Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri, Birləşmiş Krallıq, Fransa, Almaniya, İtaliya, Niderland, Yaponiya, Kanada, Koreya Respublikası, Yeni Zelandiya, Danimarka, Latviya, Sloveniya, Estoniya, Norveç, İsveç, Finlandiya, Çexiya, Rumıniya, Bəhreyn, Litva və Avstraliya liderlərinin Hörmüz boğazı ilə bağlı birgə bəyanatı. Biz İranın Körfəzdəki silahsız ticarət gəmilərinə son hücumlarını, neft və qaz qurğuları da daxil olmaqla mülki infrastruktura hücumları və İran qüvvələri tərəfindən Hörmüz boğazının de facto bağlanmasını ən sərt şəkildə pisləyirik.
#İsrail və İran münasibətləri
"Washington Post" qəzetinin məlumatlı mənbələrə istinadən yaydığı xəbərə görə, ABŞ ordusu Prezident Donald Trampın tapşırığı ilə İranın nüvə obyektlərindəki yüksək dərəcədə zənginləşdirilmiş uranyumun ələ keçirilməsinə dair genişmiqyaslı əməliyyat planı hazırlayıb. Ötən həftə Ağ Evə təqdim olunan bu gizli plan, İranda mövcud olan təxminən 450 kiloqram yüksək dərəcəli uranyumun müsadirə edilməsini nəzərdə tutur. Planda radioaktiv materialların təhlükəsiz daşınması üçün bölgəyə ağır qazıntı avadanlıqlarının göndərilməsi və kargo təyyarələri üçün xüsusi uçuş-eniş zolaqlarının inşası öz əksini tapıb.
İranın Ali rəhbəri Müctəba Xameneinin baş müşaviri və ölkənin nüfuzlu siyasətçilərindən biri olan Əli Əkbər Vilayəti Hörmüz boğazının statusu ilə bağlı mühüm bəyanatla çıxış edib. Vilayəti "X" sosial platformasındakı rəsmi hesabında paylaşdığı mesajda strateji su yolunun gələcəyi barədə kəskin mövqe nümayiş etdirib. O bildirib ki, Hörmüz boğazı dünyaya açıq olsa da, "İran xalqının düşmənlərinə və onların regiondakı hərbi bazalarına hər zaman qapalı qalacaq". Bu açıqlama beynəlxalq enerji daşımaları üçün həyati əhəmiyyət kəsb edən su yolunda gərginliyin daha da artacağından xəbər verir.
Səudiyyə Ərəbistanı Müdafiə Nazirliyi ölkənin hava məkanını hədəf alan yeni pilotsuz uçuş aparatı (PUA) hücumlarının qarşısının uğurla alındığını elan edib. Nazirliyin "X" sosial media platformasındakı rəsmi hesabından verilən məlumata görə, krallığın hava hücumundan müdafiə sistemləri ölkə səmasına daxil olan 4 ədəd PUA-nı aşkar edərək vaxtında məhv edib. Rəsmi açıqlamada hücumların konkret olaraq hansı bölgəni hədəf aldığı barədə təfərrüat verilməsə də, bütün hədəflərin zərərsizləşdirildiyi vurğulanıb.
ABŞ-ın Bağdaddakı səfirliyi İraqdakı Amerika vətəndaşlarına ölkəni dərhal tərk etmələri barədə növbəti dəfə təcili xəbərdarlıq edib. Səfirliyin "X" sosial platformasındakı rəsmi hesabında paylaşılan bəyanatda bildirilir ki, İranla əlaqəli "iraqlı terrorçu milis qrupları" yaxın 24-48 saat ərzində Bağdadın mərkəzində genişmiqyaslı hücumlar təşkil edə bilər. Diplomatik missiya qeyd edib ki, bu qruplaşmalar artıq İraq Kürd Regional Rəhbərliyi də daxil olmaqla, ölkənin müxtəlif bölgələrində ABŞ vətəndaşlarını və Amerikanın maraqlarını hədəf alan silsilə hücumlar həyata keçiriblər.
Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin (BƏƏ) Xarici İşlər Nazirliyi ölkədə yaşayan İran vətəndaşlarının kütləvi şəkildə deportasiya ediləcəyi və onlara qarşı giriş qadağası qoyulduğu barədə yayılan məlumatlara rəsmi münasibət bildirib. Nazirliyin bəyanatında bu cür iddialar qətiyyətlə təkzib olunub və vurğulanıb ki, İran icması BƏƏ-nin "sosial toxumasının ayrılmaz bir hissəsidir". Açıqlamada ölkədə 200-dən çox millətin nümayəndəsinin dinc yanaşı yaşadığı, bu vəziyyətin isə Əmirliklərin tolerantlıq və birgəyaşayış dəyərlərinə sadiqliyinin bariz nümunəsi olduğu qeyd edilib.
