İran

TankerTrackers platformasının məlumatına görə, İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusu Hərbi Dəniz Qüvvələri iki Hindistan gəmisini Hörmüz boğazı ərazisindən uzaqlaşdırıb. İnsident zamanı xəbərdarlıq atəşi açılıb. Hadisə bölgədə artan gərginlik fonunda baş verib və beynəlxalq dəniz nəqliyyatının təhlükəsizliyi ilə bağlı narahatlıqları artırıb.

İran Xarici İşlər nazirinin müavini bölgədəki hərbi-siyasi vəziyyət və Vaşinqtonla aparılan danışıqlar barədə geniş bəyanatla çıxış edərək, ABŞ-ın diplomatik səylərə xələl gətirdiyini bildirib. Nazir müavini Hörmüz boğazında naviqasiyanın asanlaşdırılmasına hazır olduqlarını, lakin Amerika tərəfinin ziddiyyətli mövqe nümayiş etdirdiyini vurğulayıb.

İran Hörmüz boğazının yenidən bağlandığını açıqlayıb. Açıqlamaya əsasən, Hörmüz boğazı yenidən İran Silahlı Qüvvələrinin “sərt idarəetmə və nəzarəti” altına keçib və bölgə tam hərbi nəzarətdə saxlanılır. İran tərəfi daha əvvəl aparılan danışıqlar nəticəsində müəyyən sayda neft tankeri və ticarət gəmilərinin məhdud keçidinə icazə verildiyini xatırladıb. Lakin ABŞ-ın öhdəliklərini yerinə yetirmədiyi iddia olunub.

İran hava məkanının bir hissəsini beynəlxalq uçuşlar üçün açdığını elan edib. Açıqlamada bildirilir ki, İranın şərq hava məkanı beynəlxalq uçuşlar üçün açıq elan olunub, daxili reyslərin isə zəruri texniki və təhlükəsizlik tədbirlərindən sonra mərhələli şəkildə bərpa ediləcəyi qeyd edilib.

ABŞ və İran arasında yeni danışıqların keçirilməsi planlaşdırılır. Bildirilir ki, həm İran, həm də ABŞ nümayəndə heyətləri danışıqlar üçün Pakistan paytaxtında bir araya gələcək. Xatırladaq ki, ABŞ və İsrailin 28 fevralda İrana qarşı başlatdığı hücumlar fonunda regionda gərginlik artmış, daha sonra 8 apreldə tərəflər arasında atəşkəs əldə olunmuşdu.

İran ABŞ prezidenti Donald Trampın ölkənin zənginləşdirilmiş uranının ABŞ-yə daşınacağı ilə bağlı iddialarını təkzib edib. İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqai televiziya proqramında çıxışı zamanı bildirib ki, bu məsələ nə gündəmdədir, nə də müzakirə mövzusu kimi irəli sürülüb.

17 aprel 2026-cı il tarixində İranın Hörmüz boğazını tamamilə ticarət gəmilərinin hərəkəti üçün açması qlobal iqtisadiyyatda və siyasətdə zəlzələ effekti yaradıb. İsrail və Livan arasında əldə olunmuş 10 günlük atəşkəs fonunda atılan bu addım, enerji bazarlarında son ayların ən kəskin qiymət düşüşünə (11%) səbəb olub. ABŞ Prezidenti Donald Trampın İranla genişmiqyaslı sazişə "çox yaxın" olduqlarını bəyan etməsi, regionda müharibə riskinin diplomatiya ilə əvəzlənməsi ehtimalını pik həddə çatdırıb.

İran bu gün, cümə günü, Livandakı atəşkəslə paralel olaraq Hörmüz boğazının dəniz naviqasiyası üçün tamamilə yenidən açıldığını elan etdi və bu, qlobal enerji bazarlarına dərhal təsir göstərdi. İranın Xarici İşlər naziri Abbas Araqçı bildirdi ki, boğaz atəşkəsin qalan müddəti ərzində bütün ticarət gəmiləri üçün tam açıqdır, lakin o, "keçidin İran Limanlar İdarəsi tərəfindən əvvəlcədən elan edilmiş marşrut üzrə həyata keçiriləcəyini" aydınlaşdırdı.

İran rəhbərliyi Livanla bağlı əldə olunmuş müvəqqəti atəşkəs çərçivəsində Hörmüz boğazının bütün ticari gəmilər üçün açıq olacağını bəyan edib. İranın rəsmi qurumları tərəfindən verilən məlumata görə, limanlar və dənizçilik təşkilatının müəyyən etdiyi koordinasiyalı marşrut üzrə bütün ticari gəmilərin keçidinə tam icazə verilib. Vurğulanıb ki, bu qərar yalnız 10 günlük atəşkəs dövrü ilə məhdudlaşır.

Israil ictimaiyyətində aparılan sorğu nəticələrinə görə, respondentlərin təxminən üçdə ikisi ölkələrinin yaxın vaxtlarda İran ilə yenidən müharibəyə başlayacağını düşünür. Sorğu Maariv qəzetinin həftəlik ictimai rəy araşdırması çərçivəsində, Lazar Research Institute tərəfindən keçirilib və nəticələri cümə günü dərc olunub.