Türkiyənin Xarici İşlər naziri Hakan Fidan, TRT World Forum-da çıxışı zamanı Qəzza və Ukrayna ilə bağlı diplomatik proseslərə dair açıqlamalar verib. Nazir qeyd edib ki, Türkiyə çoxşaxəli diplomatiyanı əsas prinsip kimi qorumaqda davam edəcək.

İstanbul, TRT World Forum – Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğan İstanbulda bu il “Qlobal Yenidənqurma: Köhnə Dünyadan Yeni Reallıqlara” mövzusunda keçirilən TRT World Forumunun açılış nitqində çıxış edib. Ərdoğan bildirib ki, iki illik zülmdən sonra, Türkiyənin dəstəyi ilə HƏMAS və İsrail arasında atəşkəs razılaşması əldə edilib və Qəzzalılar ilk dəfə rahat nəfəs ala biliblər. HƏMAS razılaşmaya riayət edərkən, İsrail isə atəşkəsi pozmaq üçün fürsət gözləyir və son günlərdə yenidən yüzdən çox Qəzzalı şəhid olub, onların çoxu uşaqdır.

Keçmiş İsrail Baş naziri Ehud Olmert bildirib ki, Qəzza Zolağı Fələstinin bir hissəsidir. Dünən Fransanın paytaxtı Parisdə başlayan 8-ci Paris Sülh Forumunda bildirib. Olmert forum çərçivəsində dünən keçirilən “Atəşkəsdən Davamlı Sülhə: İki Dövlətli Həll Yoluna Doğru” adlı sessiyada iştirak edib. Olmert qeyd edib ki, Qəzzanı idarə edəcək yeni hökumət Fələstinli olmalıdır.

İsrail Knessetinin (parlamentinin) Araşdırma və Məlumat Mərkəzi son 18 ay ərzində orduda 279 intihar cəhdinin qeydə alındığını, onlardan 36 hərbçinin həyatını itirdiyini açıqlayıb. Məlumata görə, İsrailin 2023-cü ilin oktyabr ayında Qəzzaya qarşı hərbi əməliyyatlara başlamasından sonra ordu daxilində intihar hallarında ciddi artım müşahidə olunub. Mütəxəssislər bu vəziyyətin psixoloji təzyiq, travma və artan hərbi çağırışlarla əlaqəli olduğunu bildirir.

Çexiya hakimiyyəti, Fransa tərəfindən barəsində beynəlxalq axtarış və həbs qərarı çıxarılan bir israilli ehtiyat hərbçini Praqadakı Vaclav Havel Beynəlxalq Hava Limanında bir neçə saat saxladıqdan sonra ölkədən çıxarıb. İsrailin Yediot Ahronot qəzetinin məlumatına görə, adı açıqlanmayan hərbçi Qəzza və Livandakı hücumlarda iştirak etdiyi iddiası ilə Fransada axtarışa verilib. O, Fransa ərazisinə heç vaxt daxil olmadığını, lakin Fransız hakimiyyət orqanlarının haqqında beynəlxalq həbs qərarı çıxardığını bildirib.

İsrail ordusu Qəzza zolağında təxminən 14 saat davam edən intensiv hava və artilleriya hücumlarından sonra atəşkəsin bərpa olunduğunu elan edib.Hücumlar nəticəsində 100-dən çox fələstinli həlak olub. “Əl-Arabi” telekanalının Qüdsdəki müxbiri Əhməd Dəravişənin məlumatına görə, İsrail ordusu Qəzzada müxtəlif müqavimət qruplarına məxsus 30 komandanı hədəf aldığını iddia edir. Ordunun açıqlamasında bildirilir ki, hücumlar “yüksək səviyyəli liderləri” zərərsizləşdirmək məqsədi daşıyıb.

