Xəbər lenti

İranın baş danışıqçısı Məhəmməd Baqir Qalibaf və xarici işlər naziri Abbas Əraqçi ABŞ ilə potensial razılaşmanın şərtlərini müzakirə etmək üçün Dohada Qətər rəsmiləri ilə görüşlər keçirirlər. Danışıqların əsas mövzuları Hörmüz boğazı, yüksək səviyyədə zənginləşdirilmiş uran ehtiyatları və dondurulmuş İran vəsaitlərinin azad edilməsidir. Bu görüş ABŞ-İran münasibətlərində mümkün sülh və müharibənin dayandırılması istiqamətində vacib addım kimi qiymətləndirilir.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp açıqlayıb ki, Səudiyyə Ərəbistanı və Qətər “İbrahim Razılaşmaları”nı dərhal imzalamalı, digər ölkələr isə onların ardınca getməlidir. Tramp bildirib ki, əks halda həmin ölkələr razılaşmanın bir hissəsi hesab olunmayacaq və bu xoş niyyətin olmaması deməkdir. O vurğulayıb ki, razılaşma bölgədəki indiyədək imzalanmış ən mühüm sənəd olacaq, İranın da qoşulması misilsiz tarixi hadisə kimi qiymətləndiriləcək. Tramp əlavə edib ki, bu razılaşma Yaxın Şərqi birləşmiş, güclü və iqtisadi baxımdan qüdrətli bölgəyə çevirə bilər və nümayəndələrə prosesin dərhal başlanmasını və uğurla yekunlaşdırılmasını tapşırıb.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp açıqlayıb ki, İranla mümkün razılaşma imzalandıqdan sonra regional ölkələr — Səudiyyə Ərəbistanı, Bəhreyn, Birləşmiş Ərəb Əmirlikləri, Qətər, Pakistan, Türkiyə, Misir və İordaniya — İsraillə münasibətləri normallaşdıran “İbrahim Razılaşmaları”na qoşulmaqla bağlı minimum şərti yerinə yetirməlidirlər. Tramp bildirib ki, bəzi ölkələrin qoşulmamaq səbəbləri ola bilər, lakin böyük əksəriyyət İranla razılaşmanın tarixi əhəmiyyətini nəzərə alaraq bu addıma hazır və istəkli olmalıdır.

Qazaxıstan Prezidenti Kasım-Jomart Tokayev Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə Müstəqillik Günü münasibətilə təbrik məktubu göndərərək Azərbaycan dövlətçiliyinin möhkəmləndirilməsi, sosial-iqtisadi inkişaf və beynəlxalq nüfuzunun artırılmasındakı uğurları yüksək qiymətləndirib. Məktubda vurğulanır ki, Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycan xalqı davamlı iqtisadi artım və regional güc potensialına nail olur. Tokayev həmçinin Qazax xalqının dostluq və qarşılıqlı hörmət strategiyasına sadiqliyini qeyd edib, strateji tərəfdaşlıq və müttəfiqliyin gələcəkdə inkişafına müstəsna əhəmiyyət verdiyini bildirib. Məktubda İlham Əliyevə ali vəzifəsində uğurlar, Azərbaycan xalqına isə əmin-amanlıq və tərəqqi arzulayıb.

Estoniya Prezidenti Alar Karis Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə ölkənin milli bayramı münasibətilə təbrik məktubu göndərərək qlobal mürəkkəb şəraitdə çoxtərəfli çərçivələrdə, xüsusilə BMT çərçivəsində əməkdaşlığın əhəmiyyətini vurğulayıb. Məktubda iki ölkə arasında müşahidə olunan davamlı irəliləyiş qeyd edilərək, gələcək illərdə tərəfdaşlığın daha da möhkəmlənməsinə ümid ifadə olunub. Karis həmçinin İlham Əliyevə səmimi təbriklərini çatdırıb və ən yüksək ehtiramını ifadə edib.

Qazaxıstanın Birinci Prezidenti Nursultan Nazarbayev Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə Müstəqillik Günü və Qurban Bayramı münasibətilə təbrik məktubu göndərərək Azərbaycan xalqına sülh, firavanlıq və davamlı inkişaf arzulayıb. Məktubda bayramların rəmzi mənası qeyd olunub, müsəlmanların bu bayramı yüksək mənəvi dəyərlərlə qeyd etməsi və Uca Yaradanın mərhəmətinin bütün insanlara çatması dilənilib. Nazarbayev həmçinin İlham Əliyevə möhkəm cansağlığı, böyük uğurlar, Azərbaycan xalqına isə sülh və tərəqqi arzulayıb və iki ölkə arasındakı qarşılıqlı hörmətin uzun illər davam edəcəyinə ümidini bildirib.

