#TikTok

Kiberbullinq — müasir dövrdə rəqəmsal texnologiyaların, internetin və mobil rabitə vasitələrinin imkanlarından istifadə edilməklə həyata keçirilən sistematik zorakılıq növüdür. Bu hadisə hədəfə alınan şəxsi qorxutmaq, qəzəbləndirmək, ictimaiyyət qarşısında utandırmaq və ya onun mənəvi nüfuzuna xələl gətirmək məqsədi daşıyır. Texnologiya inkişaf etdikcə bu növ davranışlar sosial mediada, mesajlaşma tətbiqlərində, onlayn oyun platformalarında və mobil telefonlarda daha geniş yayılmağa başlamışdır.

Fransa uşaqlarını qorumaq üçün radikal addım atdı. Parlamentdə sabaha qədər davam edən marafon iclasda millət vəkilləri sosial media platformalarının uşaqlar üçün yaratdığı təhlükələrə qarşı "dur" deyib. Fransa Parlamenti bazar ertəsi günü 15 yaşından kiçik uşaqların sosial media platformalarından istifadəsini qadağan edən qanun layihəsini böyük səs çoxluğu ilə qəbul edib.

Avstraliyada 16 yaşdan kiçik uşaqların sosial mediaya girişini qadağan edən yeni qaydanın qüvvəyə minməsinə günlər qalmış, ABŞ-ın texnologiya şirkəti Meta, Facebook və İnstagramda təxminən yarım milyon hesabı bağlamağa başlayıb. 10 dekabrda tətbiq olunacaq qadağaya əsasən, Meta noyabr ayında etdiyi açıqlamadan sonra, bu gündən etibarən 16 yaşdan kiçik olduğunu müəyyən etdiyi istifadəçilərin hesablarını deaktiv etməyə başlayıb.

Gülümsəyən və hərbi formada olan gənc iraqlı Məhəmməd İmadın son TikTok videosu ağır texnika izləri ilə dağıdılmış bir sahədə çəkilmişdi. Arxa tərəfdə tüstü qalxırdı. Video ilə yanaşı “Mənə dua edin” sözləri və Rusiya bayrağı yerləşdirilmişdi. Bu, may ayında olub. Ondan sonra aylarla heç bir xəbər gəlmədi Məhəmməd İmaddan. Sadəcə şayiələr dolaşdı: Məhəmməd əsir alınıb, yaralanıb, xəstələnib və ya Ukraynanın pilotsuz uçuş aparatının zərbəsi ilə öldürülüb.

Rəqəmsal texnologiyaların həyatın hər sahəsinə nüfuz etməsi uşaqların oxuma vərdişlərinə ciddi təsir göstərir. UNESCO və TÜİK-in son hesabatları göstərir ki, uşaqların kitabla keçirdiyi vaxt ekran qarşısında sərf etdiklərinin 10 faizindən də azdır. Son illərdə müşahidələr göstərir ki, uşaqlar bir-birlərinə oxuduqları kitabları deyil, oynadıqları oyunları danışır.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp, cümə günü Çin Prezidenti Si Cinpinlə telefon danışığı apararaq TikTok-un ABŞ-da fəaliyyətini davam etdirməsinə imkan verəcək razılaşmanı yekunlaşdırmağı planlaşdırır. ABŞ lideri Çin ilə münasibətlərin “çox yaxşı” olduğunu vurğulasa da, Avropa ölkələrinin Pekinə qarşı daha yüksək gömrük rüsumları tətbiq etməsi halında Rusiyanın Ukraynadakı müharibəsini dayandıra biləcəyini iddia edib.

İsveç hökuməti 2026-cı ildən etibarən ibtidai, orta və yuxarı məktəblərdə ağıllı mobil telefonların istifadəsini qadağan etmək barədə qərar verib. İsveçin Təhsil naziri Simona Mohamsson, ölkənin rəsmi radiosu SR-ə verdiyi açıqlamada bildirib ki, bütün məktəb pillələrində şagirdlərin dərs vaxtı ilə yanaşı teneffüslərdə də telefon istifadə etməsinə icazə verilməyəcək. Nazir əlavə edib ki, bu qərarın həyata keçirilməsi üçün hökumət 10 milyon dollar büdcə ayırıb.