Axtarış nəticələri "Donald Tramp" (3341)

ABŞ-nin İrana qarşı hava hücumlarını dayandırmasından sonra bölgədə yeni gərginlik yaşanıb. Səudiyyə Ərəbistanı, İordaniya və İraq pilotsuz uçuş aparatları ilə hücumlara məruz qaldıqlarını açıqlayıblar. ABŞ rəsmisinin sözlərinə görə, bombardman kampaniyası hədəflərin azalması səbəbindən dayandırılıb. General Den Keyn hava hücumundan müdafiə sursatlarının ehtiyatı ilə bağlı narahatlığını ifadə edib. Donald Tramp və Marko Rubio İranın razılaşma istədiyini bildiriblər. İran isə sülh danışıqlarının bərpası üçün müraciət etmədiyini açıqlayıb. Tərəflərin bəyanatları müstəqil şəkildə təsdiqlənməyib.

Analitik Rob Qeyst Pinfold Netanyahunun Ağ Evdə Donald Trampla görüşü zamanı siyasi təsir imkanlarını nümayiş etdirmək məcburiyyətində olduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, İsraildə İranla bağlı qərarların qəbulunda ölkənin rolunun məhdud olduğu barədə fikir formalaşıb. Ekspert ABŞ-İsrail münasibətlərinin həm ABŞ-də, həm də İsraildə müzakirə mövzusuna çevrildiyini qeyd edib. O, Vaşinqtonun Livan məsələsində İsrailin hərəkət azadlığını məhdudlaşdırdığını iddia edib. Pinfold ABŞ-nin dəstəyinin İsrailə üstünlüklər qazandırsa da, müəyyən məhdudiyyətlər yaratdığını vurğulayıb. Bu fikirlər analitikin şəxsi qiymətləndirməsi kimi təqdim olunub. Netanyahu və ABŞ administrasiyası bununla bağlı əlavə açıqlama verməyib.

ABŞ-də keçirilən yeni sorğu İranla müharibəyə münasibəti ortaya qoyub. Respondentlərin 76 faizi münaqişənin gözləniləndən daha çətin keçdiyini bildirib. Sorğuda iştirak edənlərin 58 faizi qeyri-müəyyənlik, 57 faizi isə məyusluq hiss etdiyini qeyd edib. Respondentlərin 36 faizi bədbin, 19 faizi isə nikbin olduğunu ifadə edib. Yalnız 22 faiz İranın daha üstün mövqedə olduğunu hesab edir. Sorğu CBS News və YouGov tərəfindən iyulun 22–24-də keçirilib. İştirakçı sayı və statistik xəta həddi açıqlanmayıb.

İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu Vaşinqtonda Donald Trampla görüşəcəyini açıqlayıb. O bildirib ki, görüşün əsas mövzusu İran olacaq. Tərəflər həmçinin regional təhlükəsizlik və digər aktual məsələləri müzakirə edəcəklər. Netanyahu İsrailin təhlükəsizliyinin və regional sülhün gücləndirilməsinin əsas hədəf olduğunu vurğulayıb. Bu, Trampın ikinci prezidentlik dövründə iki lider arasında səkkizinci görüş olacaq. Netanyahu səfər çərçivəsində senator Lindsi Qremin xatirəsini də yad edəcəyini bildirib. Ağ Ev görüşün gündəliyi ilə bağlı əlavə məlumat verməyib.

Pakistan hökumətindəki mənbələr ABŞ və İran arasında diplomatik təmasların yenidən intensivləşdiyini bildiriblər. Məlumata görə, proses Pakistan və Qətərin vasitəçiliyi ilə davam edir və tərəflər son hərbi qarşıdurmaların dayandırılması üçün diplomatik həll yollarını müzakirə edirlər.

