Bəşşar Əsədin və onun rejiminin süqutunu yalnız Suriya hadisəsi kimi dəyərləndirmək sadəlövhlük olduğu kimi, bu rejimin dağılmasının bölgənin simasını qeyri-müəyyən bir müddətə dəyişdirdiyini görməmək də sadəlövhlükdür.Əslində, Əsədin devrilməsi, uzun illər ərzində Fələstin məsələsini və İsrailə qarşı düşmənçiliyi bölgədə dağıdıcı bir layihəni həyata keçirmək üçün vasitə kimi istifadə edən bir oxun sonudur. Bu, Tehrandan Beyruta qədər uzanan və Suriyanın əsas əlaqə nöqtəsi olduğu “oxun” həyat damarının kəsilməsi deməkdir.
#Suriya rejiminin Livandakı rolu
Livan Sosial İşlər naziri Hanin əs-Seyyid bildirib ki, ilin sonuna qədər ölkəsinə könüllü şəkildə qayıdan suriyalı qaçqınların sayının yarım milyona çatacağı gözlənilir. Livanın rəsmi xəbər agentliyi NNA-nın məlumatına görə, nazir Seyyid, Livan hökumətinin suriyalı qaçqınların könüllü şəkildə öz ölkələrinə qayıdışını təmin etmək üçün hazırladığı plan çərçivəsində evlərinə dönmək üçün yola çıxan bir qrup suriyalıya müşayiət edib.
Müşahidəçilərə görə, Hizbullah hökumət qərarını pozmaq və xalqı öz ətrafında toplamaq üçün xarici eskalasiyaya ehtiyac duyur. Bu isə ya İsraillə, ya da Suriya ilə toqquşma deməkdir. Lakin İsraillə qarşıdurma ehtimalı son dövrdə təşkilatın hərbi-siyasi rəhbərlərinə vurulan ağır zərbələr səbəbilə real görünmür. Hətta məhdud əməliyyatlar belə İsraildən daha sərt cavab alma ehtimalını gücləndirir. Buna görə də hizb üçün Suriyanı hədəfə almaq və ictimaiyyətin diqqətini oraya yönəltmək daha mümkün seçimə çevrilib.
Rəsmi dairələr Vaşinqtona hökumətin Hizbullahın silahlarını mərhələli şəkildə toplamaq öhdəliyini təsdiqləsə də, prezident Aun ölkə daxilində fərqli siqnallar göndərir. Onun mesajı belədir ki, partiyaya qarşı hərbi addım yalnız geniş siyasi konsensus əldə olunandan sonra mümkündür, bəlkə də ümumiyyətlə mümkün deyil, çünki bu, ölkəni daxildən partlada bilər.
Netanyahunun ofisi əlavə edib: “Əgər Livan Silahlı Qüvvələri Hizbullahı silahsızlaşdırmaq üçün lazımi addımlar atarsa, İsrail də qarşılıqlı tədbirlər görəcək. Buraya ABŞ-ın rəhbərlik etdiyi təhlükəsizlik mexanizmi ilə koordinasiyalı şəkildə İsrail hərbi varlığının mərhələli şəkildə azaldılması da daxildir”.
Görüş Hizbullahın parlament fraksiyasının rəhbəri, millət vəkili Məhəmməd Raadın prezident sarayına etdiyi səfər zamanı baş tutub. Səfər prezident Aunun “yalnız rəsmi orqanların silaha sahib olacağı” yönündəki sərt çıxışından bir neçə saat sonra reallaşıb.
Hizbullah rəhbərlərindən Mahmud Qamati xəbərdarlıq edib ki, partiyanın silahlandırılmasına son qoyulması Livanı təhlükə altına qoyacaq. ABŞ-ın Livanla bağlı təzyiqləri fonunda bu bəyanat mübahisələr doğurub.
Hizbullaha bağlı Livan mediası bu məsələdə böyük şişirtməyə yol verir.
Hizbullah, ABŞ-ın Livana dəstək təklif etdiyi təşəbbüsün şərtlərini rədd edərək, "Silahımızı təslim etməyəcəyik"-deyə bəyanat verdi.
Hizbullaha yaxın media orqanları onun Aşura münasibətilə dini ziyarət üçün əvvəlcə İraqda, daha sonra isə İranda olduğu versiyasını irəli sürüb.
Suriyalıların Livan banklarında dondurulmuş əmanətləri, sərhədin müəyyənləşdirilməsi məsələsi, Livandan Suriyaya yönəlik təhrikedici ritorika və digər çətinliklər hələ də həllini tapmayıb.
“İranın dəstəyi ilə fəaliyyət göstərən əksər fələstinli fraksiya rəhbərləri Dəməşqi tərk ediblər.” Onların bir qismi Livana və digər ölkələrə keçib.