İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi nüvə məsələsinin həlli üçün ABŞ ilə qarşılıqlı hörmətə əsaslanan danışıqlara hazır olduqlarını bildirib. Əraqçi bu barədə “Al Jazeera” telekanalına verdiyi müsahibədə danışıb. O, iyun ayında İsrail və ABŞ tərəfindən İranın nüvə obyektlərinə endirilən zərbələrdən sonra ABŞ prezidenti Donald Trampa “sülh yolu ilə həll üçün güclü diplomatiya” çağırışı etdiyini qeyd edib. Nazir bildirib ki, tərəflər bir-birinin hüquqlarına hörmətlə yanaşarsa və qarşılıqlı maraqlara əsaslanan razılaşmaya hazır olarsa, nüvə məsələsinin dinc yolla həlli mümkündür.
#İran-ABŞ münasibətləri
İranın Xarici İşlər naziri Abbas Əraqçi ölkənin milli gücünün və müdafiə qabiliyyətlərinin artırılmasının vacibliyini vurğulayaraq, İrana qarşı təhdidlərin qarşısını almaqda dayanıqlı qoruyucu qüvvənin əhəmiyyətini qeyd edib.Əraqçi çərşənbə axşamı ölkə üzrə cümə namazı xütbələrini idarə edən dini liderlərlə görüşdə İranın xarici siyasətində son dövrlərdəki inkişafları və beynəlxalq əlaqələri izah edib.
İranın Xarici İşlər Naziri Abbas Əraqçi bildirib ki, ABŞ-ın mövqeyi səbəbindən İranın nüvə proqramı ilə bağlı tarazlı və ədalətli danışıqlar prosesi hazırda mümkün deyil. Cümə axşamı axşamı verdiyi açıqlamalarda Əraqçi Fransaya səfərinin məqsədləri və nəticələri barədə danışıb. O deyib ki, Parisə səfər İranın Fransa ilə ikitərəfli münasibətlər, regional məsələlər, nüvə mövzuları və Ukrayna kimi Avropa məsələləri də daxil olmaqla müxtəlif sahələrdə apardığı məsləhətləşmə və fikir mübadiləsinin davamıdır.
İranın Xarici İşlər naziri Abbas Əraqçi bildirib ki, İran və ABŞ arasında hazırda heç bir danışıqlar aparılmır və Vaşinqton real, ədalətli dialoq üçün zəruri iradəni nümayiş etdirməyib. France 24 kanalına verdiyi müsahibədə Əraqçi qeyd edib ki, ABŞ Prezidentinin xüsusi elçisi Stiv Vitkofla əlaqə kanalları mövcud olsa da, hazırda heç bir danışıqlar prosesi başlamayıb. O əlavə edib ki, müxtəlif vasitəçilər mesajları ötürməyə davam etsələr də, ABŞ tərəfi real danışıqlara hazır deyil.
İran Xarici Əlaqələr üzrə Strateji Şura rəhbəri və ölkə lideri Əli Xameneinin baş müşaviri Kamal Xarazi bildirib ki, Tehran “bərabər status və qarşılıqlı hörmət” şərtilə ABŞ-la danışıqlara başlaya bilər. ABŞ mərkəzli CNN-ə danışan Xarazi, İran–ABŞ münasibətləri ilə bağlı sualları cavablandırıb. “Əgər qarşılıqlı hörmət və bərabərlik əsasında, mövzu və danışıqların çərçivəsi əvvəlcədən müəyyən olunarsa, biz buna – ABŞ-la danışıqlara – hazırıq.” - deyə Xarazi qeyd edib.
İran Atom Enerjisi Təşkilatının rəhbəri Məhəmməd İslami ABŞ və onun müttəfiqlərini İranın elmi nailiyyətlərinə qarşı gərginliyi artırmaqda ittiham edib. Yəmənin “Əl-Məsirə” televiziyasına müsahibəsində İslami, İranın dinc nüvə obyektlərinə edilən hücumların ölkənin elmi potensialına qarşı görünməmiş təcavüz olduğunu bildirib. Onun sözlərinə görə, bu hücumların vaxtı və xarakteri qarşıdurmanın yeni və təhlükəli mərhələyə adladığını göstərir. İslami İranın hüquqlarından geri çəkilməyəcəyini vurğulayaraq qeyd edib ki, “Tehran heç vaxt öz hüquqlarından güzəştə getməyəcək və heç kimə iradəsini diktə etməyə icazə verməyəcək.”