Moldova Prezidenti Maya Sandu Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə Müstəqillik Günü münasibətilə təbrik məktubu göndərərək Azərbaycan xalqına sülh və rifah arzulayıb. Məktubda Moldova tərəfi Cənubi Qafqazda davamlı sülhü dəstəklədiyini, dialoq və əməkdaşlığın sabitlik və tərəqqiyə aparan etibarlı yol olduğunu vurğulayıb. Sandu həmçinin Azərbaycanla dialoqu davam etdirməyə hazır olduğunu bildirərək, Azərbaycan-Moldova dostluğunun möhkəmliyini qeyd edib.

Tacikistan Prezidenti Emoməli Rəhmon Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə Milli Bayram münasibətilə təbrik məktubu göndərərək Azərbaycan xalqına səmimi təbriklərini çatdırıb. Məktubda Azərbaycan tərəfinin sosial-iqtisadi sahədəki uğurları və beynəlxalq nüfuzunun möhkəmləndirilməsi yüksək qiymətləndirilir. Rəhmon ölkələr arasındakı möhkəm tarixi dostluq və qarşılıqlı anlaşmaya əsaslanan strateji tərəfdaşlığın davamlı inkişafına diqqət çəkib və birgə səylərlə əməkdaşlığın daha da güclənəcəyinə əminliyini bildirib. Prezident İlham Əliyevə cansağlığı və yeni uğurlar, Azərbaycan xalqına isə firavanlıq və əmin-amanlıq arzulayıb.

Gürcüstan Prezidenti Mixeil Kavelaşvili Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə Müstəqillik Günü münasibətilə təbrik məktubu göndərərək ölkələr arasındakı strateji tərəfdaşlığın əhəmiyyətini vurğulayıb. Məktubda qeyd olunub ki, Prezident İlham Əliyevin Gürcüstana dövlət səfəri iki ölkə arasında münasibətlərin inkişafına təkan verib və birgə strateji layihələr xalqların rifahını artırmaqla regionda sülh, əmin-amanlıq və sabitliyi möhkəmləndirəcək. Kavelaşvili həmçinin İlham Əliyevə xoşbəxtlik və fəaliyyətində uğurlar, Azərbaycan xalqına isə davamlı sülh və firavanlıq arzulayıb.

Belarus Prezidenti Aleksandr Lukaşenko Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə Müstəqillik Günü münasibətilə təbrik məktubu göndərərək Azərbaycan xalqına səmimi təbriklərini çatdırıb. Məktubda qeyd olunub ki, iqtisadi sahədəki uğurlar və beynəlxalq nüfuz Azərbaycanı suveren və gələcəyə inamlı dövlət kimi təqdim edir və bu kurs Belarusda yüksək qiymətləndirilir. Lukaşenko Belarus-Azərbaycan strateji tərəfdaşlığının inkişafına Minskin marağını təsdiq edib və müntəzəm görüşlər, etimada əsaslanan dialoq və müxtəlif səviyyələrdəki fəaliyyətin həm cari layihələrin uğurla icrasına, həm də yeni ikitərəfli təşəbbüslərin formalaşmasına xidmət edəcəyini vurğulayıb. Prezident İlham Əliyevə və ailəsinə cansağlığı və xoşbəxtlik, Azərbaycan vətəndaşlarına isə sülh və əmin-amanlıq arzulayıb. LSI Açar sözlər:

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Pakistanın Baş naziri Şahbaz Şərifə ölkənin cənub-qərbində sərnişin qatarına təşkil edilmiş terror aktı nəticəsində çox sayda insanın həlak olması və xəsarət alması ilə bağlı başsağlığı verib. Məktubda həlak olanların ailələrinə və yaxınlarına, həmçinin Pakistan xalqına dərin hüznlə başsağlığı ifadə olunub və yaralananlara tezliklə sağalması arzulayıb. Prezident İlham Əliyev terrorizmin bütün təzahürlərini qətiyyətlə pislədiyini və terrorizmə qarşı mübarizənin labüd olduğunu vurğulayıb.

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Çin Xalq Respublikasının Sədri Si Cinpinə Şansi əyalətindəki kömür mədənində baş vermiş partlayış nəticəsində çox sayda insanın həlak olması və xəsarət alması ilə bağlı başsağlığı verib. Məktubda həlak olanların ailələrinə və yaxınlarına, həmçinin Çin xalqına dərin hüznlə başsağlığı ifadə edilib və xəsarət alanlara şəfa dilənib. Bu addım Azərbaycan tərəfinin humanitar həmrəyliyini və dost Çin xalqına dəstəyini nümayiş etdirir.

