Suriyanın əsasən kürdlərin yaşadığı şimal-şərqində yerləşən Həsəkə şəhərində məhkəmə binasının qarşısında baş verən partlayış nəticəsində iki nəfər ölüb. SANA dövlət xəbər agentliyinin məlumatına görə, hadisə cümə günü baş verib. Təhlükəsizlik mənbəyi partlayışın əl qumbarasının partlaması nəticəsində baş verdiyini bildirib.

Suriyanın terroru dəstəkləyən dövlət təsnifatından çıxarılması onun təcriddən tərəfdaşlığa doğru yolunda növbəti addımdır və Birləşmiş Ştatlar ilə Suriya arasında qarşılıqlı maraqlara əsaslanan yeni münasibətlərdə daha bir təməl daşıdır.ArabAZ xəbər veri ki, bu haqda ABŞ-nin Dəməşqdəki Səfirliyinin "X" platformasındakı paylaşımında deyilir.

Hadisə bombardmandan bir neçə gün əvvəl başladı. İsraillilər amerikalılara kəşfiyyat məlumatlarına əsasən Türkiyənin Əbu əz-Zühur bazasında hərbi vasitələr yerləşdirmək üçün hərəkətə keçdiyini bildirdilər. Vaşinqton məsələni araşdırdı və cavabında əlindəki məlumatların Təl-Əvivin iddialarını təsdiqləmədiyini bildirdi. Bundan sonra Amerika İsrailin narahatlığını aradan qaldırmaq və eskalasiyanın qarşısını almaq üçün "Mossad", Dəməşq və Ankara arasında təmaslara vasitəçilik etdi. İki gün sonra Suriyanın Xarici İşlər naziri Əsəd əş-Şeybani ABŞ nümayəndəsi Tom Barak ilə İstanbulda görüşdü. Həmin vaxt ölkənin mərkəzində, Tədmur yaxınlığındakı bazanın vurulmasından əvvəl olduğu kimi, böhranın yatırılacağı ehtimal edilirdi. Hətta ilin əvvəlindən dayandırılmış Suriya-İsrail danışıqlarının yenidən bərpa olunacağı və ümumi təhdidlərə qarşı kəşfiyyat məlumatlarının mübadiləsi üçün Əmmanda yaradılmış "Əlaqələndirmə Mərkəzi"nin inkişaf etdiriləcəyi düşünülürdü.

Suriya 2026-cı ilin birinci yarısında 14.8 milyon barel xam neft hasil edib ki, bu da enerji sektorunun infrastrukturu bərpa etmək və hasilatı artırmaq istiqamətindəki səylərinə baxmayaraq, 2010-cu ilin müharibədən əvvəlki hasilat səviyyəsindən təxminən 79 faiz aşağıdır. Suriya Ərəb Xəbər Agentliyinin (SANA) Energetika Nazirliyinə istinadən verdiyi məlumata görə, həmin dövrdə xam təbii qaz hasilatı 1.43 milyard kubmetrə çatıb, emal edilən xam neftin həcmi isə 2 milyon ton təşkil edib.

Suriyanın Xarici İşlər naziri Əsəd Həsən əş-Şeybani cümə axşamı günü bildirib ki, Pakistanın vasitəçiliyi ilə Dəməşq və Tehran arasında münasibətlərin bərpasına nail olmaq üçün İran ilk növbədə Suriyaya və onun xalqına qarşı törətdiklərini etiraf etməlidir. Şeybani bu fikirləri İranın yaxın müttəfiqi olan Bəşşar Əsəd rejiminin 2024-cü ilin dekabrında süqutundan sonra Pakistana etdiyi ilk rəsmi səfəri çərçivəsində İslamabadda jurnalistlərə açıqlamasında səsləndirib.

Hərbi bazalarla bağlı danışıqlar təxminən 18 ay çəkdi və Suriyanın suverenliyini təmin edən, eyni zamanda Rusiyanın nüfuzuna ciddi xələl gətirməyən bir nəticə ilə yekunlaşdı. Lakin Suriya hökuməti Əsədin təhvil verilməsi üçün Moskvaya rəsmi müraciət edəcəyi təqdirdə, bu məsələ hüquqi, siyasi, geosiyasi və iqtisadi maraqların, həmçinin hər iki tərəf üçün yüksək rəmzi dəyər daşıyan amillərin toqquşduğu olduqca çətin və mürəkkəb danışıqlar prosesi tələb edəcək.

