Hörmüz boğazında ticarət gəmilərinin hərəkəti tədricən artsa da, risklər qalmaqdadır. Təhlilçi Aleks Əlfirraz Şirs bildirib ki, bu artım dünya iqtisadiyyatı üçün müsbət siqnaldır. Bununla belə, onun sözlərinə görə, ABŞ ilə İran arasında aparılan danışıqlar hələ yekun nəticə verməyib. Hörmüz boğazının gələcək statusu ilə bağlı qeyri-müəyyənlik davam edir. Təhlilçi hesab edir ki, danışıqlar uğursuz olarsa, İran bu boğazdan təzyiq vasitəsi kimi istifadə edə bilər. O, bölgədə sabitliyin yalnız uzunmüddətli razılaşma ilə mümkün olacağını bildirib. Hörmüz boğazı dünya enerji və ticarət marşrutlarının əsas nöqtələrindən biri olaraq qalır.

İranlı təhlilçi Abbas Aslani Əli Xameneinin dəfn mərasimlərinin ölkədaxili birlik mesajı daşıdığını bildirib. Onun sözlərinə görə, hökumət Əli Xameneinin öldürülməsindən sonra zəifləməyib. Aslani hesab edir ki, müharibədən əvvəl iqtisadi etirazlarda iştirak edən bəzi insanlar sonradan hökumətə dəstək nümayiş etdiriblər. Təhlilçi ABŞ və İsrailin məqsədlərinə nail olmadığını iddia edib. O, bunun əksinə olaraq ölkədə həmrəyliyin gücləndiyini bildirib. Bu fikirlər Abbas Aslaninin şəxsi qiymətləndirməsidir. Mərasimlər Tehranda davam edir.

Beynəlxalq hüquq müdafiə təşkilatları İsrail ilə Livan arasında imzalanmış çərçivə razılaşmasını tənqid ediblər. Onların fikrincə, sənədin bəzi müddəaları müharibə cinayətləri qurbanlarının ədalətə çıxış imkanlarını zəiflədə bilər. Bəyanatda Livanın cənubundan məcburi köçkün düşmüş insanların vəziyyəti də narahatlıq doğuran məsələlərdən biri kimi göstərilib. Təşkilatlar qurbanların hüquqlarının razılaşmanın əsas hissəsi olmasının vacibliyini vurğulayıblar. Aqnes Kallamar bildirib ki, cəzasızlıq yeni hüquq pozuntularına şərait yarada bilər. Razılaşma ABŞ-nin vasitəçiliyi ilə iyunun 26-da imzalanıb. Sənəd Livan ordusunun nəzarətinin bərpasını və İsrail qüvvələrinin geri çəkilməsini nəzərdə tutur.

Hörmüz boğazında gəmi hərəkətinin artması müsbət addım kimi qiymətləndirilsə də, vəziyyət hələ də kövrəkdir. Müdafiə məsələləri üzrə təhlilçi Aleks Əlfirraz Şir bildirib ki, ABŞ ilə İran arasında uzunmüddətli razılaşma olmadan sabitlik davamlı olmayacaq. Onun sözlərinə görə, dünya ticarəti Hörmüz boğazından sərbəst keçiddən ciddi şəkildə asılıdır. Xüsusilə Qlobal Cənub və Cənub-Şərqi Asiya ölkələri bu marşrutun açıq qalmasına ehtiyac duyur. Hökumətlər yeni reallığa uyğunlaşaraq ticarəti bərpa etməyə çalışırlar. Lakin daimi siyasi həll əldə olunmasa, boğaz yenidən təzyiq vasitəsinə çevrilə bilər. Təhlilçi vəziyyətin hələ tam sabitləşmədiyini vurğulayıb.

ABŞ ilə İran arasında davam edən sülh səyləri neft bazarında qiymətlərin sabit qalmasına səbəb olub. Brent markalı neft həftə ərzində 0,3 faiz ucuzlaşıb. Cümə günü qiymət bir barel üçün 71,76 ABŞ dolları səviyyəsində qeydə alınıb. Bazar iştirakçıları danışıqların müsbət nəticələnəcəyinə ümid edirlər. Bu həftə neft qiymətləri ABŞ və İsrailin İrana qarşı müharibəsinin başlanmasından bəri ən aşağı səviyyələrdən birinə enib. Analitiklər bazarın siyasi proseslərə həssaslığının davam etdiyini bildirirlər. Danışıqların gedişi qiymətlərə təsir göstərən əsas amillərdən biri olaraq qalır.

Tehranda Əli Xamenei ilə keçirilən vida mərasimi ölkə daxilində birlik mesajı kimi qiymətləndirilir. Təhlilçi Abbas Aslani hesab edir ki, mərasim iqtisadi çətinliklər və müharibə fonunda iranlıları bir araya gətirə bilər. Onun sözlərinə görə, Tehranda və digər şəhərlərdə böyük izdiham gözlənilir. Aslani bildirib ki, mərasim İran hüdudlarından kənara da siyasi mesaj verir. O, Əli Xameneini ABŞ və İsrailə qarşı müdafiə siyasətinin əsas fiquru kimi xarakterizə edib. Təhlilçi mərasimin ABŞ ilə danışıqların davam etdiyi bir vaxtda keçirildiyini vurğulayıb. Onun fikrincə, vida mərasimi İran cəmiyyətində birliyi gücləndirə bilər.

