İran ətrafında baş verən hərbi gərginliklər yalnız siyasi və təhlükəsizlik deyil, həm də iqtisadi nəticələr doğurur. Məlumata görə, müharibə dövründə bir sıra böyük investorlara və fondlara bazar dəyişikliklərindən əvvəl mövqe tutmaq imkanı yarandığı, bəzi hallarda isə “insayder məlumat sızması” ehtimallarının gündəmə gəldiyi qeyd olunur.

İşğal altındakı Şərqi Qüdsdə yerləşən müsəlmanların ilk qibləsi Məscid-i Əqsa 41 günlük tam qadağadan sonra yenidən ibadətə açılıb. 28 fevral tarixindən – ABŞ və İsrailin İrana qarşı hərbi əməliyyatlara başladığı gündən bəri bağlı qalan müqəddəs məkanda ilk süph namazı qılınıb.

Bloomberg nəşrinin təhlilinə görə, ABŞ-ın keçmiş prezidenti Donald Trump dövründə İranla aparılan hərbi kampaniya Vaşinqtonun beynəlxalq mövqeyini zəiflədib. Bildirilib ki, Avropa və Yaxın Şərqdəki diplomatik mənbələr bu vəziyyətin Çin və Rusiya kimi rəqib gücləri daha da cəsarətləndirdiyini vurğulayır.

Ağ Evin sözçüsü Karolayn Livitt də "Axios" xəbər saytına təsdiqləyib ki, Livan Vaşinqton və Tehran arasındakı razılaşmanın bir hissəsi deyil. Lakin bundan əvvəl "Associated Press" agentliyi danışıqlarda iştirak edən rəsmiyə istinadən Livanın da atəşkəsə daxil olduğunu xəbər vermişdi.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp, İranla əldə olunan və İsraili də əhatə edən iki həftəlik müvəqqəti atəşkəsdən sonra bölgənin gələcəyi ilə bağlı mühüm açıqlamalar verib. Tramp strateji əhəmiyyətli Hörmüz boğazının təhlükəsizliyini təmin etmək üçün İranla "ortaq bir girişim" (joint venture) modelini dəyərləndirdiyini bildirib.

Türkiyə Prezidenti Administrasiyasının Kommunikasiya İdarəsinin məlumatına görə, Prezident Rəcəb Tayyib Ərdoğan və ABŞ Prezidenti Donald Tramp arasında strateji əhəmiyyətli telefon danışığı baş tutub. Liderlər ötən gecədən etibarən İranla bağlı elan edilmiş atəşkəs başda olmaqla, regiondakı son hadisələri ətraflı müzakirə ediblər.

Almaniya hökumətindəki mənbələrin "Reuters" agentliyinə verdiyi məlumata görə, çərşənbə günü günorta saatlarında Almaniya Kansleri Fridrix Mers və ABŞ Prezidenti Donald Tramp arasında telefon danışığı baş tutub. Danışıq ABŞ-ın İranla əldə etdiyi atəşkəs razılaşmasından qısa müddət sonraya təsadüf edib.

İsrail müxalifətinin lideri Yair Lapid çərşənbə günü İranla əldə olunan atəşkəs razılaşmasını kəskin tənqid edərək, bunu "görünməmiş siyasi fəlakət" adlandırıb. Lapid Baş nazir Benyamin Netanyahunu müharibənin hədəflərinə çatmaqda uğursuzluğa düçar olmaqda ittiham edib. Lapid "X" (keçmiş Twitter) hesabında paylaşdığı bəyanatda İsrailin strateji maraqlarının kənarda qaldığını vurğulayıb.

ABŞ-ın vitse-prezidenti Cey Di Vens rəsmi Vaşinqtonla Tehran arasında əldə olunmuş atəşkəs razılaşmasını "kövrək" adlandıraraq, İran tərəfinə xəbərdarlıq edib. Macarıstanın ali təhsil müəssisələrindən birində çıxış edən vitse-prezident Vens ABŞ-İran münasibətlərindəki son gərginliyi və əldə olunmuş müvəqqəti razılaşmanı şərh edib. O bildirib ki, Prezident Donald Tramp İran rəhbərliyinə vaxt qoyaraq, Hörmüz boğazının dərhal açılmasını və qlobal iqtisadiyyatın girov saxlanılmasına son qoyulmasını tələb edib. İranın bu şərtləri qəbul etməsi qarşılığında ABŞ və müttəfiqləri hücumları dayandırmağa razılıq veriblər.

İsrailin baş naziri Binyamin Netanyahu ABŞ prezidenti Donald Trampın İranla bağlı irəli sürdüyü 2 həftəlik atəşkəs təşəbbüsünü dəstəklədiklərini bildirib. Netanyahu əlavə edib ki, İsrail tərəfi ABŞ-ın İranla bağlı hərbi əməliyyatları 2 həftəlik müddətə dayandırmasını yalnız Tehranın Hörmüz boğazını açması və atəşkəsə razı olması şərti ilə qəbul edir.

ABŞ Prezidenti Donald Trampın İranla iki həftəlik atəşkəs əldə olunduğunu elan etməsindən sonra, Tehranın masaya qoyduğu 10 bəndlik təklifin təfərrüatları bəlli olub. Tramp bu sənədi "keçmiş ixtilafları bitirmək üçün əlverişli bir əsas" kimi xarakterizə edib. İranın "Təsnim" xəbər agentliyinin və beynəlxalq media qurumlarının yaydığı məlumata görə, Tehranın müharibəni dayandırmaq və daimi sülhə nail olmaq üçün irəli sürdüyü şərtlər aşağıdakılardır:

ABŞ Prezidenti Donald Tramp, müharibə onun ilkin müəyyən etdiyi zaman çərçivəsini aşdıqdan sonra İrana qarşı təzyiqləri maksimum həddə çatdırıb. Tramp İranı "bir gecədə məhv etməyə" qadir olduğunu bildirməklə yanaşı, Hörmüz boğazının açılmayacağı təqdirdə ölkənin körpülərini və elektrik stansiyalarını darmadağın edəcəyi ilə hədələyir.