Keçmiş Avstriya müdafiə attaşesi Volfqanq Puştai ABŞ-nin İrana qarşı "isti-soyuq" strategiyası tətbiq etdiyini iddia edib. Onun fikrincə, Vaşinqton diplomatik, iqtisadi və hərbi vasitələrdən eyni vaxtda istifadə edir. Analitik bunun əsas məqsədlərindən birinin Hörmüz boğazının açıq saxlanılması olduğunu bildirib. O, hərbi əməliyyatların fasilələrlə həyata keçirilməsinin psixoloji təzyiq yaratmağa hesablandığını qeyd edib. Puştai Donald Trampın danışıqları dəstəklədiyini, lakin İran rəhbərliyində fərqli mövqelərin mövcud olduğunu deyib. Onun sözlərinə görə, İran daxilində bir qrup razılaşmaların bərpasını, digər qrup isə Hörmüz boğazı üzərində hərbi nəzarətin gücləndirilməsini istəyir. Bu fikirlər analitikin şəxsi qiymətləndirmələridir.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp növbəti prezident seçkilərində bir daha namizəd olacağını açıqlayıb. Qeyd edək ki, Tramp bu məsələdə daha əvvəl fərqli açıqlamalar vermişdi. O, 5 may 2025-ci ildə səkkiz illik prezidentlikdən sonra vəzifəni təhvil verəcəyini bildirmişdi. Bundan əvvəl isə, 1 aprel 2025-ci ildə üçüncü müddətə namizədliyə hər hansı formada icazə veriləcəyi təqdirdə, keçmiş prezident Barak Obama ilə rəqabət aparmaq istədiyini demişdi.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının (BMT) Baş katibi Antonio Quterreş şənbə günü Suriyaya səfər edəcək. Bu, 2011-ci ildə başlayan və yüz minlərlə insanın ölümünə, milyonlarla insanın isə məcburi köçkünə çevrilməsinə səbəb olan müharibədən sonra vəzifədə olan BMT başçısının ölkəyə ilk səfəri olacaq. Səfər 2024-cü ilin sonunda üsyançı qüvvələrin keçmiş prezident Bəşşar Əsədi hakimiyyətdən göndərməsindən sonra Suriyanın beynəlxalq arenaya qayıdışı istiqamətində atılan növbəti mühüm addım kimi qiymətləndirilir.

ABŞ prezidentlərinin hər gün əldə etdiyi ən məxfi sənədlərdən biri hesab olunan Prezidentin Gündəlik Kəşfiyyat Brifinqi (President’s Daily Brief – PDB) onilliklərdir Vaşinqtonun strateji qərarvermə mexanizminin əsas elementlərindən biri kimi çıxış edir. Britaniyalı kəşfiyyat tarixçisi Kristofer Endryunun ifadəsi ilə desək, bu sənəd “dünyanın tirajı ən az olan, ən məxfi və ən çox məlumatlı gündəlik nəşri” hesab edilə bilər.

ABŞ-də iki kiçik şirkət Donald Trampın yeni tariflərinə qarşı məhkəməyə müraciət edib. İddia Nyu-Yorkdakı ABŞ Beynəlxalq Ticarət Məhkəməsində qaldırılıb. Şirkətlər tariflərin prezidentin səlahiyyətlərini aşdığını bildirirlər. Onların fikrincə, "məcburi əmək" əsası ilə tətbiq edilən tariflər hər ölkə üzrə ayrıca hüquqi əsaslandırma tələb edir. İddiaçılara əvvəlki tarif işlərində uğur qazanmış hüquq təşkilatı dəstək verir. Məhkəmə müraciətində Trampın əvvəllər qanunsuz sayılmış tarifləri yenidən tətbiq etməyə çalışdığı iddia olunur. İşin nəticəsinin ABŞ-nin ticarət siyasəti üçün əhəmiyyətli hüquqi presedent yarada biləcəyi bildirilir.

Donald Tramp Çin və Rusiyanın İranla davam edən münaqişədə iştirak etmədiyini düşündüyünü bildirib. Onun sözlərinə görə, Si Cinpin və Vladimir Putin İrana silah verməyəcəklərini bəyan ediblər. Tramp xəbərdarlıq edib ki, bu ölkələrin münaqişəyə qoşulması onların maraqlarına uyğun olmaz. Məlumata görə, ABŞ kəşfiyyatı Rusiyanın İrana mümkün texnoloji dəstəyi ilə bağlı araşdırma aparır. Kreml isə bu iddiaları şərh etməyib. Tramp açıqlamalarını "Truth Social" platformasında yayımlayıb. Mövzu İran ətrafında davam edən regional gərginlik fonunda gündəmə gəlib.

