Tarix bu gün böyük faciələrə və imperiyaların hərbi gedişlərinə şahidlik edib. 23 fevral – İosif Stalinin əmri ilə yüz minlərlə çeçen və inquşun ata yurdlarından Mərkəzi Asiyaya sürgün edildiyi ən qanlı əməliyyatın (1944) başladığı gündür. Bu gün Türkiyə Böyük Millət Məclisinin həlledici bir qərarla Nasist Almaniyası və Yaponiyaya müharibə elan edərək İkinci Dünya Müharibəsinə qoşulduğu (1945), Bolşeviklərin isə Qızıl Ordunun əsasını qoyduğu (1918) tarixdir. Həmçinin, Yaxın Şərqdə İraq qüvvələrinə qarşı həlledici 'Səhra Fırtınası' quru əməliyyatının başladığı, Suriyada radikal Baas qanadının dövlət çevrilişi etdiyi və Nikol Paşinyanın KTMT-də iştirakı dondurduğunu elan etdiyi (2024) gündür. Ayasofyanın inşasından klonlanmış Dolli qoyununun dünyaya elan edilməsinə qədər – VOA 23 fevralın ən geniş xronologiyasını təqdim edir.
#İslam tarixi
İslamı qəbul edən ilk müsəlmanlardan biri olan Bilal Həbəşi, Məkkənin nüfuzlu şəxslərindən olan Ümeyyə ibn Xələfin köləsi idi. O, Bilalın müsəlman olduğunu öyrəndikdə, onu dindən dönməyə məcbur etmək üçün ən ağır işgəncələrə məruz qoymuşdur. Bilalı qızmar qum üzərinə uzadıb, sinəsinə ağır daşlar qoymuş, dəfələrlə döymüş və suya susadaraq onu təslim olmağa məcbur etməyə çalışmışdır. Lakin Bilal bütün əzablara rəğmən inancından dönməmiş və "Əhəd! Əhəd!" (Allah təkdir!) deyərək səbir göstərmişdir.
Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan İstanbul Konqres Mərkəzində keçirilən 41-ci İSEDAK Toplantısının açılış mərasimində çıxış edib. O, çıxışında Sudandakı mülki əhaliyə qarşı törədilən qırğınlara sərt reaksiya göstərərək İslam dünyasını həmrəyliyə çağırıb. Prezident bildirib ki, hazırda İslam aləmi vicdan, iradə və dərin düşüncə baxımından çox çətin bir sınaq dövründən keçir. “Bu dövrdə bir-birimizə daha sıx bağlı olmalı, hamımızı maraqlandıran problemlərin üzərinə qətiyyət və soyuqqanlılıqla getməliyik.” - deyə Ərdoğan qeyd edib.
İslam tarixində Həzrəti Adəmdən (ə.s.) başlayaraq Peyğəmbərimiz Həzrəti Məhəmmədə (s.ə.s.) qədər 124 min, bəzən isə 224 min peyğəmbərin gəldiyi rəvayət edilir. Lakin Qurani-Kərimdə yalnız 28 peyğəmbərin adı xüsusi olaraq qeyd olunub.
Xilafəti beş əsr idarə etmiş qüreyşdən olan ərəb sülaləsidir. Onların soyu Məhəmməd peyğəmbərin əmisi Abbas ibn Əbdülmüt- təlibə qədər yüksəlir. Əməvilər xilafəti əllərinə keçirdikdən sonra, ilk vaxtlarda Abbasilər onlara qarşı müxalif olmamış, lakin sonralar Əməvilərə qarşı üsyana qoşul-muş, hətta bu üsyana başçılıq belə etmişdirlər. Abbasilərin hakimiyyətə gəlmə tarixi Abdullah ibn Zübeyrin zamanından başlamışdır.
Əllamə İzzəddin Yusif ibn İbrahim Ərdəbili, Şafii məzhəbinə mənsub görkəmli Azərbaycanlı alim, fəqih və müfəssir olub, Misirdə yaşayıb, elmi əsərləri və xəttatlığı ilə tanınıb.
Abdullah ibn Zübeyr hicrətin birinci ilində Mədinədə, mühacirlər arasında doğulmuşdur. Məhəmməd peyğəmbər onun dünyaya gəlməsinə sevinmiş, körpəni Abdullah adlandırmışdır. O, peyğəmbərin yanında böyüyərək, ondan dərin elm öyrənmişdir. Hic rətin 13-cü ilində, Abdullah ibn Zübeyr hələ 12 yaşında olarkən Yərmuk döyüşünü izləmiş, yetkinlik yaşına çatanda isə Misirdə, daha sonra Şimali Afrikada bərbərlərə qarşı yürüşlərdə iştirak etmişdir.
İnsanların dillərinin fərqli olması kimi, irq, rəng və xasiyyət baxımından müxtəlifliyi də bir həqiqətdir. Hədisdə deyildiyi kimi: “Allah, Adəmi yer üzünün müxtəlif yerlərindən aldığı bir ovuc torpaqdan yaratdı. Buna görə Adəm övladları da torpağın xüsusiyyətlərinə görə müxtəlif oldular: ağ, qırmızı, qara və aralıq rənglərdə. Bəziləri mülayim, bəziləri sərt; bəziləri pis, bəziləri də xoşxasiyyətli oldular.”
İslam dünyasının memarlıq irsi heyrətamiz dərəcədə zəngindir. Ən məşhur məscidlərin, sarayların, türbələrin və qalaların bir neçəsinin siyahısını sizə təqdim edirik.
Fil döyüşü hadisəsi əhəmiyyətinə görə, VI əsrdə müəyyən bir müddət bəzi ərəblər tərəfindən tarix başlanğıcı kimi istifadə olunmuşdur.
İsgəndəriyyə Kitabxanasının məhvində müsəlmanların rolu olduğuna dair heç bir elmi, tarixi və sənədli sübut yoxdur.
“Bütün kompüterlər bir alqoritmdir” deyən Sarton, Xarəzmiyə “riyazi düşüncə sahəsində bütün orta əsr alimlərindən daha təsirli olmuşdur” deyərək böyük dəyər verirdi.