İsrail ordusu Livanın cənubundakı Sur şəhəri və ətraf ərazilərdə yaşayan sakinlər üçün məcburi köçürülmə xəbərdarlığı yayıb, yaxın zamanda hücumların planlaşdırıldığı bildirilib. Sözçü Avixay Adraee “X” platformasında Surun 5 km-lik ərazisində ər-Raşidiyyə bölgəsinə aid xəritə paylaşaraq iki binanın hədəf olduğunu və sakinlərin ən azı 300 metr uzaqlaşmasını tövsiyə edib. Bu xəbərdarlıq regionda gərginliyi artırır və mülki əhalinin təhlükəsizliyi ilə bağlı ciddi narahatlıqlar yaradır.

İsrailin maliyyə naziri Bezalel Smotriç Hizbullahın partlayıcı dron hücumlarına qarşı radikal tədbir olaraq hər drona görə Beyrutda 10 binanın dağıdılmasını təklif edib. O vurğulayıb ki, texnoloji həllərə ayrılan 2 milyard şekel büdcə bu təhlükəyə qarşı tədbirlərin gücləndirilməsini nəzərdə tutur. Smotriç həmçinin bildirib ki, strateji təhdidlərə yalnız müdafiə ilə cavab vermək yetərli deyil, balansı dəyişdirmək üçün düşmənə qarşı ciddi və qeyri-mütənasib tədbirlər həyata keçirilməlidir. Bu yanaşma İsrailin təhlükəsizlik strategiyasının radikal elementini nümayiş etdirir və regionda mövcud gərginliyi artırmaq potensialına malikdir.

Livanın Baş naziri Nəvaf Salam “Azadlıq və Müqavimət Günü” münasibətilə ölkənin cənubunda yaşayan və ön xətt kəndlərində həyatını davam etdirən insanlarla həmrəylik çağırışı edib. O vurğulayıb ki, bu gün şəhid ailələri, yaralılar, əsirlər və didərgin düşənlər ilə birgə həmrəylik günü olmalıdır, çünki İsrail atəşkəsə baxmayaraq ölkəyə hücumlarını davam etdirir. Salam qeyd edib ki, İsrail torpaqlardan tam çıxana və xalq öz yurduna təhlükəsiz qayıdana qədər bu gün qeyd olunmayacaq. 2000-ci il mayın 25-də İsrail qüvvələrinin Livanın cənubundan çıxması ölkənin işğalına son qoymuş və bu hadisə “Azadlıq və Müqavimət Günü” kimi xatırlanır.

Pakistanın Baş naziri Şahbaz Şərif Pekində Çin Prezidenti Si Cinpin ilə danışıqlar aparır, əsas mövzu isə ABŞ–İsrailin İrana qarşı mümkün müharibəsinin dayandırılması üçün Pakistanın vasitəçilik səyləridir. Analitik İmtiaz Gül bildirir ki, Pakistan üçün həm vasitəçi rolunu oynamaq, həm də Çinlə münasibətləri balanslaşdırmaq mürəkkəbdir. Lakin Tehran, Vaşinqton, Pekin və Moskva kimi mühüm paytaxtların etimadı Pakistanın bu rolunu nümayiş etdirməsinə imkan yaradır. Analitik əlavə edib ki, Vaşinqton Pakistanın Çinlə strateji tərəfdaşlıq sahəsində prioritetlərini başa düşür, lakin Islamabad Çin və ABŞ arasında tarazlığı qorumaq vəziyyəti ilə üzləşir.

Hörmüz boğazında yaranan gərginlik və Yaxın Şərqdən enerji tədarükündəki pozulmalar Hindistanı neft idxalını diversifikasiya etməyə məcbur edib. Ölkənin emal şirkətləri Latın Amerikası və Afrika ölkələrindən daha çox neft almağa üstünlük verir, bu isə Venesuela, Braziliya, Anqola və Nigeriyadan idxalın artırılması ilə müşahidə olunur. Rusiya neftinin alınması davam etdirilir, İraqdan idxal isə may ayında müəyyən həcmdə bərpa olunacaq. Analitiklər hesab edirlər ki, Hindistanın bu siyasəti enerji təhlükəsizliyini təmin etmək və Hörmüz boğazındakı qeyri-müəyyənlikdən asılılığı azaltmaq məqsədi daşıyır.

