#Humanitar fəlakət Qəzza

Fələstin rəhbərliyi, İsraildə fələstinli məhbuslara ölüm cəzası verilməsini nəzərdə tutan qanun layihəsini “müharibə cinayətlərinin rəsmi elan edilməsi” kimi qiymətləndirib və bunu dəstəkləyənlərin cəzalandırılmasını tələb edib. Fələstin Xarici İşlər Nazirliyi, fələstinli məhbuslara ölüm cəzası verilməsini nəzərdə tutan qanun layihəsinin İsrail Parlamentinin Milli Təhlükəsizlik Komissiyası tərəfindən qəbul edilməsindən sonra yazılı açıqlama yayıb.

Qəzzadakı Fələstin Səhiyyə Nazirliyi 3 yaşdan kiçik uşaqlar üçün tamamlama peyvəndi kampaniyasının başladığını elan edib. Nazirliyin açıqlamasına görə, kampaniya Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Yaxın Şərqdəki Fələstinli Qaçqınlara Yardım və İnfrastruktur Agentliyi (UNRWA), Fələstin Qızıl Aypara Cəmiyyəti, BMT-nin Beynəlxalq Uşaqlara Yardım Fondu (UNICEF) və Dünya Səhiyyə Təşkilatının (DST) dəstəyi ilə həyata keçiriləcək.

Qətərin Baş naziri və Xarici işlər naziri Şeyx Məhəmməd bin Əbdürrəhman bin Casim Al-Thani bildirib ki, Fələstin xalqının maraqlarının effektiv şəkildə müdafiə edilməsi və idarəetmənin təmin olunması üçün vahid rəhbərlik əsas şərtdir. O, müvafiq fikirləri CNN-in aparıcısı Fərid Zakariyaya verdiyi müsahibədə dilə gətirib. Baş nazir qeyd edib ki, Doha qətiyyətlə Fələstin Administrasiyasını (PA) Qəzza və İordan çayı qərb sahəsinin idarəçiliyinə cavabdeh yeganə qurum kimi görür. “Əslində biz istəyirik ki, Fələstin Administrasiyası Qəzza və Qərb Sahilinin idarəçiliyinə cavabdeh yeganə qurum olsun.”-deyə o qeyd edib.

Türkiyənin Xarici İşlər naziri Hakan Fidan İstanbulda HƏMAS Siyasi Büro üzvləri ilə görüş keçirib. Görüş zamanı Qəzzadakı atəşkəs vəziyyəti, bölgədə humanitar yardıma olan tələbat və münaqişənin təsirlərinin azaldılması istiqamətində atıla biləcək addımlar müzakirə olunub. Həmçinin tərəflər bölgədə sülhün və sabitliyin təmin olunmasının əhəmiyyətini vurğulayıblar. Görüşün məqsədi, Qəzza ilə bağlı davam edən diplomatik səyləri gücləndirmək və humanitar yardımın daha effektli şəkildə çatdırılmasını təmin etmək olub.

Fələstinin Birləşmiş Millətlər Təşkilatındakı (BMT) daimi nümayəndəsi Riyad Mənsur İsrailin Qəzza zolağındakı atəşkəs razılaşmasını dəfələrlə pozduğunu bildirərək, razılaşmanın “son dərəcə kövrək” vəziyyətdə olduğunu vurğulayıb. Fələstinin rəsmi WAFA agentliyinin xəbərinə görə, Mənsur İsrailin Qəzzədə fələstinlilərə qarşı 700 gündən artıq davam edən hücumları ilə bağlı BMT baş katibi Antonio Quterreşə, BMT Təhlükəsizlik Şurasının sədrinə və BMT Baş Assambleyasının sədri Annalena Baerbocka məktublar göndərib.

İsrail ordusunun işğal altındakı İordan çayının qərb sahilində keçirdiyi basqınlarda 9 nəfəri saxladığı bildirilib. Yerli mənbələrin verdiyi məlumata görə, İsrail əsgərləri qərb sahilinin şimalında yerləşən Cenin şəhərinin cənubundakı Kabatiya qəsəbəsində bir evə basqın ediblər. Evdə axtarış aparan əsgərlər 3-ü qardaş olmaqla 4 nəfəri həbs ediblər. İsrail qüvvələri, həmçinin Kabatiyada evinə basqın etdikləri Məhəmməd Əbu ər-Rubu ağır şəkildə döyüblər.

