#nüvə silahı

ABŞ Prezidenti Donald Tramp “Fox News” telekanalına müsahibəsində İranla bağlı sərt açıqlamalar verərək Tehranın nüvə silahına sahib olmasına heç vaxt icazə verilməyəcəyini bildirib. Tramp İranın təqdim etdiyi təklifləri kəskin tənqid edib, həmçinin məhv edilmiş nüvə obyektlərindəki “nüvə tozu”nun təmizlənməsi üçün Tehranın ABŞ-dan yardım istədiyini iddia edib. Prezident “Project Freedom” layihəsinin genişləndirilə biləcəyini və İranın mühasirəyə alınması ilə bağlı planların nəzərdən keçirildiyini açıqlayıb. O, eyni zamanda kürd qruplaşmalarına verilən silahlarla bağlı narazılığını ifadə edərək ABŞ-ın İrana qarşı təzyiqlərinin davam edəcəyini vurğulayıb.

Çin xarici işlər naziri Van İ ABŞ və İran arasında hərbi qarşıdurmanın dayandırılması üçün təcili və hərtərəfli razılaşmanın əldə olunmasının vacibliyini bildirib. Van İ iranlı həmkarı Abbas Əraqçi ilə görüşü zamanı müharibənin yenidən alovlanmasının arzuolunmaz olduğunu vurğulayıb və atəşkəsin gecikdirilmədən təmin edilməsinin zəruriliyini qeyd edib

ABŞ Prezidenti Donald Tramp İranla bağlı son vəziyyət, tətbiq edilən sanksiyalar və regional təhlükəsizlik məsələlərinə dair kəskin bəyanatlarla çıxış edib. VOA xəbər verir ki, prezident bildirib ki, İrana qarşı yeni blokada bazar ertəsi günündən etibarən qüvvəyə minəcək və digər dövlətlər də İranın neft satışının qarşısını almaq üçün fəal iş aparırlar.

İran parlamenti sədrinin müavini Əli Nikzad ABŞ ilə aparılan danışıqlarda İranın təqdim etdiyi 10 maddəlik təklifin qəbul edilməyəcəyi halda razılaşmanın baş tutmayacağını bildirib. Bildirilib ki, İranın irəli sürdüyü əsas tələblər arasında hərbi əməliyyatların tam dayandırılması, ABŞ qüvvələrinin regiondan çıxarılması, Hörmüz boğazı üzərindən keçid məsələlərinin tənzimlənməsi, sanksiyaların ləğvi və ölkəyə dəyən zərərin kompensasiyası yer alır.

İran Prezidenti Məsud Pezeşkian bildirib ki, ölkəsi nüvə silahı əldə etmək niyyətində deyil və regionda gərginliyin azalmasının tərəfdarıdır. O qeyd edib ki, Novruz İran mədəniyyətində yeni başlanğıc rəmzidir və mövcud şəraitdə buna hər zamankından daha çox ehtiyac var.

BMT-nin tərkibində fəaliyyət göstərən Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı regionda ABŞ və İsrailin İranın nüvə obyektlərinə endirdiyi zərbələrin nəticələrini izləyir və mümkün nüvə fəlakətinə hazırlaşır. Onun sözlərinə görə, belə bir hadisənin qarşısını tam şəkildə almaq mümkün deyil və təsirləri onilliklər boyu davam edə bilər.

BMT-nin nüvə nəzarəti orqanının rəhbəri Rafael Qrossi bazar ertəsi günü bildirib ki, rəhbərlik etdiyi agentlik ABŞ və İsrailin hərbi zərbələri zamanı İranın nüvə obyektlərinin zədələnməsi və ya vurulmasına dair heç bir göstəricinin olmadığı barədə qiymətləndirməsini qüvvədə saxlayır. Qeyd edək ki, İranın Beynəlxalq Atom Enerjisi Agentliyindəki (BAEA) səfiri bazar ertəsi günü səhər saatlarında Nətənzdəki nüvə müəssisəsinin hücuma məruz qaldığını açıqlamışdı. Lakin mətbuat konfransında çıxış edən Qrossi vurğulayıb ki, agentlik indiyədək İsrail və ABŞ-ın iyun ayında İranın nüvə poliqonlarına etdiyi hücumlarla müqayisə oluna biləcək hər hansı bir hal müşahidə etməyib.

Ukrayna Prezidenti Volodimir Zelenski İngiltərə və Fransanın nüvə silahı verməsi ehtimalı ilə bağlı danışarkən, belə bir təklif almadıqlarını, lakin təklif olunarsa, bunu məmnuniyyətlə qəbul edəcəklərini bildirib. O, Rusiyanın bu mövzudakı ittihamlarının əsassız olduğunu qeyd edib. Cəbhədəki vəziyyəti dəyərləndirən Zelenski, itirilmiş torpaqları geri almağın hazırda böyük insan itkisi hesabına başa gələcəyini, lakin bu ərazilərdən imtina etməyəcəklərini vurğulayıb. Prezidentin sözlərinə görə, əsgərlərin geri çəkilməsi Rusiyanın daha 200 min insanı əsir götürməsi və qətlə yetirməsi deməkdir. O, bu bölgələrin həm Ukraynanın müdafiə xətti, həm də "qırmızı xətti" olduğunu deyib.

Yaponiyanın Niigata prefekturasında yerləşən və dünyanın ən böyük istehsal gücünə malik "Kaşivazaki-Kariva" Atom Elektrik Stansiyasında (AES) yenidən texniki problemlər yaranıb. TEPCO şirkəti tərəfindən idarə olunan stansiyanın 6 nömrəli reaktoru dünən rəsmi yoxlamalardan sonra işə salınsa da cəmi bir gün sonra fəaliyyətini dayandırıb. Buna səbəb reaktordakı nüvə parçalanmasını tənzimləyən idarəetmə çubuqlarının elektrik komponentlərində yaranan nasazlıq olub. Qeyd edək ki 2011-ci ildə baş verən güclü zəlzələ və "Fukuşima" fəlakətindən sonra stansiyanın bütün yeddi reaktoru 2012-ci ildə təhlükəsizlik məqsədilə qapadılmışdı.

Cənubi Koreyada Nüvə Təhlükəsizliyi və Təhlükəsizlik Komissiyası ölkənin təyyarə hücumlarına qarşı dayanıqlı şəkildə dizayn edilmiş ilk nüvə reaktorunu olan Saeul-3-ün işləməsinə icazə verib. Ulsan şəhərində yerləşən Saeul Nüvə Enerjisi Stansiyası sahəsindəki yerli istehsal olan Saeul-3 reaktoruyla əlaqədar toplantı keçirilib. Cənubi Koreya Nüvə Təhlükəsizliyi və Təhlükəsizlik Komissiyasının sədri Choi Won-ho, toplantıdan sonra etdiyi açıqlamada, reaktorun işləməsinə icazə verildiyini bildirib.

Türkiyə Enerji və Təbii Sərvətlər Naziri Alparslan Bayraktar Dünya Bankı Avropa və Orta Asiya üzrə vitse-prezidenti Antonella Bassani ilə aparılan görüşdə ilkin mərhələdə 6 milyard dollarlıq maliyyə paketi üzərində işlərə start verilməsi barədə razılıq əldə olunduğunu açıqlayıb. Nazir sosial media paylaşımında bildirib ki, maliyyə vəsaiti yüksək voltajlı elektrik ötürmə yatırımlarında istifadə olunacaq və Türkiyənin 2035-ci il üçün müəyyən etdiyi 120 min meqavatlıq günəş və külək enerjisi hədəfinə töhfə verəcək.