İsrail 27 oktyabr tarixində ölkə tarixinin bəlkə də ən həlledici parlament seçkilərinə hazırlaşır. Bu dəfə əsas siyasi rəqabət təkcə qonşu dövlətlərlə münaqişələr və ya fələstinlilərlə münasibətlər ətrafında dönməyəcək. Səsvermənin əsas mahiyyəti İsrailin 1948-ci ildə baniləri tərəfindən təməli qoyulmuş liberal-demokratik dövlət modelini qoruyub saxlayacağı, yoxsa ultradindar (Haredi) və sağçı təsirlərin üstünlük təşkil etdiyi illiberal idarəetməyə doğru daha sürətlə sürüşəcəyi sualına cavab tapmaq olacaq.

Məqalə müəllifi Məhəmməd Mənsur Benyamin Netanyahunun ABŞ tərəfindən hazırlanan Qəzza planını rədd etməsini tənqid edib. O, bu qərarın sülh prosesini təhlükə altına aldığını bildirib. Məqalədə qeyd olunur ki, plan HƏMAS-ın tərksilah olunması və İsrail qüvvələrinin mərhələli geri çəkilməsini nəzərdə tutur. Müəllif İsrailin atəşkəs razılaşmasına baxmayaraq hücumları davam etdirdiyini iddia edib. Onun sözlərinə görə, İsrail Qəzza zolağının böyük hissəsinə hərbi nəzarəti saxlayır. Məqalədə Netanyahunun seçkilər öncəsi diplomatik prosesi çətinləşdirdiyi qeyd olunur. Müəllif hesab edir ki, İsrailin mövqeyi atəşkəsin tamamilə pozulmasına səbəb ola bilər. Yazıda bu vəziyyətin Qəzzada müharibənin uzanması riskini artırdığı vurğulanır.

İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi Almaniya və Pakistan həmkarları ilə telefon danışığı keçirib. Əraqçi Almaniyanın xarici işlər naziri İohann Vadeful ilə regional və beynəlxalq məsələləri müzakirə edib. Danışıq Almaniyanın Donald Trampın Qəzza planına münasibət bildirməsindən sonra baş tutub. Berlin həmin planın HƏMAS-ın tərksilahına yol aça biləcəyini açıqlayıb. İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu isə planı rədd edib. Əraqçi Pakistanın xarici işlər naziri İshaq Darla da danışıqlar aparıb. Tərəflər İran-Oman danışıqlarının gedişini və Pakistan-Səudiyyə Ərəbistanı-Türkiyə müdafiə sazişini müzakirə ediblər.

Almaniya hökuməti Donald Trampın Qəzza planını HƏMAS-ın tərksilahına doğru addım kimi qiymətləndirib. Almaniya Xarici İşlər Nazirliyi planın mürəkkəb olduğunu və fikir ayrılıqlarının gözlənilən sayıldığını bildirib. Nazirliyin sözçüsü Benyamin Netanyahunun planı rədd etməsinə münasibət bildirərək belə proseslərdə çoxlu açıq sualların olduğunu qeyd edib. Berlin Qəzza məsələsində davamlı həll yolunun tapılmasının vacibliyini vurğulayıb. Almaniya hesab edir ki, plan HƏMAS-ın silahlı fəaliyyətinin dayandırılması istiqamətində imkan yarada bilər. Bununla belə, planın həyata keçirilməsi üçün tərəflər arasında razılaşmaların əldə olunması tələb olunur. Almaniya diplomatik səylərin davam etdirilməsini dəstəkləyir. Qəzza planı ilə bağlı müzakirələr beynəlxalq səviyyədə davam edir.

İran Prezidenti Məsud Pezeşkian HƏMAS rəhbərliyi ilə telefon danışığında Tehranın Qəzza danışıqlarında Fələstin tərəfinin qəbul edəcəyi bütün qərarları dəstəkləyəcəyini bildirib. Bu açıqlama Donald Trampın HƏMAS-ın silahsızlanmağa razılaşdığı barədə iddiasından sonra verilib. İsrail HƏMAS tam silahsızlaşdırılmadan Qəzzadan çıxmayacağını bildirir, HƏMAS isə İsrail qoşunlarının tam geri çəkilməsini əsas şərt kimi irəli sürür. Baş nazir Benyamin Netanyahu isə Trampın planını qəbul etmədiklərini açıqlayıb.

İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu HƏMAS tam silahsızlaşdırılmadan İsrail ordusunun Qəzza zolağındakı mövqelərindən geri çəkilməyəcəyini bəyan edib. Baş nazirin sözlərinə görə, Tramp administrasiyası HƏMAS-ın silahsızlaşdırılması və Qəzzanın hərbsizləşdirilməsinə nail ola biləcəyini düşünür. Netanyahu isə bildirib ki, İsrail üçün əsas şərt HƏMAS-ın tam silahsızlaşdırılmasıdır və bu baş vermədən ordunun geri çəkilməsi mümkün deyil.

