Çin Qırmızı dənizdə gəmilərinin təhlükəsiz keçidi üçün husilərlə birbaşa danışıqlar aparıb. Pekin tankerlərinə hücum edilməyəcəyinə dair təminat almağa çalışıb. Çin bu məsələ ilə bağlı husilərlə əlaqə quran ilk ölkələrdən biri olub. Bildirilir ki, hər bir Çin gəmisinin keçidi ayrıca razılaşdırılıb. Husilər Səudiyyə limanlarında yük əməliyyatları aparan gəmiləri hədəfə ala biləcəklərini bəyan ediblər. Təhlükəsizlik narahatlığı səbəbindən bəzi tankerlər marşrutlarını dəyişiblər. Çin, İran və husilər məsələ ilə bağlı hələlik rəsmi açıqlama verməyiblər.

ABŞ Mərkəzi Komandanlığı İran blokadası ilə bağlı yeni məlumat açıqlayıb. CENTCOM 18 ticarət gəmisinin istiqamətinin dəyişdirildiyini bildirib. İki gəminin fəaliyyəti dayandırılıb, daha iki gəmi isə yoxlanılıb. ABŞ bölgədə 20-dən çox hərbi gəmi yerləşdirdiyini açıqlayıb. Bu əməliyyat Vaşinqton tərəfindən "polad divar" adlandırılır. İran hələlik bu açıqlamaya münasibət bildirməyib. Məlumatlar müstəqil şəkildə tam təsdiqlənməyib.

İran Hörmüz boğazı ilə bağlı sərt bəyanat verib. Xarici işlər nazirinin müavini Kazım Qəribabadi suverenliyi qorumaq üçün bütün variantların nəzərdən keçirildiyini bildirib. O, hərbi əməliyyatların yenidən başlaya biləcəyini də istisna etməyib. İran rəsmisi Oman sahillərinə yaxın yeni gəmiçilik zolağına etiraz edib. Qəribabadi Avropa gəmiləri ilə bağlı da sərt xəbərdarlıq səsləndirib. Avropa tərəfi hələlik bu açıqlamaya cavab verməyib. Hörmüz boğazı qlobal enerji daşımaları üçün strateji əhəmiyyət daşıyır.

İran Hörmüz boğazı ilə bağlı siyasətində dəyişiklik olmadığını bəyan edib. Omanın vasitəçiliyi ilə siyasi və texniki danışıqlar davam edir. İran ABŞ ilə birbaşa danışıqlar aparmadığını bildirir. Oman boğazın regional konsorsium tərəfindən idarə olunmasını təklif edib. Tehran isə boğazın İranın nəzarətində qalmasını və gəmilərdən xidmət haqqı alınmasını dəstəkləyir. Tərəflər irəliləyişdən danışsalar da, İranın əsas mövqeyində dəyişiklik müşahidə olunmur. Danışıqların gələcək nəticələri hələlik qeyri-müəyyəndir.

Oman nümayəndə heyəti Hörmüz boğazının idarə olunması mexanizmlərini müzakirə etmək üçün Tehrana səfər edib. IRNA-nın məlumatına görə, tərəflər gəmi hərəkətinin tənzimlənməsi üzrə çərçivə sənədini müzakirə edirlər. İran bu prosesi Omanla birlikdə həyata keçirməyə hazır olduğunu bir daha bəyan edib. Oman Hörmüz boğazına sahili olan ikinci dövlətdir. ABŞ və Körfəz ölkələri isə belə bir idarəetmə modelini dəstəkləmədiklərini bildiriblər. Hörmüz boğazı dünya enerji daşımalarının ən vacib marşrutlarından biridir. Müzakirələr regional təhlükəsizlik və dəniz nəqliyyatı baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Oman Hörmüz boğazının beynəlxalq gəmiçilik üçün açıq qalmasının vacibliyini bəyan edib. Xarici işlər naziri Seyid Bədr bin Həməd Əlbusaidi bu çağırışı Manilada keçirilən beynəlxalq toplantıda səsləndirib. O bildirib ki, beynəlxalq ticarət marşrutlarının təhlükəsizliyi təmin olunmalıdır. Nazir sahilyanı dövlətləri və dəniz yollarından istifadə edən ölkələri məsuliyyətli əməkdaşlığa çağırıb. Malakka və Sinqapur boğazlarındakı əməkdaşlıq modeli nümunə kimi göstərilib. Oman mübahisələrin diplomatik yolla həllini dəstəklədiyini bir daha bəyan edib. Ölkənin regional vasitəçilik rolunu bundan sonra da davam etdirəcəyi vurğulanıb.