Çin və ABŞ hüquq-mühafizə sahəsində əməkdaşlığın genişləndirilməsi barədə razılığa gəlib. Pekində keçirilən görüşdə Van Syaohun və FTB direktoru Kaş Patel birgə fəaliyyətin əhəmiyyətini vurğulayıblar. Görüş iki ölkə arasında son repatriasiya hallarından sonra baş tutub. Tərəflər narkotiklərlə mübarizə, kiberdələduzluq və çirkli pulların yuyulmasına qarşı birgə fəaliyyət göstərdiklərini bildiriblər. Çin ağır cinayətlərdə axtarılan ABŞ vətəndaşını Amerika tərəfinə təhvil verdiyini açıqlayıb. Rəsmi Pekin bu əməkdaşlığın Donald Tramp və Si Cinpinin razılaşmalarına əsaslandığını bildirib. Hər iki tərəf dialoqun davam etdirilməsinin vacibliyini vurğulayıb.

Livan Prezidenti Cozef Aun ABŞ-da keçirdiyi görüşlərin nəticələri barədə Baş nazir Nəvaf Salama məlumat verib. ABŞ rəsmiləri Livan ordusuna dəstək ifadə edib və İsrailin Livanın cənubundan tam çıxarılmasını nəzərdə tutan razılaşmanı dəstəklədiklərini bildiriblər. Prezident İsrailin bütün cənub yaşayış məntəqələrindən çıxmasının vacibliyini vurğulayıb. Baş nazir isə cənub bölgəsinə səfərinin nəticələri barədə məlumat verib. O, dövlətin bölgə sakinlərinin yanında olduğunu bəyan edib. Hökumətin insanların ehtiyaclarını təmin etmək və onların doğma torpaqlarında qalmasını dəstəkləmək niyyətində olduğu bildirilib. Görüşdə Livanın təhlükəsizliyi və sabitliyi ilə bağlı məsələlər də müzakirə olunub.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp Hörmüz boğazında gəmilərə və yük daşımalarına dəyəcək mümkün zərərlərin İranın ABŞ-da dondurulmuş vəsaitləri hesabına qarşılanacağını bildirib. Tramp sosial media hesabında İranla bağlı açıqlama verərək, növbəti açıqlamaya qədər Hörmüz boğazından keçən gəmilər və yüklərlə bağlı yaranacaq hər hansı zərərin ABŞ-ın nəzarətində olan İran vəsaitləri hesabına ödəniləcəyini qeyd edib.

ABŞ Dövlət Departamenti Yaxın Şərqdəki vətəndaşlarına səyahət xəbərdarlığı edib. Qurum mümkün uçuş ləğvləri və hava nəqliyyatındakı fasilələrə hazır olmağı tövsiyə edib. ABŞ vətəndaşlarına fövqəladə səyahət planları hazırlamaq məsləhət görülüb. Xəbərdarlıq İran ətrafında artan gərginlik fonunda yayılıb. Bu addım Donald Trampın İrana qarşı mümkün genişmiqyaslı hücum barədə açıqlamasından sonra gəlib. Dövlət Departamenti rəsmi məlumatların izlənilməsinin vacibliyini vurğulayıb. Bölgədə hava nəqliyyatında dəyişikliklərin baş verə biləcəyi bildirilib.

Donald Tramp İrana qarşı genişmiqyaslı hərbi əməliyyat ehtimalını nəzərdən keçirdiyini açıqlayıb. O, qərarın qəbuluna yaxın olduğunu iddia etsə də, hələ yekun qərar vermədiyini bildirib. Tramp belə bir addımın ciddi nəticələr doğura biləcəyini etiraf edib. ABŞ Prezidenti İsrailin istənilən vaxt əməliyyata qoşula biləcəyini iddia edib. Bununla yanaşı, ABŞ-ın başqa ölkələrin dəstəyinə ehtiyac duymadığını vurğulayıb. Tramp İran rəsmilərinin danışıqlar aparmaq istədiyini də iddia edib. İran isə bu açıqlamalara hələlik rəsmi cavab verməyib.