HƏMAS vasitəçilərdən İsraili Qəzzada tam atəşkəsə əməl etməyə məcbur etmələrini tələb edib. Hərəkat bununla bağlı vasitəçilərlə əlaqə saxlayaraq İsrailin son hərbi əməliyyatlarına münasibət bildirmələrini istəyib. Mənbənin sözlərinə görə, hücumların davam etməsi razılaşmanın icrasına və danışıqların gedişinə mane olur. HƏMAS tam atəşkəsin təmin olunmasını danışıqların davamı üçün əsas şərt hesab edir. Məlumat hərəkatdakı mənbəyə istinadən yayılıb. Açıqlama müstəqil şəkildə təsdiqlənməyib.

İran Prezidenti Məsud Pezeşkian xalqın ölkənin gələcəyini müəyyən edəcəyini bildirib. O, İran xalqını ABŞ və İsraillə münaqişə dövründə göstərdiyi dözümlülüyə görə "qəhrəman" adlandırıb. Pezeşkian münaqişənin başlanğıcını 2024-cü il iyulun 31-də İsmayıl Həniyənin Tehranda öldürülməsi ilə əlaqələndirib. Prezident həmin vaxt Həniyənin onun andiçmə mərasimində iştirak etmək üçün İranda olduğunu xatırladıb. Onun sözlərinə görə, İran müharibələrə və təzyiqlərə baxmayaraq yolunu öz xalqının iradəsi ilə müəyyən edəcək. Bəyanat sosial şəbəkədə paylaşılıb.

İsrail ordusu və Şin Bet Qəzzada HƏMAS-a məxsus olduğu iddia edilən beş silah anbarını məhv etdiyini açıqlayıb. İsrail tərəfi anbarlardan birinin Deyr əl-Bələhdəki Əl-Əqsa Şəhidləri Xəstəxanasının yaxınlığında yerləşdiyini bildirib. Ordunun məlumatına görə, obyektlərdə silah və hərbi sursat saxlanılıb. Xəstəxana rəhbərliyi və Qəzza hakimiyyəti isə hədəfə alınan binaların tibbi ləvazimat anbarları olduğunu bəyan edib. Tərəflərin açıqlamaları bir-birini təkzib edir. İddialar müstəqil şəkildə təsdiqlənməyib. Hadisə ilə bağlı əlavə məlumat gözlənilir.

BMT-nin Baş katibi Antonio Quterreş HƏMAS-la bağlı əldə olunmuş razılaşmanı müsbət qiymətləndirib. O, bunu son günlərin yeganə müsbət xəbəri adlandırıb. Quterreş bölgədə bütün cəbhələrdə hərbi əməliyyatların dayandırılmasının vacibliyini vurğulayıb. Baş katib bildirib ki, Körfəz bölgəsində hərbi gərginlik artıq altı aydır davam edir. Onun sözlərinə görə, bu qarşıdurma artıq qlobal sabitlik üçün təhlükəyə çevrilməkdədir. Antonio Quterreş diplomatik səylərin gücləndirilməsinə çağırış edib. O, gərginliyin daha da genişlənməsinin qarşısının alınmasının vacibliyini qeyd edib.

İsrailin keçmiş Baş Qərargah rəisi Qadi Eyzenkot Baş nazir Benyamin Netanyahunu sülh sazişi layihəsi ilə bağlı sərt tənqid edib. O bildirib ki, Netanyahu müharibənin məqsədlərinə nail olmadan geri çəkilib. Eyzenkot HƏMAS-ın Qəzzada hakimiyyətdə qalmasının ciddi təhlükə yaratdığını vurğulayıb. Onun sözlərinə görə, HƏMAS-ın yenidən silahlanmasına imkan verilməməlidir. Keçmiş hərbi rəhbər İsrailin güclü və məqsədyönlü rəhbərliyə ehtiyac duyduğunu bildirib. Netanyahu hökuməti hələlik bu ittihamlara cavab verməyib. Açıqlama Qəzza ilə bağlı sülh sazişi layihəsinin müzakirə olunduğu dövrdə səsləndirilib.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp HƏMAS-ın silahsızlanması planı ilə bağlı İsraillə anlaşmanın olduğunu bildirib. O, İsrailin bu prosesə müsbət yanaşdığını vurğulayıb. Tramp qeyd edib ki, əvvəllər belə bir razılaşmanın mümkün olacağına çoxları inanmırdı. Prezident prosesin mürəkkəb olduğunu və müəyyən çətinliklərin yaşana biləcəyini deyib. O, əldə olunan irəliləyişi Yaxın Şərq üçün mühüm addım kimi qiymətləndirib. Tramp bu vəziyyəti ABŞ-ın İran siyasəti ilə əlaqələndirib. İsrail və HƏMAS hələlik bu açıqlamalara münasibət bildirməyiblər.