Avropa İttifaqı Yəməndəki husiləri Qırmızı dənizdə hücumları dayandırmağa çağırıb. Kaya Kallas bu hərəkətlərin beynəlxalq gəmiçiliyə və dənizçilərin həyatına təhlükə yaratdığını bildirib. O, Səudiyyə Ərəbistanına qarşı dəniz mühasirəsi təhdidini regional sabitliyə birbaşa təhlükə adlandırıb. Husilər iki Səudiyyə neft tankerini vurduqlarını açıqlayıblar. Səudiyyənin rəhbərlik etdiyi koalisiya isə sərt cavab veriləcəyi barədə xəbərdarlıq edib. Gərginliyin dünya enerji tədarükünə təsir göstərə biləcəyi bildirilir. Avropa İttifaqı həm Hörmüz boğazında, həm də Qırmızı dənizdə gəmiçiliyin maneəsiz davam etməsini tələb edib.

Tasnim xəbər agentliyi son 24 saatda Hörmüz boğazından səkkiz gəminin keçdiyini iddia edib. Agentliyin məlumatına görə, yeddi gəmi İranın ərazi sularından hərəkət edib. Bildirilir ki, heç bir gəmi Omanın ərazi sularından istifadə etməyib. Tasnim keçidlərin yarısının İran bayrağı altında üzən gəmələr tərəfindən həyata keçirildiyini də qeyd edib. Məlumat ABŞ qüvvələrinin İran limanlarına tətbiq edildiyi bildirilən blokada fonunda yayılıb. ABŞ tərəfi bu iddialara münasibət bildirməyib. Tasnim-in açıqladığı məlumat müstəqil şəkildə təsdiqlənməyib. Hörmüz boğazında vəziyyət gərgin olaraq qalır.

İran ABŞ-ni Çabahar limanındakı dəniz nəqliyyatına nəzarət qülləsini raketlərlə vurmaqda ittiham edib. Tasnim agentliyinin yaydığı məlumata görə, obyektə üç raket zərbəsi endirildiyi iddia olunur. İran rəsmiləri qüllənin tamamilə mülki təyinatlı olduğunu bildiriblər. Onların sözlərinə görə, hücum balıqçıların fəaliyyətinə və mülki gəmiçiliyin təhlükəsizliyinə mənfi təsir göstərib. Tehran hadisəni "ağır cinayət" adlandırıb və ABŞ-ni beynəlxalq öhdəliklərə əməl etməməkdə ittiham edib. ABŞ tərəfi bu iddialara hələlik cavab verməyib. Məlumat müstəqil mənbələr tərəfindən təsdiqlənməyib. Regionda gərginlik davam edir.

Bəhreyn Sahil Mühafizəsi ölkənin ərazi sularında gəmi hərəkətinə yeni məhdudiyyətlər tətbiq edib. Qərara əsasən, hər gün saat 18:30-dan 04:00-dək bütün gəmilərin hərəkəti qadağan olunacaq. Rəsmi açıqlamada bu qərarın səbəbi izah edilməyib. Son günlər bölgədə təhlükəsizlik risklərinin artdığı müşahidə olunur. Körfəz ölkələri təhlükəsizlik tədbirlərini gücləndirirlər. Bəhreyn də bu addımları həmin proses çərçivəsində atır. Məhdudiyyətlərin nə vaxta qədər qüvvədə qalacağı açıqlanmayıb. Rəsmi qurumların əlavə məlumat verməsi gözlənilir.

Dəniz nəqliyyatını izləyən Kpler şirkətinin məlumatına görə, Hörmüz boğazında gəmi hərəkəti ikinci gündür azalır. İyulun 9-da boğazdan 22 gəmi keçidi qeydə alınıb ki, bu da əvvəlki günlə müqayisədə aşağı göstəricidir. Şirkət bildirib ki, iyulun 7-dən sonra heç bir gəmi yeni hücuma məruz qalmadığı üçün fəaliyyət əsasən aşağı riskli olaraq qalır. Operatorlar İran marşrutuna üstünlük verirlər, Oman istiqamətində isə cəmi bir keçid baş verib. Hörmüz boğazındakı hərəkətlilik qlobal enerji bazarları tərəfindən diqqətlə izlənilir. Bölgədə gərginliyin artması neft və qaz təchizatında əlavə risklər yarada bilər.

İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu ABŞ-nin hərbi zərbələrinin Hörmüz boğazında gəmi hərəkətinin bərpasına mənfi təsir etdiyini bildirib. SEPAH açıqlamasında dəniz nəqliyyatının müharibədən əvvəlki səviyyənin 50 faizinə qədər bərpa olunduğu qeyd edilib. İran tərəfi ABŞ-nin bölgədəki addımlarını nəqliyyatın yenidən pozulmasının səbəblərindən biri kimi qiymətləndirib. Açıqlamada Hörmüz boğazı ilə bağlı qərarların xarici qüvvələr tərəfindən müəyyən edilə bilməyəcəyi vurğulanıb. SEPAH ABŞ zərbələrinin yeni gərginliyə səbəb olduğunu bildirib. Hörmüz boğazındakı vəziyyət qlobal enerji və ticarət təhlükəsizliyi baxımından diqqətlə izlənilir.