İsrail bazar ertəsi Qəzzada Türkiyə Silahlı Qüvvələrinin iştirakına qarşı olduğunu açıq şəkildə bəyan edib. AzerVoice xəbər verir ki, bu bəyanat, ABŞ prezidenti Donald Trampın Qəzza müharibəsinə son qoymaq planı çərçivəsində bölgəyə beynəlxalq qüvvə göndərilməsi təklifindən sonra verilib.

İsrailin liman şəhəri Aşdodda fəaliyyət göstərən “Shaul Gueta” adlı dəmir–polad idxal-ixrac şirkəti, Türkiyənin Qəzza hücumlarına cavab olaraq İsrailə qarşı tətbiq etdiyi ticarət embarqosundan sonra iflas edib.İsrail mediasının məlumatına görə, şirkət ticarət yasağının ardından 105 milyon yeni İsrail şekeli (təxminən 32 milyon ABŞ dolları) məbləğində borca düşüb. Beerşeva (Birüssebi) Regional Məhkəməsi, şirkətin banklara və qeyri-bank maliyyə qurumlarına qarşı öhdəliklərini yerinə yetirə bilmədiyini əsas gətirərək, “Shaul Gueta”nın fəaliyyətini dayandırıb və müəssisəyə qəyyum təyin edilməsi barədə qərar çıxarıb.

ABŞ-ın dövlət katibi Marko Rubio çərşənbə günü xəbərdarlıq edib ki, İsrail parlamentinin - Knessetin - işğal olunmuş Qərb sahilində İsrail suverenliyinin genişləndirilməsinə yönəlmiş qanun layihələrini təsdiqləməsi, Qəzzada qüvvədə olan atəşkəs razılaşmasını “təhlükə altına qoya bilər”. Rubio İsrailə səfəri öncəsi jurnalistlərə açıqlamasında deyib: “Prezident açıq şəkildə bildirib ki, bu addımları dəstəkləmək üçün hazırda münasib vaxt deyil”. O qeyd edib ki, Knessetdə təqdim olunan qanun layihələrinin qəbul edilməsi “atəşkəsə təhdid yaradar” və “əks nəticələr doğura bilər”.

ABŞ-ın Dövlət katibi Marko Rubio Qəzzada əldə olunan atəşkəsin detalları və icrası ilə bağlı müzakirələr aparmaq üçün İsrailə səfər edəcək. İsrail mediasında yayılan xəbərlərə görə, Rubio iki günlük səfəri çərçivəsində sabah İsrailə çatacaq. Məlumata görə, səfərin əsas gündəm mövzusunu Qəzzada razılaşdırılan atəşkəsin tətbiqi təşkil edir. Rubionun səfəri ABŞ-ın bölgədəki diplomatik səylərinin davamı kimi qiymətləndirilir. Qeyd edilir ki, bundan öncə ABŞ vitse-prezidenti Cey Di Vans, Prezident Donald Trampın Yaxın Şərq üzrə xüsusi nümayəndəsi Stiv Vitkoff və Trampın kürəkəni Cared Kuşner də bu həftə Qəzzada atəşkəsin davamlılığını təmin etmək məqsədilə İsrailə səfər etmişdilər.

ABŞ-ın vitse-prezidenti C.D. Vens və xüsusi elçisi Stiv Uitkof bazar ertəsi İsrailə səfər edəcəklər. Səfərin məqsədi ABŞ Prezidenti Donald Trampın Qəzza ilə bağlı sülh planının həyata keçirilməsi və prosesdə əldə olunan irəliləyişlərin müzakirəsidir.

Qəzza Səhiyyə Nazirliyi İsrail ordusunun atəşkəsin qüvvəyə minməsindən sonra da davam edən hücumları nəticəsində 23 fələstinlinin həlak olduğunu, 122 nəfərin isə yaralandığını açıqlayıb. Nazirliyin məlumatına görə, İsrail ordusunun atəşkəsə baxmayaraq həyata keçirdiyi hücumlarda 381 nəfər dağıntılar altından çıxarılıb. Qəzza zolağında hələ də minlərlə insanın dağıntılar altında qaldığı bildirilir.