İsrailin dövlət televiziyası KAN-ın adı açıqlanmayan yüksək rütbəli rəsmiyə istinadən yaydığı məlumata görə, ABŞ və İran arasında aparılan danışıqlar müsbət nəticə vermir. Xəbərdə iddia olunur ki, Vaşinqton və Təl-Əviv yaxın günlərdə tətbiq ediləcək daha sərt hərbi və siyasi addımlar barədə tam koordinasiya şəraitində hərəkət edirlər. Diplomatik kanalların tıxanması tərəfləri regional gərginliyi artıra biləcək yeni əməliyyat planlarını nəzərdən keçirməyə vadar edib.
Böyük Britaniyanın Baş naziri Kir Starmer İrana qarşı davam edən müharibənin ölkəsinin gələcəyinə ciddi təsir göstərəcəyi ilə bağlı xəbərdarlıq edib. Baş nazir bu münaqişənin Britaniya üçün həm uzunmüddətli iqtisadi, həm də milli təhlükəsizlik baxımından dərin fəsadlar törədə biləcəyini vurğulayıb. Bununla belə, Starmer Londonun bu münaqişəyə birbaşa cəlb olunmayacağı barədə qətiyyətli mövqeyini ifadə edərək, krallığın hərbi əməliyyatlarda iştirak etmək niyyətində olmadığını bildirib.
Yəməndəki husi hərəkatı ("Ənsarullah") İsrailə qarşı yeni raket hücumu həyata keçirdiyini bəyan edib. Husilərin rəsmi nümayəndəsi bu əməliyyatın İran və Livanın "Hizbullah" qruplaşması ilə sıx koordinasiya şəraitində gerçəkləşdirildiyini bildirib. Açıqlamada qeyd olunur ki, bu hücum İsrailin regionun müxtəlif ölkələrinə, xüsusilə Livan və İrana qarşı davam edən hərbi təcavüzünə cavab xarakteri daşıyır. Yəmən qruplaşması İsrailin hücumlarını dayandırmayacağı təqdirdə eskalasiyanı daha da artırmağa hazır olduqlarını vurğulayıb.
Səudiyyə Ərəbistanı Müdafiə Nazirliyi çərşənbə günü verdiyi rəsmi bəyanatda ölkənin hava hücumundan müdafiə qüvvələrinin iki pilotsuz uçuş aparatını (PUA) aşkar edərək məhv etdiyini açıqlayıb. Nazirliyin sözçüsü, general-mayor Turki əl-Maliki bildirib ki, pilotsuz aparatlar son bir neçə saat ərzində zərərsizləşdirilib və bölgədəki strateji obyektlərin təhlükəsizliyi tam təmin edilib. Bu müdaxilə Səudiyyə Ərəbistanının son həftələrdə, xüsusilə neftlə zəngin Şərq vilayətini hədəf alan onlarla PUA-nı vurduğu bir vaxtda baş verib.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp İranla davam edən müharibənin iki-üç həftə ərzində başa çata biləcəyini və Tehranın bunun üçün mütləq yeni bir saziş imzalamasına ehtiyac olmadığını bəyan edib. Lakin İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi "Al Jazeera" telekanalına müsahibəsində Vaşinqtonla mesaj mübadiləsinin aparıldığını təsdiqləsə də, rəsmi Tehranın ABŞ-a etimadının "sıfır" olduğunu və hazırda heç bir real danışıqların getmədiyini bildirib. Diplomatik çıxılmaz vəziyyət fonunda ABŞ və İsrailin İranın daxili bölgələrinə, o cümlədən sənaye və mülki obyektlərinə zərbələri davam edir.
Çərşənbə günü Körfəz regionu boyunca hava hücumundan müdafiə sistemləri İran tərəfindən mülki obyektləri və şəxsi mülkiyyəti hədəf alan onlarla raket və dronu zərərsizləşdirməyə davam edib. Gərginliyin artdığı bir vaxtda Körfəz dövlətləri bəyan ediblər ki, regionun gələcək təhlükəsizliyi ilə bağlı imzalanacaq hər hansı sazişdə onlar əsas tərəf kimi iştirak etməlidirlər. Qətər Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü Məcid əl-Ənsari keçirdiyi brifinqdə bildirib ki, bütün "qırmızı xətlər" artıq keçilib, xüsusilə infrastruktur və nüvə obyektlərinin hədəf alınması müharibənin miqyasını təhlükəli həddə çatdırıb.