Avropa İttifaqı X platformasının şəffaflığın artırılması ilə bağlı fəaliyyət planını təsdiqləyib. Avropa Komissiyası bildirir ki, plan platformanın məlumatlarının daha açıq olmasına və tədqiqatçıların məlumatlara çıxış imkanlarının genişlənməsinə xidmət edəcək. Yeni tədbirlər X platformasının yaratdığı sistemli risklərin və onun cəmiyyətə təsirinin daha effektiv qiymətləndirilməsinə şərait yaradacaq. Platforma fəaliyyət planının müstəqil auditdən keçiriləcəyini də öhdəsinə götürüb. Xatırladılır ki, Avropa Komissiyası ötən il X platformasını 120 milyon avro məbləğində cərimələmişdi. Eyni zamanda, Avropa ölkələri sosial media platformalarına nəzarəti gücləndirməyə davam edir. Bir sıra dövlətlər yeniyetmələrin sosial mediadan istifadəsini məhdudlaşdıran qanunvericilik təşəbbüsləri üzərində işləyirlər. Avropa İttifaqı rəqəmsal platformalarda şəffaflıq və təhlükəsizliyi əsas prioritetlərdən biri hesab edir.

İqtisadçı Kona Hak ABŞ ilə İran arasında davam edən qarşıdurmanın qlobal neft bazarı üçün ciddi risk yaratdığını bildirib. Onun sözlərinə görə, müharibə başlayarkən dünya bazarında kifayət qədər neft ehtiyatı mövcud idi. Lakin 108 gün davam edən qarşıdurma ərzində bu ehtiyatlar əhəmiyyətli dərəcədə azalıb. Ekspert qeyd edib ki, hazırda bazarın mümkün təchizat pozuntularına qarşı dayanıqlığı əvvəlki dövrlə müqayisədə xeyli zəifləyib. O hesab edir ki, ehtiyatların azalması neft qiymətlərinin daha da yüksəlməsi riskini artırır. Bu vəziyyət qlobal inflyasiya və iqtisadi artım üçün əlavə təhlükələr yarada bilər. Kona Hak hazırkı şəraitdə enerji bazarının əvvəlkindən daha həssas olduğunu vurğulayıb. Onun fikirləri şəxsi iqtisadi qiymətləndirmə kimi təqdim olunub.

Beynəlxalq Valyuta Fondunun strategiya məsələləri üzrə direktoru Kristian Mumssen hökumətləri qiymət sabitliyini qorumağa çağırıb. O bildirib ki, son illərdə dünya iqtisadiyyatı pandemiya, yaşayış xərclərinin artması, ticarət gərginlikləri və silahlı münaqişələr kimi ardıcıl böhranlarla üzləşib. Mumssen süni intellekt və rəqəmsal maliyyə texnologiyalarının sürətli inkişafının da iqtisadi mühitə təsir etdiyini vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, beynəlxalq sistem daha parçalanmış və çoxqütblü quruluşa doğru dəyişir. Ekspert hesab edir ki, dünya iqtisadiyyatı indiyədək dayanıqlılıq nümayiş etdirsə də, qeyri-müəyyənlik yüksək olaraq qalır. O, hökumətlərə dövlət maliyyəsini sağlam saxlamağı, inflyasiya və dövlət borcunu nəzarətdə saxlamağı tövsiyə edib. Mumssen təchizat zəncirindəki pozuntuların qiymət sabitliyini təhdid etdiyini də bildirib. Onun fikrincə, iqtisadi siyasətdə etibarlılığın qorunması hazırkı dövrdə əsas prioritetlərdən biridir.

BMT-nin İnsan Hüquqları üzrə ali komissarı Volker Türk ABŞ və İran arasında yenidən başlayan qarşıdurmanı tənqid edib. O bildirib ki, bu vəziyyət regiondakı mülki şəxslər üçün böyük zərbədir. Türk qarşıdurmanın sülh səylərini zəiflətdiyini və qeyri-sabitliyi artırdığını deyib. BMT rəsmisi tərəfləri təmkinli olmağa çağırıb. Onun sözlərinə görə, davam edən hərbi əməliyyatlar insan hüquqları üçün ciddi risklər yaradır. ABŞ-İran gərginliyinin regional nəticələri beynəlxalq diqqət mərkəzində qalır.

ABŞ-İran qarşıdurmasının davam etməsi neft qiymətlərinin artmasına səbəb olub. Brent markalı neft 5 faizədək bahalaşaraq 87 dollar ətrafında ticarət olunub. Bazar ertəsi də qiymətlər 9 faiz yüksəlmişdi. Ekspertlər Hörmüz boğazında gəmi hərəkətinin azalmasının enerji təchizatına risk yaratdığını bildirirlər. ABŞ-ın İran limanlarına qarşı blokadanı bərpa etməsi bazarlarda narahatlığı artırıb. Eyni zamanda dollar zəifləyib. İnvestorlar geosiyasi riskləri və inflyasiyanın gedişatını izləyirlər.

Hörmüz boğazında iyunun 17-də imzalanan anlaşmadan sonra ən aşağı gəmi keçidi qeydə alınıb. Son məlumatlara görə, səhər saatlarından yalnız dörd gəmi boğazdan keçib. Onların arasında bir neft tankeri və üç konteyner gəmisi olub. Gəmilərin Oman və BƏƏ limanlarından yola çıxdığı bildirilib. Lakin geri dönüş zamanı bəzi məlumatların gizlədildiyi qeyd olunur. Gəmi hərəkətinin azalması regiondakı hərbi gərginliklə əlaqələndirilir. Hörmüz boğazındakı vəziyyət qlobal enerji təhlükəsizliyi üçün mühüm amil olaraq qalır.