İstanbul, TRT World Forum – Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğan İstanbulda bu il “Qlobal Yenidənqurma: Köhnə Dünyadan Yeni Reallıqlara” mövzusunda keçirilən TRT World Forumunun açılış nitqində çıxış edib. Ərdoğan bildirib ki, iki illik zülmdən sonra, Türkiyənin dəstəyi ilə HƏMAS və İsrail arasında atəşkəs razılaşması əldə edilib və Qəzzalılar ilk dəfə rahat nəfəs ala biliblər. HƏMAS razılaşmaya riayət edərkən, İsrail isə atəşkəsi pozmaq üçün fürsət gözləyir və son günlərdə yenidən yüzdən çox Qəzzalı şəhid olub, onların çoxu uşaqdır.

Qəzzada dağıntılar altında qalan israillilərin və fələstinlilərin cəsədlərinin axtarışı üçün bölgəyə göndərilən AFAD qrupuna İsrail tərəfindən hələ də giriş icazəsi verilməyib. Türkiyə Müdafiə Nazirliyindən bildirilib ki, AFAD heyəti Misirin Rəfah sərhəd-keçid məntəqəsində gözləyir. “AFAD missiyası sərhəddə gözləyir. İsrail hələ də daxil olmağa icazə verməyib. Bu isə İsrailin atəşkəsin bütün maddələrinə əməl etmədiyini göstərir”, – məlumatda deyilir.

Keçmiş İsrail Baş naziri Ehud Olmert bildirib ki, Qəzza Zolağı Fələstinin bir hissəsidir. Dünən Fransanın paytaxtı Parisdə başlayan 8-ci Paris Sülh Forumunda bildirib. Olmert forum çərçivəsində dünən keçirilən “Atəşkəsdən Davamlı Sülhə: İki Dövlətli Həll Yoluna Doğru” adlı sessiyada iştirak edib. Olmert qeyd edib ki, Qəzzanı idarə edəcək yeni hökumət Fələstinli olmalıdır.

İsrail Knessetinin (parlamentinin) Araşdırma və Məlumat Mərkəzi son 18 ay ərzində orduda 279 intihar cəhdinin qeydə alındığını, onlardan 36 hərbçinin həyatını itirdiyini açıqlayıb. Məlumata görə, İsrailin 2023-cü ilin oktyabr ayında Qəzzaya qarşı hərbi əməliyyatlara başlamasından sonra ordu daxilində intihar hallarında ciddi artım müşahidə olunub. Mütəxəssislər bu vəziyyətin psixoloji təzyiq, travma və artan hərbi çağırışlarla əlaqəli olduğunu bildirir.

İsrail ordusu Qəzza zolağında təxminən 14 saat davam edən intensiv hava və artilleriya hücumlarından sonra atəşkəsin bərpa olunduğunu elan edib.Hücumlar nəticəsində 100-dən çox fələstinli həlak olub. “Əl-Arabi” telekanalının Qüdsdəki müxbiri Əhməd Dəravişənin məlumatına görə, İsrail ordusu Qəzzada müxtəlif müqavimət qruplarına məxsus 30 komandanı hədəf aldığını iddia edir. Ordunun açıqlamasında bildirilir ki, hücumlar “yüksək səviyyəli liderləri” zərərsizləşdirmək məqsədi daşıyıb.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının Uşaqlara Yardım Fondu (UNICEF) sözçüsü Tess İngram, Qəzzada elan olunan atəşkəsə baxmayaraq bölgəyə kifayət qədər humanitar yardımın çatmadığını və minlərlə uşağın aclıq içində yatdığını bildirib. “Atəşkəs təkbaşına qıtlığı bitirmir və ya bir ailənin sabah içməli suya çıxışı olacağı anlamına gəlmir. Ailələr hələ də sağ qalmaq uğrunda mübarizə aparır. İnsanların güvəndiyi sistemlər dağılıb, su və tibbi yardıma çıxış çox məhduddur.” - deyə İngram qeyd edib.