BMT-nin Baş katibi Antonio Quterreş çərşənbə günü verdiyi bəyanatda Sudan müharibəsinin üçüncü ildönümünün "faciəvi bir mərhələ" olduğunu bildirib və bu "kabusa" son qoymağa çağırıb. Berlin şəhərində keçirilən beynəlxalq donorlar toplantısına video-ismarıçla qatılan Quterreş Sudanın böyük vədlər verən bir ölkədən dünyanın ən böyük humanitar böhran ocağına çevrildiyini vurğulayıb.

BMT-nin Uşaq Fondunun (UNICEF) məlumatına görə, Sudanın Qərbi Kordofan bölgəsində məcburi köçkün düşərgəsinə endirilən dron zərbəsi nəticəsində azı 15 uşaq ölüb. UNICEF-in 18 fevral tarixli bəyanatında bildirilir: 16 fevralda Əl-Sunut ərazisində yerləşən məcburi köçkün düşərgəsinə dron zərbəsi endirilib, nəticədə azı 15 uşaq həlak olub, 10 uşaq yaralanıb.

Beynəlxalq Xilasetmə Komitəsinin (IRC) yaydığı qlobal humanitar böhranlar üzrə izləmə siyahısına görə, Sudanda davam edən münaqişə on minlərlə insanın həyatına son qoyduğu bir vaxtda ölkə yenidən siyahının ilk sırasında yer alıb. Sudan bu siyahıya ardıcıl üçüncü dəfə başçılıq edir. Siyahı çərşənbə axşamı dərc olunub və yeni və ya daha da pisləşə biləcək humanitar fövqəladə vəziyyət riski altında olan 20 ölkəni əhatə edir. IRC-nin baş icraçı direktoru Devid Miliband açıqlamasında bildirib.

Sudanın ən böyük neft sahəsi Hegliq, ölkənin cənub sərhədində yerləşən Kordofan bölgəsində paramilitar Qısa Müddətli Dəstək Qüvvələri (RSF) tərəfindən ələ keçirilib. Bu səbəbdən sahədə çalışan işçilər təxliyə olunub və istehsal dayandırılıb.

Sudanın suverenlik şurasının rəhbəri və ordu baş komandanı Abdel Fattah əl-Burhan ölkədəki müharibənin dayandırılması üçün ABŞ və Səudiyyə Ərəbistanı ilə əməkdaşlığa hazır olduğunu bildirib.

Səudiyyə Ərəbistanı və Misir Sudanda dərhal atəşkəsə nail olunmasının və ölkənin birliyini, suverenliyini qoruyacaq hərtərəfli siyasi prosesin başlamasının vacibliyini bir daha vurğulayıb

Sudanda bir ildən artıq davam edən müharibə milyonlarla insanın həyatını dağıdıb. Dünya susur, xəbərlər unudulur, amma Sudan yanmağa davam edir. Ölkə “səssiz fəlakət zonasına” çevrilib - uşaqlar aclıqdan ölür, analar körpələrinə süd tapmır, xəstəxanalar dərmansızdır. Bu acı reallığa biganə qalmayan Al Baraka Azerbaijan könüllüləri 760 nömrəli təcili humanitar yardım layihəsinə başlayıblar. Məqsəd Allahın izni ilə bölgəyə qida, dərman və süd məhsulları çatdırmaq, həyatla ölüm arasındakı körpünü qoparmaq deyil, möhkəmləndirməkdir.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatı (BMT) Sudanın Darfur bölgəsinin ən böyük şəhəri Faşirin Sürətli Dəstək Qüvvələri (RSF) tərəfindən ələ keçirilməsindən sonra qadınlar və uşaqlar da daxil olmaqla mülki şəxslərə qarşı zorakılığın davam etdiyi barədə xəbərdarlıq edib. BMT Baş Katibinin sözçü müavini Farhan Haq gündəlik mətbuat konfransında Sudandakı vəziyyəti şərh edib. O bildirib ki, Faşir şəhərində və ətrafında qadınlar, uşaqlar və digər dinc sakinlər hələ də zorakılığa məruz qalır.

Sudan Həkimlər Birliyi ölkənin qərbində yerləşən Şimali Darfur əyalətinin paytaxtı Faşir şəhərində 177 min nəfərin hələ də mühasirədə qaldığını və ölənlərin sayının minlərlə olduğunu bildirib. Birlikdən yayılan açıqlamada, Sürətli Dəstək Qüvvələrinin (RSF) şəhəri ələ keçirməsindən sonra Faşirdə baş verən “vəhşi qırğın və humanitar fəlakət” kəskin şəkildə pislənib. Bəyanatda vurğulanıb ki, Faşirdə baş verənlər “soyqırım, sistematik etnik təmizləmə və tammiqyaslı müharibə cinayətidir.”

Sudan ordusu Darfur bölgəsində sürətlə genişlənən döyüşlər fonunda ön Cəbhə xəttində yerləşən qüvvələrinə dəstək məqsədi ilə yeni hərbi qüvvələr və texnika göndərib. Yeni kolonun hərəkət etdiyi anlar sosial şəbəkələrdə yayılan videolarda əks olunub. Kadrlarda canlı qüvvə və ağır silah-sursatla yüklənmiş zirehli nəqliyyat vasitələrinin döyüş zonasına doğru irəlilədiyi görünür.

Sudanda artıq üçüncü ildir ki, qanlı vətəndaş müharibəsi davam edir. Döyüşlər nəticəsində 20 mindən çox insan həlak olub, təxminən 15 milyon nəfər isə məcburi köçkünə çevrilib. 900 gün davam edən müharibə təhsili, səhiyyəni və digər əsas xidmətləri demək olar ki, tamamilə dağıdıb - çoxlu sayda xəstəxana, məktəb və ictimai müəssisələr bombalanıb. Sudan ordusu ilə “Sürətli Dəstək Qüvvələri” (RSF) arasında 2023-cü ilin aprelindən bəri davam edən qarşıdurmalar xüsusilə son həftələrdə Kordofan bölgəsində daha da şiddətlənib.

Cənubi Sudanda humanitar fəlakət getdikcə dərinləşir. Milyonlarla uşaq və qadın aclıq səbəbilə ölümlə üz-üzədir. BMT-nin dəstəklədiyi hesabat və beynəlxalq təşkilatların məlumatlarına görə, böhranın əsas səbəbləri ölkədəki korrupsiya, beynəlxalq yardımların azalması və şiddətin artmasıdır. Bor şəhərindəki xəstəxanada cəmi 14 aylıq uşaq – Adot Dyor – ciddi arıqlamış vəziyyətdə anasının qucağında müalicə gözləyir. Onun anası kimi 1,1 milyon hamilə və süd verən qadın qidalanma çatışmazlığı yaşayır. Hesabatda qeyd olunur ki, 5 yaşınadək 2,3 milyon uşaq müalicəyə ehtiyac duyur, onlardan 700 mindən çoxu həyati risk daşıyan ağır qida çatışmazlığından əziyyət çəkir.