Hörmüz boğazından keçən ticarət gəmilərinin sayı artmağa başlayıb. Mütəxəssislər bildirirlər ki, daha çox gəmi avtomatik tanınma sistemini aktiv saxlayaraq boğazdan keçir. Bununla yanaşı, bölgədə dəniz minaları ilə bağlı qeyri-müəyyənlik hələ də qalır. Minaların mövcudluğunu təsdiqləyən sübutların olmadığı qeyd edilir. Gəmiçilik şirkətləri ehtiyat məqsədilə alternativ marşrutlardan istifadə edirlər. Gəmilər əsasən cənub və şimal dəhlizlərinə üstünlük verirlər. Hörmüz boğazındakı vəziyyət beynəlxalq dəniz daşımalarına təsir göstərməkdə davam edir.

İran Silahlı Qüvvələrinin baş komandanı Əmir Hatəmi ABŞ və İsrailə qarşı sərt bəyanat səsləndirib. O bildirib ki, İran Əli Xameneinin ölümünün cavabsız qalmasına imkan verməyəcək. Hatəmi bu açıqlamanı Tehranda keçirilən dəfn mərasimi zamanı verib. İran tərəfi fevralın 28-də baş vermiş hava zərbəsinə görə ABŞ və İsraili məsul hesab edir. Baş komandan ölkəsinin öz maraqlarını müdafiə etməkdə qətiyyətli olduğunu vurğulayıb. Açıqlama bölgədə gərginliyin davam etdiyi bir vaxta təsadüf edib. Tehran vəziyyətlə bağlı sərt mövqeyini bir daha nümayiş etdirib.

İran parlamentinin sədri Məhəmməd Baqir Qalibaf ABŞ və İsraili müvəqqəti razılaşmanın şərtlərinə əməl etməyə çağırıb. O bildirib ki, öhdəliklər yerinə yetirilməzsə, Tehran cavab tədbirləri görəcək. Qalibaf ABŞ-nin İranla hərbi qarşıdurmaya gedə bilməyəcəyini iddia edib. O, İsrailin hədələrini əsassız təbliğat adlandırıb. İran rəsmisi müharibə zamanı ABŞ və İsrailin məqsədlərinə çata bilmədiyini də bildirib. Onun sözlərinə görə, hərbi əməliyyatlar uğursuzluqla nəticələnib. Qalibafın açıqlaması bölgədə davam edən gərginlik fonunda səsləndirilib.

NATO liderləri gələn həftə Ankarada keçiriləcək zirvə görüşünə hazırlaşırlar. ABŞ və İsrailin İrana qarşı müharibəsinin alyans daxilində müəyyən gərginlik yaratdığı bildirilir. Avropa ölkələrinin əksəriyyəti hərbi əməliyyatları dəstəkləməsə də, üzərlərinə götürdükləri öhdəlikləri yerinə yetiriblər. Məlumata görə, müharibə Donald Trampla bəzi Avropa liderləri arasında münasibətlərə də təsir göstərib. Buna baxmayaraq, NATO rəsmiləri zirvə görüşünün uğurla keçəcəyinə ümid edirlər. Görüşün əsas məqsədlərindən biri alyans daxilində birliyin qorunmasıdır. Ankara sammiti beynəlxalq diqqət mərkəzində olacaq.

İran ali rəhbəri Ayətullah Əli Xameneinin çoxgünlük dəfn mərasimləri ilə əlaqədar ABŞ ilə Qətərdə aparılan dolayı danışıqları müvəqqəti dayandırıb. Məlumata görə, Qətərin vasitəçiləri məsləhətləşmələrin matəm mərasimləri başa çatdıqdan dərhal sonra bərpa olunacağını bildiriblər.

ABŞ Suriyanın Livanda "Hizbullah"ın silahsızlaşdırılmasında daha fəal rol almasını istəyir. Donald Tramp bununla bağlı son həftələrdə bir neçə dəfə açıqlama verib. Lakin Suriya diplomatik yanaşmaya üstünlük verdiyini nümayiş etdirir. Suriyanın xarici işlər nazirinin Livana səfəri zamanı Nəbi Berri ilə görüş keçirməsi bunun göstəricisi kimi qiymətləndirilir. Müşahidəçilər hesab edirlər ki, Dəməşq hərbi müdaxilə əvəzinə siyasi dialoqa üstünlük verir. Suriya ilə Livan arasında münasibətlər uzun illərdir mürəkkəb olaraq qalır. Son diplomatik təmaslar bu münasibətlərdə yeni mərhələnin başlanğıcı kimi dəyərləndirilir.