Donald Tramp husilərin mümkün yeni hücumlarına görə İranı məsuliyyət daşıyan tərəf hesab edəcəklərini bildirib. O, husiləri İranın dəstəklədiyi qüvvə adlandırıb. Tramp ABŞ-ın bir il əvvəl husilərə qarşı güclü hərbi əməliyyat keçirdiyini xatırladıb. Onun sözlərinə görə, husilər sonradan yenidən hücumlara başlayıblar. ABŞ Prezidenti iki Səudiyyə Ərəbistanı gəmisinə hücum edildiyini iddia edib. Tramp hücumların təkrarlanacağı halda İran və husilərə qarşı sərt hərbi tədbirlər görüləcəyini bəyan edib. İran bu açıqlamaya hələlik rəsmi cavab verməyib.

Donald Tramp ABŞ ilə Səudiyyə Ərəbistanı arasında mülki nüvə sazişinin şərtini açıqlayıb. O bildirib ki, saziş yalnız Səudiyyə Ərəbistanı İbrahim Sazişlərinə qoşulduğu halda təsdiqlənəcək. Tramp sazişin yalnız dinc məqsədlər üçün nəzərdə tutulduğunu vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, proqram çərçivəsində uranın zənginləşdirilməsinə icazə verilməyəcək. ABŞ Prezidenti bu modeli digər ölkələrdə tətbiq olunan mülki nüvə proqramları ilə müqayisə edib. O, sazişin hərbi məqsədlər daşımadığını xüsusi qeyd edib. Məsələ Vaşinqton və Ər-Riyad arasında strateji əməkdaşlığın mühüm istiqamətlərindən biri kimi qiymətləndirilir.

Nyu-York şəhərinin meri Zohran Mamdani bu həftə bildirdi ki, İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu ABŞ-ın en böyük şəhərinə səfər edəcəyi təqdirdə, hərbi cinayətlər ittihamı ilə onu həbs etmək üçün hüquqi səlahiyyətlərə malik deyil. Qeyd edək ki, Mamdani bundan əvvəl belə bir addımın atılması imkanlarını araşdırdığını bəyan etmişdi.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı İrana qarşı dəniz blokadasının bərpasından sonra doqquz kommersiya gəmisinin marşrutunun dəyişdirildiyini açıqlayıb. Bildirilir ki, bir gəminin fəaliyyəti də dayandırılıb. Vaşinqton bu addımın İranı danışıqlara qaytarmaq məqsədi daşıdığını bəyan edir. ABŞ əvvəlki blokadanın İran iqtisadiyyatına milyardlarla dollar zərər vurduğunu iddia edir. İran parlamentinin sədri Məhəmməd Baqir Qalibaf əvvəlki blokada zamanı ölkənin neft ixrac edə bilmədiyini bildirib. CENTCOM-un məlumatına görə, əvvəlki blokada dövründə 140-dan çox gəminin marşrutu dəyişdirilmişdi. Tehran isə son açıqlamalara hələlik münasibət bildirməyib.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp məlumat mərkəzlərinin enerji xərcləri ilə bağlı yeni təşəbbüs təqdim edəcək. Məqsəd süni intellekt sektorunun artan elektrik tələbatının maliyyə yükünü adi istehlakçıların üzərinə qoymamaqdır. Yeni öhdəliyə əsasən, məlumat mərkəzlərini quran və istifadə edən şirkətlər əlavə ödənişlər edəcəklər. Təşəbbüs ABŞ-ın süni intellekt sahəsində liderliyini möhkəmləndirmək strategiyasının bir hissəsidir. Eyni zamanda, ölkənin elektrik şəbəkələrinin artan enerji tələbatı səbəbindən ciddi təzyiq altında olduğu bildirilir. PJM elektrik şəbəkəsində ötürücü xətlər üzrə xərclər rekord həddə yüksəlib. FERC bu vəziyyəti xüsusi iclasda müzakirə edəcək.