BAKI,VOA, Orxan Qədirzadə

Konqo Demokratik Respublikası (KDR) ABŞ Prezidenti Donald Tramp administrasiyası ilə əldə olunmuş mübahisəli saziş çərçivəsində üçüncü ölkə vətəndaşlarını qəbul etməyə başlayır.

VOA xəbər verir ki, Konqo Rabitə Nazirliyinin rəsmi bəyanatına görə, cari ayın sonunadək ABŞ-dan deportasiya edilən xarici ölkə vətəndaşlarının Konqoya gətirilməsinə başlanılacaq. Hökumət bu addımı "beynəlxalq həmrəylik" və "insan ləyaqətinə sadiqlik" kimi qiymətləndirərək, bu tənzimləmənin müvəqqəti xarakter daşıdığını vurğulayıb. Sazişə əsasən, deportasiya prosesi ilə bağlı bütün xərcləri ABŞ tərəfi ödəyəcək və Konqo büdcəsinə əlavə yük düşməyəcək.

Bu razılaşma Tramp administrasiyasının KDR və Ruanda arasında sülh vasitəçiliyi etdiyi və Konqonun zəngin nadir metal yataqlarına çıxış əldə etməyə çalışdığı bir dövrə təsadüf edir. Analitiklər miqrantların qəbulu məsələsini ABŞ-ın regiondakı strateji və iqtisadi maraqları ilə əlaqələndirirlər.

Qeyd edək ki, Konqo bu növ sazişləri imzalayan ilk Afrika ölkəsi deyil; daha əvvəl Qana, Kamerun, Ekvatorial Qvineya və Esvatini də ABŞ-dan deportasiya olunan şəxsləri qəbul edib. Keçən həftə Uqanda da bənzər razılaşma çərçivəsində 12 miqrantı qəbul edəcəyini açıqlayıb. Lakin beynəlxalq hüquq müdafiəçiləri və hüquqşünaslar bu təcrübəni sərt tənqid edərək, vətəndaşı olmadıqları ölkələrə zorla göndərilən insanların hüquqlarının pozulduğunu bildirirlər.

ABŞ Senatının Xarici Əlaqələr Komitəsinin hesabatına görə, Tramp administrasiyası indiyədək təxminən 300 nəfərin öz ölkələri olmayan dövlətlərə deportasiyası üçün ən azı 40 milyon dollar vəsait xərcləyib. Miqrant və Qaçqınlar üzrə Amerika Komitəsi (USCRI) isə bu tətbiqin 2025-ci ilin fevralından bəri sistemli şəkildə həyata keçirildiyini və miqrantların gedəcəkləri ölkə barədə seçim hüququnun olmadığını bəyan edib.