Fələstin Milli Azadlıq Hərəkatı (FƏTH) hərəkatının sözçüsü Əbdülfəttah Davlə “əş-Şərq əl-Əvsət”ə bildirib ki, “hərəkat Qəzza sektorundan olan peşəkar şəxslərdən ibarət olacaq “Qəzza İdarə Komitəsi” üçün təklif olunan heç bir adı blok etməyəcək”.
#Fələstinlilərin məcburi köçü
Fələstin Təhsil və Tədris Nazirliyi bildirib ki, 2023-cü ilin oktyabrından bəri İsrailin Qəzza və İordan çayının Qərb sahilinə (Yəhuda və Samariyaya) həyata keçirdiyi hücumlar nəticəsində 20 min 58 şagird həyatını itirib, 31 min 139 şagird isə yaralanıb. Nazirliyin yayımladığı rəsmi açıqlamaya görə, 7 oktyabr 2023-cü ildən etibarən İsrailin Qəzzada həyata keçirdiyi hava və quru əməliyyatlarında 19 min 910 şagird həlak olub, 30 min 97 nəfər yaralanıb.
BMT baş katibi Antonio Quterreş çərşənbə axşamı Qəzza şəhərinin “sistematik dağıdılmasını” pisləyib və bildirib ki, İsrailin soyqırımı törədib-törətmədiyi barədə qərarı beynəlxalq məhkəmələr verməlidir. “Baş katibin səlahiyyətlərinə soyqırımı barədə hüquqi qərar vermək aid deyil. Bu, yalnız Beynəlxalq Ədalət Məhkəməsinin səlahiyyətinə daxildir”-deyə Quttereş Quterreş Nyu-Yorkda jurnalistlərin suallarını cavablandırarkən deyib.
Belçikanın xarici işlər naziri Maksim Privo isə bir neçə gün əvvəl verdiyi açıqlamada Avropa İttifaqının Qəzza məsələsində “öz məsuliyyətinin öhdəsindən gələ bilmədiyini” bildirib. Onun sözlərinə görə, ittifaqın xarici siyasətdəki etibarı sürətlə zəifləyir.
İsrailin 7 oktyabr 2023-cü ildən bu yana Qəzza zolağına həyata keçirdiyi hücumlarda həlak olanların sayı son 24 saatda 76 nəfər artaraq 62 min 895 nəfərə çatıb. Qəzzədəki Fələstin Səhiyyə Nazirliyinin yaydığı yazılı açıqlamada, İsrailin davam edən hücumları nəticəsində baş verən itkilərlə bağlı son məlumatlar açıqlanıb. Son 24 saatda Qəzza zolağındakı xəstəxanalara 76 nəfərin nəəşi və 298 yaralı çatdırılıb. İsrail ordusunun 19 yanvarda əldə olunan atəşkəsi pozaraq 18 martdan bəri davam etdirdiyi hücumlar zamanı 11 min 50 fələstinlinin həyatını itirdiyi, 46 min 886 nəfərin isə yaralandığı bildirilib.
İsrail, 7 oktyabr 2023-cü ildən bu yana Qəzza zolağına yönəltdiyi hücumlarda yalnız infrastruktur və həyati obyektləri deyil, eyni zamanda müəllim və akademikləri hədəfə alaraq elmi dünyanı da məhv edir. Qəzzada elmi camiəni də hədəf alan İsrail 193 akademik və 800 müəllimi qətlə yetirib. Qəzzadakı Fələstin Hökumətinin Media Ofisinin rəhbəri İsmail əs-Sevabite Anadolu Agentliyinə verdiyi açıqlamada bildirib ki, İsrail Qəzzada alimləri, akademikləri və tədqiqatçıları sistemli şəkildə hədəfə alır. "İşğalçı İsrail bu addımı ilə Fələstin cəmiyyətində uzunmüddətli elmi və mədəni boşluq yaratmaq, institusional potensialı zəiflətmək və gələcək nəsilləri bilikdən məhrum etmək istəyir" – deyə Sevabite bildirib.
