#Donald Tramp

ABŞ-ın vitse-prezidenti JD Vance Fox News-a açıqlamasında bildirib ki, Rusiya-Ukrayna müharibəsinin dayandırılması razılığı əldə edilərsə, Avropa ölkələri Ukraynanın təhlükəsizliyində “ən böyük payı” öz üzərinə götürməlidir. Vance Avropanın Kiyevə yaxınlığı və təhlükəsizlik maraqları nəzərə alınaraq əsas məsuliyyət daşıdığını vurğulayıb. O, ABŞ-ın lazım gələrsə müharibəni dayandırmaq üçün kömək etməyə hazır olduğunu, lakin Avropanın “aparıcı rol” almasını gözlədiklərini qeyd edib.

Son vaxtlar ABŞ-la Rusiya arasında Ukrayna müharibəsi ilə bağlı baş tutan təmaslar müasir zorakı diplomatiyanın bütün ziddiyyətlərini açıq şəkildə göstərdi. Formal baxımdan bu danışıqlar tamamilə uğursuz oldu: nə konkret sənədləşmiş razılaşma əldə edildi, nə də Kiyevin iştirakı ilə üçtərəfli sammit formatı quruldu. Amma digər tərəfdən, Qərbin artan sanksiya və iqtisadi təzyiqi fonunda bu cəhdlərin özü belə Kremlin maksimalist mövqelərdən geri çəkilməsinə gətirib çıxardı.

ABŞ Beynəlxalq Cinayət Məhkəməsinin daha dörd nümayəndəsinə qarşı sanksiyalar tətbiq edib. ABŞ dövlət katibi Marko Rubio bildirib ki, məhdudiyyətlər Kanada vətəndaşı hakim Kimberli Prost, Fransa vətəndaşı hakim Nikola Giyu, həmçinin Fici vətəndaşı prokuror müavini Şamim Xan və Seneqal vətəndaşı prokuror müavini Mame Mandiyaye Nianqa şamil olunub. Rubionun sözlərinə görə, bu addımın əsas səbəbi Məhkəmənin ABŞ və ya İsrail vətəndaşlarının fəaliyyətlərini araşdırmaq, onların həbs edilməsi və ya saxlanılmasına, məhkəmə qarşısına çıxarılmasına cəhd göstərməsidir. O, Məhkəməni “iflas etmiş institut” adlandırıb.

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan ilə Rusiya Prezidenti Vladimir Putin arasında telefon danışığı baş tutub. Telefon danışığında ikitərəfli münasibətlər də diqqət mərkəzində olub. Tərəflər Rusiya və Türkiyə arasında ticarət və investisiya əlaqələrinin genişləndirilməsi məsələlərini müzakirə ediblər.

ABŞ prezidenti Donald Tramp Birləşmiş Qərargah Rəisləri Komitəsinin sədri Den Keynə Avropa ölkələrinin rəhbərlik etdiyi “Çoxmillətli Ukrayna” koalisiyası üçün “NATO-ya bənzər təhlükəsizlik zəmanətləri” hazırlamağı tapşırıb. “The Wall Street Journal”ın məlumatına görə, bu tapşırıq Trampın avqustun 15-də Rusiya prezidenti Vladimir Putinlə nəticəsiz görüşündən sonra verilib. Rəsmilər bildiriblər ki, Keyn bu tapşırığı Böyük Britaniya, Fransa və Almaniyanın rəhbərlik etdiyi koalisiyanın təhlükəsizlik mexanizmlərini qurmaq üçün alıb. Tramp Fox News-a verdiyi müsahibədə Avropa liderlərinin ABŞ-dan daha çox müharibəyə cəlb olunduğunu qeyd edərək, “Bu bir növ təhlükəsizlik olacaq, lakin bu NATO ola bilməz; heç vaxt olmayacaq”- deyə bildirib.

Tramp radio aparıcısı Mark Levinlə müsahibəsində Netanyahunun Qəzzadakı hərbi əməliyyatlara görə məsuliyyət daşımasına baxmayaraq, onu müdafiə edib. “O, yaxşı insandır, döyüşür. Birlikdə işlədiyim üçün müharibə qəhrəmanıdır. Mən də eləyəm, düşünürəm”.- deyə bildirib. Tramp BCM-nin Netanyahuya qarşı həbs qərarına, yoxsa İsraildəki korrupsiya işinə istinad etdiyini dəqiqləşdirməyib. O, həmçinin İranın nüvə obyektlərinə qarşı ABŞ hücumlarının “uğurlu” olduğunu da vurğulayıb. Qeyd edək ki, BCM 2024-cü il 21 noyabr tarixində Netanyahu və keçmiş müdafiə naziri Yoav Gallant barəsində Qəzzada törədilən hərbi cinayətlər və insanlığa qarşı cinayətlərə görə həbs orderi çıxarıb. Netanyahu ölkəsində 2019-cu ildən bəri davam edən korrupsiya ittihamları ilə də mühakimə olunur. Tramp isə bu məhkəmələrin ləğvini tələb edib.

Tramp Zelenski və Avropa liderləri ilə görüşdən sonra Ukraynaya çoxmillətli qüvvələrin göndərilməsi ideyasını gündəmə gətirib. ABŞ ordusunun quru qoşunlarını yerləşdirməyəcəyini bildirən Tramp, hava hücumundan müdafiə, döyüş təyyarələri və kəşfiyyat imkanları ilə Avropa qoşunlarını dəstəkləmək variantlarını nəzərdən keçirdiklərini vurğulayıb. Müzakirələrdə Putinin iştirakı ilə sammit üçün üç şəhərin adı çəkilir: Budapeşt, Cenevrə və Moskva. Macarıstanın seçilməsi Zelenski üçün riskli hesab olunur, çünki baş nazir Viktor Orban Putinin yaxın müttəfiqi sayılır. Fransa prezidenti Emmanuel Makron isə Cenevrəni ən uyğun seçim kimi təqdim edib. Rusiya isə sammitin Moskvada keçirilməsini gündəmə gətirib.

ABŞ-ın vitse-prezidenti Cey Di Vens, dövlət katibi Marko Rubio və prezidentin xüsusi elçisi Stiven Uitkoff Rusiya və Ukrayna ilə əlaqələri koordinasiya edəcək və yaxın zamanda Rusiya prezidenti Vladimir Putinlə Ukrayna prezidenti Volodimir Zelenskinin görüşünün təşkilinə çalışacaqlar. Bu barədə Ağ Evin mətbuat katibi Kerolayn Livitt jurnalistlər üçün keçirilən brifinqdə məlumat verib.