ABŞ-ın İrana qarşı yeni zərbələri neft bazarında qiymət artımına səbəb olub. Brent markalı neftin qiyməti 5 faiz yüksələrək 87,49 dollara çatıb. Bu, iyunun 12-dən sonra ən yüksək göstəricidir. Qiymətlər bazar ertəsi günü də 9 faizdən çox artmışdı. Bahalaşmanın əsas səbəbi ABŞ-İran qarşıdurmasının yenidən kəskinləşməsi və atəşkəsin taleyi ilə bağlı qeyri-müəyyənlikdir. Enerji bazarları Hörmüz boğazındakı vəziyyəti diqqətlə izləyir. Mütəxəssislər uzunmüddətli gərginliyin qlobal inflyasiyanı artıra biləcəyini bildirirlər.

Avropa Aviasiya Təhlükəsizliyi Agentliyi aviaşirkətlərə Körfəz regionunda bir sıra hava məkanlarından istifadə etməmək barədə xəbərdarlıq edib. Tövsiyə Bəhreyn, Küveyt, Qətər, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri və Oman körfəzi yaxınlığındakı ərazilərə aiddir. Agentlik hərbi qarşıdurma riskinin mülki uçuşlar üçün təhlükə yaratdığını bildirib. Raketlər, pilotsuz uçuş aparatları və hava hücumundan müdafiə sistemlərinin istifadəsi əsas risklər arasında göstərilib. Daha əvvəl İran, İraq və Livanın hava məkanları ilə bağlı da oxşar xəbərdarlıqlar verilib. Bölgədəki gərginlik beynəlxalq aviasiya marşrutlarına təsir edir. Aviaşirkətlər təhlükəsizlik səbəbindən uçuş planlarını yenidən nəzərdən keçirirlər.

İranın raket və mərmi hücumları Hörmüz boğazında gəmi hərəkətinə ciddi təsir edib. Ötən gün boğazdan yalnız altı gəmi keçib ki, bu da son beş həftənin ən aşağı göstəricisidir. Gəmilər təhlükəsizlik səbəbindən bu marşrutdan istifadə etməyə ehtiyatla yanaşırlar. Hörmüz boğazı qlobal enerji daşımaları üçün strateji əhəmiyyət daşıyır. Dünya yanacaq ehtiyatlarının təxminən 20 faizi bu su yolundan keçir. Gəmi hərəkətinin azalması enerji bazarında qiymət artımına səbəb olub. Beynəlxalq bazarlar bölgədəki vəziyyəti diqqətlə izləyir.

Beynəlxalq Dəniz Təşkilatı Hörmüz boğazında keçidlər üçün rüsum və ödənişlərin tətbiq edilməsinə qarşı çıxıb. Təşkilat beynəlxalq hüquqa əsasən, beynəlxalq gəmiçilik üçün istifadə olunan boğazlardan keçidə görə məcburi ödənişlərin qanuni əsasının olmadığını bildirib. Beynəlxalq Dəniz Təşkilatı dəniz yollarının azad istifadəsini dəstəklədiyini açıqlayıb. Hörmüz boğazı qlobal enerji daşımaları üçün strateji əhəmiyyət daşıyır. Boğazdan keçid üçün ödəniş tətbiqi beynəlxalq ticarətə təsir göstərə bilər. Təşkilatın açıqlaması ABŞ-ın mümkün ödəniş planları ilə bağlı müzakirələr fonunda səslənib. Beynəlxalq ictimaiyyət Hörmüz boğazındakı vəziyyəti diqqətlə izləyir.

BMT-nin Yəmən üzrə xüsusi elçisi Hans Qrundberq ölkədə vəziyyətin pisləşməsindən narahat olduğunu bildirib. Yəmən hökuməti husilərin nəzarətində olan Səna hava limanına zərbə endirdiyini açıqlayıb. Rəsmi məlumatlara görə, hücum İran təyyarəsinin enişinin qarşısını almaq məqsədi daşıyıb. Yəmən bütün hava limanlarını növbəti göstərişə qədər bağlayıb. Hökumət ölkənin hava məkanının pozulmasına icazə verməyəcəyini bildirib. BMT nümayəndəsi tərəfləri təmkinli davranmağa çağırıb. O, qarşıdurmanın daha geniş regional böhrana çevrilə biləcəyi barədə xəbərdarlıq edib.

ABŞ və İran arasında artan gərginlik Hörmüz boğazında gəmi hərəkətinin azalmasına səbəb olub. Tankerlərin keçidi son iki ayın ən aşağı səviyyəsinə düşüb. Bir sıra gəmilər təhlükəsizlik səbəbindən izləmə sistemlərini söndürür. Kpler şirkətinin məlumatına görə, neft və qaz tankerlərinin hərəkəti mayın 25-dən bəri ən aşağı göstəricidədir. Ekspertlər bildirirlər ki, Hörmüz boğazının uzun müddət bağlanması qlobal enerji təchizatına ciddi təsir göstərə bilər. Belə vəziyyət neft qiymətlərinin artmasına və tanker bazarında problemlərə səbəb ola bilər. Hörmüz boğazındakı vəziyyət beynəlxalq enerji bazarları tərəfindən diqqətlə izlənilir.