Qəzza hökuməti İsrailin şimal bölgələrindən cənuba 1,3 milyon insanı köçürmək planının həyata keçirilməsinin faktiki olaraq mümkünsüz olduğunu açıqlayıb. Hökumətin Media Bürosundan verilən məlumata görə, cənub şəhərlərinin bu qədər insanı yerləşdirəcək potensialı yoxdur, sığınacaq çatışmazlığı isə 96 faizi keçib. Bəyanatda bildirilib ki, İsrail ordusunun elanına baxmayaraq, indiyədək yalnız 10 min çadırın Qəzzaya daxil olmasına icazə verilib. Halbuki, real ehtiyac 250 min çadır və karvan təşkil edir. Bu, tələbatın cəmi 4 faizinə bərabərdir. Bundan əlavə, İsrailin beynəlxalq yardım təşkilatlarının işinə qoyduğu məhdudiyyətlər səbəbindən sərhəd-keçid məntəqələrində sığınacaq materiallarının çatışmazlığı yüz minlərlə köçkün üçün vəziyyəti daha da ağırlaşdırır.
Qətərdə fəaliyyət göstərən Əl-Cəzirə xəbər kanalına danışan Qəzzalılar, artıq “işğal üçün yer qalmadığını” bildirərək, yaşadıqları ağır şəraitə diqqət çəkiblər. “İşğal etməyə yer qalmayıb. Onsuz da hər gün 100-150 insan həyatını itirir. Qəzzanın demək olar ki, hamısı qərb hissəsi ilə məhdudlaşıb. Xalq üçün işğalın olub-olmaması artıq fərq etmir.” - deyə Qəzzanın şərqində yaşayan Mahmud əl-Quraşli vəziyyəti belə ifadə edib.
BMT-nin İnsan Haqları üzrə Ali Komissarı Volker Türk İsrail ordusunun Qəzza zolağına tam nəzarət üçün hazırladığı planın beynəlxalq hüquqa zidd olduğunu və dərhal dayandırılmalı olduğunu bildirib. Türk qeyd edib ki, bu plan kütləvi məcburi köçkünlüklərə, insan itkisinə və genişmiqyaslı dağıntılara səbəb olacaq.
Nazirlikdən verilən açıqlamada, “İsrailin bölgədəki ekspansionist və soyqırım siyasətinin yeni mərhələsini təşkil edən Qəzzada hərbi əməliyyatını genişləndirmək qərarını ən sərt şəkildə qınayırıq. Fələstinlilərə qarşı soyqırımını davam etdirmək və işğalı genişləndirmək üçün fundamentalist Netanyahu hökumətinin atdığı hər bir addım beynəlxalq sülh və təhlükəsizliyə ağır zərbə vurur və bölgədəki böhranı daha da dərinləşdirir.”- deyə bildirilib.
Təhlükəsizlik Kabinetinin baş nazir Benyamin Netanyahunun rəhbərliyi altında Qəzza şəhərinin işğal planını təsdiqləməsi Qəzza zolağının şimalında yaşayan təxminən 1 milyon fələstinlinin məcburi köçkün vəziyyətinə düşməsinə səbəb olacaq. Hazırda 2,3 milyon fələstinli isə zolağın mərkəzi hissəsində dar və infrastrukturdan məhrum bir ərazidə məskunlaşmağa məcburdur.
ABŞ prezidenti Donald Tramp bildirib ki, Kanadanın sentyabr ayında Fələstin dövlətini tanıyacağını elan etməsi bu ölkə ilə ticarət razılaşmasının əldə olunmasını çətinləşdirəcək. Kanadanın Fələstini tanıyacağına dair açıqlamasına toxunan Tramp, "Bu, onlarla ticarət razılaşması əldə etməyimizi çox çətinləşdirəcək" - deyə qeyd edib.