Çin materik investorlarının ABŞ və Honkonq səhmlərinə çıxışını təmin edən rəqəmsal platformalara qarşı sərtləşdirilmiş nəzarət tədbirləri tətbiq edib. Lisenziyasız fəaliyyətlər iki illik müddətdə tam ləğv olunacaq, cərimələr tətbiq edilir və xarici investisiyalar yalnız rəsmi kanallar üzərindən həyata keçiriləcək .
Hesabatlar
Hürmüz Boğazının bağlanması İraqı gündəlik 4 milyon varillik neft ixracını yalnız Türkiyə üzərindən həyata keçirməyə məcbur edib. 1973-cü ildən fəaliyyət göstərən boru xətti 27 iyulda sona çatır və yeni razılaşmanın sürətlə bağlanması üçün Ankara və Bağdat intensiv danışıqlara başlayıb. Mart ayında bərpa edilən Kerkük-Ceyhan Boru Hattı ixracı gündəlik həcmin kiçik hissəsini təmin edir, yeni 1,5 milyard dollarlıq boru xətti layihəsi isə gələcəkdə regional enerji təhlükəsizliyini gücləndirməyə yönəlib.
Türkiyə Afrikada iqtisadi, hərbi, humanitar və dini layihələr vasitəsilə rəqiblərini geridə qoyub. Bayraktar TB2 pilotsuz uçuş aparatları, məscid və məktəb layihələri, diplomatik genişlənmə və media təşəbbüsləri Ankara üçün qitədə strateji üstünlük təmin edir.
2026-cı ildə BVF-yə ən çox borcu olan ölkələr açıqlanıb; Argentina ilk sırada qalır, ilk beşlikdə iki müsəlman ölkəsi — Pakistan və Misir yer alır. Türkiyə isə fonda borcu olmayan ölkələr sırasındadır.
Regional gərginliklər və onların kritik enerji infrastrukturuna birbaşa təsiri fonunda, son hücumlar Səudiyyə Ərəbistanının enerji sisteminin bir neçə mühüm komponentində fasilələrə səbəb olmuşdu. Bu fasilələrə Şərq-Qərb kəməri boyu gündəlik təxminən 700.000 barel vurma gücünün itirilməsi, həmçinin Manifa neft yatağından təxminən 300.000 bpd (günlük barel) və Xurais yatağındakı bənzər itkilər daxil idi.
ABŞ ordusunun Yaponiyada yerləşən Fuci hərbi düşərgəsində keçirdiyi son canlı atəş təlimləri cəmi bir neçə dəqiqə davam etsə də, Vaşinqtonun Sakit okean bölgəsində dəyişən hərbi strategiyasının mühüm nümayişi kimi qiymətləndirilir. Təlimlərin əsas məqsədi Çinin Tayvana qarşı mümkün hərbi əməliyyatlarına qarşı yeni çəkindirmə modelini nümayiş etdirmək olub.
ABŞ-də keçmiş Kuba lideri Raul Kastroya qarşı irəli sürülən ittihamlar Vaşinqton-Havana münasibətlərində gərginliyi daha da artırıb. Ekspertlər Donald Tramp administrasiyasının Kubaya qarşı tətbiq etdiyi təzyiq modelinin Venesuelaya qarşı həyata keçirilmiş strategiyaya bənzədiyini bildirirlər.
Çin son illərdə dünya iqtisadiyyatının strateji sahələrində – xüsusilə neft daşımaları və nadir torpaq metallarının emalı üzrə – mövqeyini gücləndirərək qlobal təchizat zəncirlərində həlledici rol oynayan ölkəyə çevrilib. Enerji və yüksək texnologiya sənayesində baş verən dəyişikliklər Pekinin iqtisadi gücünü yalnız istehsalçı deyil, həm də istiqamətverici aktor kimi formalaşdırır.
Livan iqtisadiyyatı İsrail ilə Hizbullah arasında yenidən alovlanan müharibə və Yaxın Şərqdə genişlənən enerji böhranının təsiri altında dərin tənəzzül mərhələsinə daxil olub. Ölkədə qiymət artımı, yanacaq qıtlığı və işsizlik fonunda iqtisadi aktivlik kəskin şəkildə zəifləyib.
Yüksək zənginləşdirilmiş uranın daşınması və saxlanılması məsələsi beynəlxalq nüvə təhlükəsizliyi baxımından ən həssas proseslərdən biri hesab olunur. İranın nüvə proqramı ətrafında mümkün razılaşmalar çərçivəsində bu materialların “sıfır ehtiyat” prinsipi ilə ölkədən çıxarılması ehtimalı yenidən müzakirə olunur və bu, mürəkkəb logistik və texniki riskləri gündəmə gətirir.
ABŞ-də evangelist dini dairələrlə siyasi hakimiyyət arasında formalaşan yeni münasibət modeli Yaxın Şərqdəki müharibə proseslərinə təsir edən əsas amillərdən birinə çevrilib. Xüsusilə 2026-cı ildə İran ətrafında baş verən hadisələr Vaşinqtonda dini-messiançı yanaşmanın xarici siyasət qərarlarında daha açıq şəkildə hiss olunmağa başladığını göstərir.
ABŞ Prezidenti Donald Tramp administrasiyasının yaratdığı və “anti-silahlaşdırma fondu” adlandırdığı yeni maliyyə mexanizmi ölkədə ciddi siyasi və hüquqi mübahisələrə səbəb olub. Demokratlar və hüquq ekspertləri hesab edir ki, fond gələcəkdə 2021-ci il 6 yanvar hadisələrində iştirak etmiş və sonradan Tramp tərəfindən əfv olunmuş şəxslərə kompensasiya ödənilməsi üçün istifadə oluna bilər.