İslamın nuru Mədinədə yayılmağa başladıqca, Peyğəmbərimiz (s.ə.s) nazil olan ayələri insanlara çatdırır və xüsusilə "Əhli-Kitabı" (yəhudi və xristianları) bu uca dinə dəvət edirdi. Qurani-Kərimdə Allaha səmimiyyətlə bağlanan və Onun ayələrini dünya mənfəətinə satmayan kitab əhli müjdələnirdi. Bu müjdəyə nail olanların başında isə yəhudi alimi Abdullah bin Səlam gəlirdi.

O, gənc bir çoban idi. Uqbə bin Əbu Muaytın qoyunlarını otarırdı. Bir gün yanına iki nəfər yaxınlaşaraq susadıqlarını dedilər və süd istədilər. Gənc çoban onlara unudulmaz bir cavab verdi: “Var, amma verə bilmərəm! Bu qoyunlar mənə əmanət edilmişdir. Sahibinin icazəsini almadan süd verə bilmərəm, əks halda əmanətə xəyanət etmiş olaram.”

Səhabələrin dəqiq sayı haqqında qəti bir rəqəm söyləmək tarixən mümkün olmamışdır. Bunun əsas səbəbi İslamın geniş bir coğrafiyaya sürətlə yayılması və səhabələrin müxtəlif bölgələrə dağılmasıdır. Lakin öndə gələn hədis alimlərinin bu barədə mühüm təxminləri mövcuddur.

"Mən Mosul yaxınlığındakı Nəmr ibn Qasit xanədanına mənsubam. Atam valilik etdiyi dövrdə Bizans ordusu şəhərə hücum etdi. Kiçik yaşlarımda əsir düşdüm və ailəmi itirdim. Uzun müddət bizanslıların əlində qaldığım üçün 'Rumi' (Rumlu/Bizanslı) ləqəbi ilə tanındım. Daha sonra məkkəli İbn Cüdan məni satın aldı və beləliklə yolum Məkkəyə düşdü."

Süheyb Rumi İslam tarixində tanınmış səhabələrdən biri kimi yadda qalıb. O, əsli ərəb olan Bəni Nümeyr qəbiləsinə mənsub idi. Uşaqlıq illərini İraqda keçirən Süheybin taleyi İran–Bizans müharibələri dövründə dəyişib. Müharibə zamanı bizanslılara əsir düşən Süheyb uzun müddət köləlik həyatı yaşayıb. Məhz bu səbəbdən o, yunan dilini ərəb dilindən daha yaxşı bilirdi və “Rumi” ləqəbi ilə tanınıb.

İslam tarixində qadınların döyüşlərdə iştirakı mühüm mərhələ kimi qiymətləndirilir. Müsəlman qadınların hərbi yürüşlərə qatılmaq istəyi ilk dəfə Bədr döyüşü zamanı gündəmə gəlib. Həmin dövrdə Hz. Aişə, Ümmü Həram, yaralıları müalicə etməyə hazır olduqlarını bildirən Ümmü Kəbşə, Ümmü Varəqə və Uzzə qəbiləsindən bir qrup qadın Peyğəmbərlə birlikdə döyüşə getmək üçün könüllü olublar.

İslamı qəbul edən ilk müsəlmanlardan biri olan Bilal Həbəşi, Məkkənin nüfuzlu şəxslərindən olan Ümeyyə ibn Xələfin köləsi idi. O, Bilalın müsəlman olduğunu öyrəndikdə, onu dindən dönməyə məcbur etmək üçün ən ağır işgəncələrə məruz qoymuşdur. Bilalı qızmar qum üzərinə uzadıb, sinəsinə ağır daşlar qoymuş, dəfələrlə döymüş və suya susadaraq onu təslim olmağa məcbur etməyə çalışmışdır. Lakin Bilal bütün əzablara rəğmən inancından dönməmiş və "Əhəd! Əhəd!" (Allah təkdir!) deyərək səbir göstərmişdir.

Peyğəmbərin "Seyfullah" (Allahın qılıncı) ləqəbini verdiyi məşhur sərkərdə və səhabə Xalid ibn Vəlid, hicrətdən təxminən 35-39 il əvvəl (miladi 583-587) Məkkədə doğulmuşdur. Onun nəsli yeddinci babası olan Mürrə vasitəsilə Peyğəmbər (s.a.s) ilə birləşir.

Abdullah ibn Zübeyr hicrətin birinci ilində Mədinədə, mühacirlər arasında doğulmuşdur. Məhəmməd peyğəmbər onun dünyaya gəlməsinə sevinmiş, körpəni Abdullah adlandırmışdır. O, peyğəmbərin yanında böyüyərək, ondan dərin elm öyrənmişdir. Hic rətin 13-cü ilində, Abdullah ibn Zübeyr hələ 12 yaşında olarkən Yərmuk döyüşünü izləmiş, yetkinlik yaşına çatanda isə Misirdə, daha sonra Şimali Afrikada bərbərlərə qarşı yürüşlərdə iştirak etmişdir.

Mədinə dövründə Bilal Həbəşi ilə birlikdə Peyğəmbərin müəzzini olmuşdur. Bilal sübh azanını erkən, İbn Ümmü Məktum isə fəcr doğduqdan sonra oxuyardı. Qüsuru səbəbilə ona it saxlamağa icazə verilmişdir.

Əmmar ibn Yasir, imanından dönməyən əzmi, şəhid ailəsinin övladı və İslam uğrunda mübarizəsi ilə tarixdə silinməz iz qoymuş səhabələrdən biridir.