhələnin başlaya biləcəyi gözlənilir. Donald Tramp Türkiyəyə qarşı sanksiyaların ləğvinə və F-35 qırıcılarının təhvil verilməsi məsələsinə müsbət yanaşdığını bildirib. Rəcəb Tayyib Ərdoğan isə bu istiqamətdə müsbət qərar gözlədiyini və ən azı beş təyyarənin vəd edildiyini açıqlayıb. Tərəflər, həmçinin Türkiyənin hazırladığı KAAN döyüş təyyarəsi üçün mühərrik təminatını müzakirə edirlər. Bununla yanaşı, ABŞ-də bəzi siyasətçilər və hərbi dairələr bu addıma etiraz edir. Onlar qabaqcıl hərbi texnologiyaların təhlükəsizliyi və bölgədə qüvvələr balansının dəyişə biləcəyi ilə bağlı narahatlıqlarını ifadə edirlər. Müzakirələrin nəticəsi ABŞ-Türkiyə münasibətlərinin gələcək inkişafına ciddi təsir göstərə bilər.