BAKI,VOA, Fərid Mikayılov

Qazaxıstan parlamentinin yuxarı palatası olan Senat Türk Dövlətləri Təşkilatının fövqəladə hallara cavab mexanizminin yaradılmasını nəzərdə tutan sazişi ratifikasiya edib.

VOA xəbər verir ki, sənəd təbii fəlakətlər və digər fövqəladə vəziyyətlər zamanı təşkilata üzv ölkələr arasında əməkdaşlığın gücləndirilməsini nəzərdə tutur.

Qazaxıstanın fövqəladə hallar nazirinin müavini Kegen Tursınbayev Senatın plenar iclasında bildirib ki, saziş üzv dövlətlər arasında fəlakətlərə operativ reaksiya verilməsi və zərər çəkmiş ölkələrə könüllü yardım göstərilməsi üçün birgə mexanizm yaradacaq.

Saziş 6 noyabr 2024-cü ildə Türk Dövlətləri Təşkilatına üzv ölkələrin fövqəladə hallar qurumlarının rəhbərləri tərəfindən imzalanıb. Sənəd təşkilatın 2021-ci ildə İstanbul və 2023-cü ildə Ankara sammitlərində qəbul edilən qərarları əsasında hazırlanıb.

Saziş çərçivəsində xilasedici bölmələrin peşə hazırlığı üçün vahid standartların hazırlanması, birgə təlimlərin keçirilməsi və iştirakçı dövlətlər arasında mübadilə proqramlarının həyata keçirilməsi də nəzərdə tutulur.

Mexanizmin Katibliyinə üç illik müddətə təyin olunan baş katib rəhbərlik edəcək. Onun səlahiyyət müddəti əlavə olaraq iki il uzadıla bilər.

Katibliyin qərargahı İstanbul şəhərində yerləşəcək və Türkiyə qurumun yaradılması mərhələsində təşkilati və texniki dəstək göstərəcək.

Saziş mexanizm üçün ayrıca büdcənin formalaşdırılmasını da nəzərdə tutur. Büdcə üzv ölkələrin illik məcburi ödənişləri hesabına maliyyələşdiriləcək. Büdcəni tənzimləyən ayrıca beynəlxalq saziş qüvvəyə minənədək hər bir üzv dövlət illik 50 min ABŞ dolları məbləğində töhfə verəcək.

Saziş qüvvəyə mindikdən sonra ilk iki il ərzində xərclər ümumi ödənişləri aşarsa, əlavə maliyyə yükünü Türkiyə qarşılayacaq.