İran Xarici İşlər Nazirliyinin sözçüsü İsmail Baqai Kanadada keçirilən G7 xarici işlər nazirlərinin toplantısının yekun bəyanatında İran əleyhinə yer alan iddiaları əsassız, məsuliyyətsiz və qəbuledilməz adlandırıb. Bəqai bildirib ki, G7 üzv ölkələrinin məsuliyyətsiz mövqeyini təkrarlaması – üç Avropa ölkəsi və ABŞ-ın JCPOA-nın (Nüvə Razılaşması) mübahisələrin həlli mexanizmindən sui-istifadə edərək BMT Təhlükəsizlik Şurasının İranla bağlı daha əvvəl ləğv edilmiş qətnamələrini bərpa etməsi kimi qanunsuz və əsassız addımını dəstəkləmələri – beynəlxalq hüquqa zidd bir hərəkətin təsdiqlənməsi deməkdir.
İranın BMT-dəki səfiri Amir-Saeid İravani ABŞ Prezidenti Donald Trampın nüvə silahları ilə bağlı açıqlamalarının beynəlxalq hüquqa zidd olduğunu və qlobal sülh və təhlükəsizliyə ciddi təhdid yaratdığını bildirib. İravani qeyd edib ki, Trampın 29 oktyabr 2025-ci il tarixində sosial mediada ABŞ-ın nüvə silahlarını digər nüvə gücləri ilə bərabər sınaqdan keçirməyə başlayacağını bildirməsi və 31 oktyabr müsahibəsində “dünyanı 150 dəfə məhv edə biləcək qədər nüvə silahına malik olduqlarını” deməsi nüvə sınaqlarını bərpa etmək niyyətinin açıq göstəricisidir. Bu, Nüvə Silahlarının Yayılmaması Müqaviləsi (NPT) və Ümumi Nüvə Sınaqlarına Qadağa Müqaviləsi (CTBT) üzrə öhdəliklərin kobud şəkildə pozulması hesab olunur.
İran ABŞ-lə nüvə danışıqları aparmayacaq. Bu sözləri İran Xarici İşlər Naziri Abbas Əraqçi İranın nüvə proqramına dair verdiyi açıqlamada bildirib. Əraqçi deyib ki, İran nüvə fəaliyyətlərindən vaz keçməyəcək və raket proqramı müzakirə mövzusu olmayacaq. “Heç bir ağıllı insan silahsızlanmanı qəbul etməz. Uranı zənginləşdirməyi dayandırmaq mümkün deyil. Müharibə ilə əldə edilməyən şey siyasətlə verilməz. Tehran nüvə fəaliyyətlərinin dinc xarakterli olduğundan əmindir və narahatlıqları aradan qaldırmaq üçün danışıqlara hazırdır. Lakin birbaşa görüş niyyətində deyilik. Ədalətli razılaşmağa gəlmək mümkündür, lakin Vaşinqton qəbulolunmaz şərtlər irəli sürüb. ABŞ öz tələb və şərtlərini yerinə yetirməyimiz üçün təkid etməsə, dolayı görüşlər vasitəsilə ədalətli razılığa gələ bilərik”-deyə nazir bildirib.
İranın xarici işlər naziri Abbas Əraqçi ölkəsinin diplomatiyaya sarsılmaz sadiqliyini bir daha vurğulayaraq bildirib ki, dialoq kanalları çətin dövrlərdə belə açıq qalır. Çərşənbə günü İranın şimal-qərbindəki Təbriz şəhərində çıxış edən Əraqçi qeyd edib ki, İran diplomatiyasının əsas məqsədi milli ləyaqət və maraqları qorumaqdır. Nazirin sözlərinə görə, İran təhdid və təcavüzə əl atan tərəflərlə danışıqlara girməyəcək.
Bazar ertəsi günü Tehran şəhərində Omanın Daxili İşlər Naziri Həmud bin Faysal əl-Busaidi ilə görüşən Pezeşkian iki qonşu ölkə arasındakı münasibətlərin “qardaşlıq, qarşılıqlı hörmət və xoş niyyət” əsasında qurulduğunu və regional çağırışlar zamanı bir-birlərini dəstəklədiklərini qeyd edib. İran prezidenti Məsud Pezeşkian Omanın bölgədə sülhün təmin olunması istiqamətində diplomatik səylərini alqışlayaraq, Tehranının Muskatla müxtəlif sahələrdə əməkdaşlığı genişləndirməyə hazır olduğunu bildirib.
ABŞ İranı “inqilabi xülyalarından əl çəkməyə” çağıraraq beynəlxalq ictimaiyyəti Tehrana təzyiq göstərməyə dəvət edib və İran rəhbərliyini Vaşinqtonla “xoş niyyətli birbaşa dialoqa” başlamağa səsləyib.