Birləşmiş Millətlər Təşkilatının (BMT) Baş katibi Antonio Quterreş şənbə günü Suriyaya səfər edəcək. Bu, 2011-ci ildə başlayan və yüz minlərlə insanın ölümünə, milyonlarla insanın isə məcburi köçkünə çevrilməsinə səbəb olan müharibədən sonra vəzifədə olan BMT başçısının ölkəyə ilk səfəri olacaq. Səfər 2024-cü ilin sonunda üsyançı qüvvələrin keçmiş prezident Bəşşar Əsədi hakimiyyətdən göndərməsindən sonra Suriyanın beynəlxalq arenaya qayıdışı istiqamətində atılan növbəti mühüm addım kimi qiymətləndirilir.

Birləşmiş Ərəb Əmirliklərindən (BƏƏ) gələrək Nəsib sərhəd keçid məntəqəsi vasitəsilə Suriyaya daxil olan 200-dən çox avtomobilin Avropa bazarlarına daşınması üçün Laziqiyyə limanında gəmilərə yüklənməsinə başlanılıb. Suriyanın SANA agentliyi məlumat verib. Bu addım Suriya limanlarının logistik fəaliyyətindəki kəskin artımın və strateji əhəmiyyətinin göstəricisi kimi qiymətləndirilir.

Suriya Prezidenti Əhməd Əş-Şəraa, “Dörd Dəniz və Doqquz Koridor” təşəbbüsü ilə Suriyanın Orta Asiya və Körfəz regionunu Avropanın mərkəzinə bağlayan təhlükəsiz və alternativ bir marşrut olduğunu vurğulayıb. Kiprin paytaxtı Nikosiyada keçirilən Avropa İttifaqı və Regional Tərəfdaşların Toplantısında çıxış edən Prezident Əş-Şəraa bildirib ki, bu görüş ənənəvi əməkdaşlıq çərçivələrini aşan yeni bir geosiyasi reallığı təsdiqləyir və strateji yetkinlik anını təmsil edir.

Türkmənlərin də sıx yaşadığı Tadamun bölgəsində 2013-cü ildə törədilən qətliamın şübhəlisi Amcat Yusif, Suriya Daxili Təhlükəsizlik Qüvvələrinin Həmada keçirdiyi əməliyyat nəticəsində yaxalanıb. Tadamun qətliamı müharibənin ən qanlı və qaranlıq hadisələrindən biri kimi tarixə düşüb. Hadisə zamanı ümumilikdə 288 nəfərin gözləri bağlı şəkildə edam edilərək çuxura atıldığı, daha sonra yandırıldığı və bütün bu prosesin görüntülərinin qeydə alındığı bildirilmişdi.

Suriya Mərkəzi Bankı Dəməşqdə valyuta və qızıl əməliyyatlarını tək dam altında toplayacaq elektron bazarın yaradıldığını elan edib. Bank bu addımın maliyyə şəffaflığını artırmaq və bazardakı qeyri-sabitliyi azaltmaq məqsədi daşıdığını bildirib. Suriya Mərkəzi Bankı pul siyasətinin inkişaf etdirilməsi və maliyyə sabitliyinin gücləndirilməsi çərçivəsində Şam Valyuta və Qızıl Bazarının fəaliyyətə başladığını açıqlayıb. Sözügedən addımın 2025-ci il tarixli 189 saylı Nazirlər Kabineti Qərarı çərçivəsində həyata keçirilən genişmiqyaslı strategiyanın ikinci mərhələsini təşkil etdiyi qeyd olunub.

Suriya rəsmiləri ABŞ-İsrail və İran arasındakı münaqişə səbəbindən bir neçə həftəlik fasilədən sonra mayın birindən etibarən Doha və Ciddədən Dəməşq Beynəlxalq Hava Limanına uçuşların bərpa ediləcəyini elan ediblər. Suriya Mülki Aviasiya və Hava Nəqliyyatı Baş İdarəsinin verdiyi məlumata görə "Qatar Airways" Dohadan Dəməşqə hər gün müntəzəm reyslər həyata keçirəcək. Eyni zamanda Səudiyyə Ərəbistanının "Flynas" aviaşirkəti də gələn həftənin cümə günündən etibarən Ciddədən Suriyanın paytaxtına həftədə üç uçuş reallaşdıracağını təsdiqləyib.