ABŞ–İran danışıqları hələ də dəyişkən xarakter daşısa da, müəyyən nikbinlik müşahidə olunur, çünki hər iki tərəf bəzi mövqelərdə yumşalma göstərir. Roma Amerika Universitetinin analitiki Andrea Dessi qeyd edir ki, Vaşinqtonun uzun illər “qırmızı xətt” hesab etdiyi ballistik raketlər və proksi qüvvələr məsələlərində yanaşma dəyişir və problemləri ayrı-ayrılıqda müzakirə etmək cəhdi müşahidə olunur. Bununla belə, vəziyyət hələ tam təhlükəsiz deyil və danışıqların arxa kanallar və vasitəçilər vasitəsilə düzgün istiqamətdə davam etməsi vacibdir.

İran rəhbərliyi münaqişəni ölkənin iqtisadi və strateji maraqlarına uyğun şəkildə bitirməyə çalışaraq vaxtı uzatmağa hazır olduğunu bəyan edib. Analitik Ross Harrison qeyd edir ki, bu yanaşma İran üçün həm zaman, həm də sağ qalmaq məsələsidir, məqsəd münaqişədən çəkindiricilik imkanlarını qoruyaraq çıxmaqdır. İndiki çəkindiricilik modeli əvvəlki illərdən fərqlənir və dolayısı ilə deyil, birbaşa yeni strategiya əsasında həyata keçirilir. İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmayıl Bəqai tərəflərin müəyyən çərçivədə yaxınlaşdığını qeyd etsə də, razılaşmanın yaxın olduğunu söyləməkdən çəkinib, Harrison isə ABŞ-ın “saatının daha sürətlə işlədiyini” vurğulayıb.

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin sərəncamı ilə təsdiqlənmiş 2026-2030-cu illər üçün Dövlət Proqramı kənd təsərrüfatı, balıqçılıq və akvakultura sahələrinin davamlı inkişafını təmin etməyi hədəfləyir. Proqram çərçivəsində buğda, pambıq və heyvandarlıq məhsullarının istehsal təsərrüfatlarının yaradılması, torpaqların məqsədli təyinatının dəyişdirilməsi, müasir texnologiyaların tətbiqi və yem bazasının təminatı nəzərdə tutulur. Kreditlərlə bağlı subsidiyaların verilməsi və investisiya layihələrinin maliyyələşdirilməsi “Azərbaycan Biznesinin İnkişafı Fondu” vasitəsilə həyata keçiriləcək.

Çin Sədri Si Cinpin Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə göndərdiyi təbrik məktubunda ölkənin Müstəqillik Günü münasibətilə səmimi təbriklərini çatdırıb və dost Azərbaycan xalqına ən xoş arzularını ifadə edib. Məktubda vurğulanıb ki, Çin və Azərbaycan hərtərəfli strateji tərəfdaşdır və birgə planlaşdırma və rəhbərlik sayəsində Çin-Azərbaycan münasibətləri yeni səviyyəyə yüksəlib, müxtəlif sahələrdə əməkdaşlıq mühüm nəticələr verib.

Prezident İlham Əliyev Strateji Obyektlərin Mühafizəsi Dövlət Agentliyinə aid 2021-ci il tarixli Fərmanda dəyişiklikləri təsdiqləyərək Agentliyin strukturunun təkmilləşdirilməsi və idarəetmənin optimallaşdırılması istiqamətində mühüm addım atıb. Dəyişikliklər hərbi qulluqçuların və mülki işçilərin say həddini, ali zabit heyətinin vəzifə siyahısını və Agentliyin ümumi strukturunu nəzərdən keçirərək daha səmərəli fəaliyyət imkanları yaradacaq. Bu qərar, ölkənin strateji obyektlərinin mühafizəsinin gücləndirilməsi və Agentliyin peşəkar idarəetmə sisteminin daha da inkişaf etdirilməsi məqsədi daşıyır.

Rusiya Prezidenti Vladimir Putin Azərbaycan Respublikasının Müstəqillik Günü münasibətilə Prezident İlham Əliyevə ünvanladığı məktubda ölkənin əldə etdiyi iqtisadi və sosial uğurları yüksək qiymətləndirib və beynəlxalq arenada qazandığı hörməti vurğulayıb. O, iki ölkə arasında dostluq və müttəfiqlik əlaqələrinin vacibliyini önə çəkərək, müxtəlif sahələrdə ikitərəfli əməkdaşlığın və regional və beynəlxalq məsələlərdə tərəfdaşlıq fəaliyyətinin birgə səylərlə daha da inkişaf etdiriləcəyinə əminliyini bildirib.