#HƏMAS

İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu Qüdsdə ABŞ Prezidenti Donald Trampın xüsusi nümayəndəsi Tom Barrak ilə görüşüb. Görüş, bu ayın sonlarında Florida ştatında keçirilməsi planlaşdırılan ABŞ–İsrail sammiti ərəfəsində Vaşinqtonun Netanyahoya ünvanladığı açıq və sərt mesajlar fonunda baş tutub. İsrail mediasının məlumatına görə, danışıqlarda əsas diqqət Qəzza zolağındakı vəziyyət, Suriyada təhlükəsizlik məsələləri və Netanyahunun Tramp ilə gözlənilən görüşünə yönəlib. ABŞ tərəfi Qəzzada atəşkəsin ikinci mərhələsinə keçidin vacibliyini vurğulayaraq, Türkiyənin mümkün beynəlxalq missiyada rolunun əhəmiyyətini ön plana çıxarıb. Bildirilib ki, Türkiyə HƏMAS üzərində təsir imkanlarına malik əsas aktorlardan biridir və prosesdən kənarda saxlanılması planın risk altına düşməsinə səbəb ola bilər.

Onilliklərlə davam edən təqibdən sonra İsrail şənbə günü Fələstinin “HƏMAS” hərəkatının tanınmış simalarından olan Raid Səədin Qəzza şəhərinə endirilən zərbə nəticəsində öldürüldüyünü açıqlayıb. İsrail ordusu Səədi “HƏMAS” üçün “döyüş vasitələrinin yenidən istehsalını bərpa etməyə çalışan” şəxs kimi ittiham edib. Ordu onu “HƏMAS”da silah istehsalı qüvvəsinin rəhbəri” adlandırıb. “HƏMAS”dakı mənbələr isə onu hərəkatın hərbi qanadı olan “İzzəddin əl-Qəssam briqadaları”nın rəhbərliyində İzzəddin əl-Həddaddan sonra “ikinci şəxs” kimi təqdim ediblər.

HƏMAS İsrail ordusunun atəşkəs razılaşmasını pozmağa davam etdiyini və geri çəkildiyi ərazilərdə məcburi köçkün mülki şəxsləri hədəf aldığını açıqladı. HƏMAS-ın sözçüsü Hazem Qassem yazılı açıqlamasında bildirib ki, İsrail ordusu atəşkəs razılaşmasını pozur, geri çəkildiyi ərazilər kimi müəyyən edilən "Sarı Xətt"in xaricindəki sığınacaqları və məcburi köçkün düşərgələrini hədəf alır.

İsrail ordusunun Qəzza zolağında həyata keçirdiyi hücumlarda son 24 saat ərzində 10 fələstinli həyatını itirib. 7 oktyabr 2023-cü ildə başlayan hücumlar nəticəsində ölənlərin ümumi sayı 69 min 785 nəfərə, yaralıların sayı isə 170 min 965 nəfərə yüksəlib. Qəzza Səhiyyə Nazirliyinin yaydığı yazılı açıqlamada bildirilib ki, son sutkada İsrailin hücumları nəticəsində 8-i dağıntılar altından çıxarılan olmaqla ümumilikdə 10 nəfərin cəsədi xəstəxanalara çatdırılıb.

HƏMAS bildirib ki, İsrail ordusu Qəzzədəki atəşkəs razılaşmasını sistemli şəkildə pozur və vasitəçilərə dərhal müdaxilə, ABŞ-a isə İsrailin öhdəliklərini yerinə yetirməsini tələb etmək çağırışı edib. Açıqlamada qeyd olunub ki, İsrail ordusu Sarı Xətt boyunca hər gün qərbə doğru irəliləyərək işğalını genişləndirir. Bu səbəbdən bölgədə yeni kütləvi köçlər baş verir, Qəzzə Səhrasının şərq hissələrinə edilən hava hücumları və artilleriya atəşləri isə atəşkəsin açıq şəkildə pozulması deməkdir.

İsrail oktyabrın əvvəlindən qüvvəyə minmiş atəşkəsə baxmayaraq Qəzzada yüzlərlə fələstinlini öldürüb və humanitar yardımların daxil olmasını ciddi şəkildə məhdudlaşdırmağa davam edir. 10 oktyabrda İsrail və HƏMAS arasında elan edilmiş atəşkəsin məqsədi Qəzza sakinlərinə qarşı iki ilə yaxın davam edən hücumları dayandırmaq və bölgədə sülhü təmin etmək idi.

Livanın cənubunda yerləşən Ayn əl-Hilvə fələstinli qaçqın düşərgəsinə endirilən hava zərbəsi nəticəsində 13 HƏMAS üzvü öldürülüb. İsrail Ordusunun bəyanatında hücumun “HƏMAS-ın təlim mərkəzinə” edildiyi iddia olunur. Bəyanata əsasən, zərbə Livandan İsrailə qarşı hücumlar üçün döyüşçülərin hazırlanması ilə məşğul olan şəxsləri hədəfləyib. Həlak olanlar arasında bu prosesdə iştirak etdiyi iddia edilən Cavad Sidavinin adı da qeyd edilir.

Kondoliza "Kondi" Rays (ing. Condoleezza “Condi” Rice; 14 noyabr 1954-cü ildə anadan olub) - amerikalı diplomat, siyasi elmlər üzrə alim və 2020-ci ildən bəri Stenford Universitetinin Huver İnstitutunun 8-ci direktoru. Respublikaçılar Partiyasının üzvü olan Rays 2005–2009-cu illərdə ABŞ-ın 66-cı dövlət katibi, 2001–2005-ci illərdə isə ABŞ-ın 19-cu milli təhlükəsizlik müşaviri vəzifələrində çalışıb.

Türkiyə və Misir Qəzzədə atəşkəsin möhkəmləndirilməsi və bölgənin gələcək idarəçiliyi ilə bağlı ortaq mesaj verib. Ankara şəhərində keçirilən Türkiyə–Misir Birgə Planlaşdırma Qrupunun birinci iclası çərçivəsində Xarici işlər naziri Hakan Fidan və Misirin xarici işlər, miqrasiya və xaricdə yaşayan misirlilər naziri Bədir Abdulati birgə mətbuat konfransı keçiriblər.