#Fələstin

İşğal altındakı Qərb sahilində israilli qüvvələr və yəhudi sakinlərinin hücumları davam edir. Son saatlarda Ramallah və al-Bireh bölgələrində reydlər, Arura kəndinə hücumlar, Odla və Huwara arasında buğda tarlalarının yandırılması və Jaljuliya şəhərində fələstinli vətəndaşa qarşı fiziki zorakılıq hadisələri qeydə alınıb. Bu insidentlər bölgədə təhlükəsizlik vəziyyətinin hələ də gərgin olduğunu və mülki əhaliyə qarşı təhdidlərin davam etdiyini göstərir.

Qəzza Səhiyyə Nazirliyi son 24 saat ərzində üç Fələstinlinin həlak olduğunu və 35 nəfərin yaralandığını açıqlayıb. Təcili yardım və Mülki Müdafiə briqadalarının əraziyə çıxışında çətinliklər səbəbindən bir sıra qurbanlar dağıntılar altında qalıb. 11 oktyabr tarixində başlanan atəşkəsdən bu yana 936 nəfər həyatını itirib, 2 903 nəfər yaralanıb və 781 cəsəd dağıntılardan çıxarılıb. Bu, Qəzza sektorunda humanitar vəziyyətin hələ də kritik olduğunu göstərir.

Qəzza Səhiyyə Nazirliyinin yaydığı son məlumata görə, İsrailin Qəzza zolağına qarşı həyata keçirdiyi hərbi əməliyyatlar nəticəsində həyatını itirənlərin sayı 72 938 nəfərə yüksəlib, yaralananların sayı isə 172 919 nəfərə çatıb. Nazirlik son 24 saat ərzində xəstəxanalara daha 7 nəfərin cəsədinin gətirildiyini və 25 yaralının qəbul edildiyini açıqlayıb. Qurum həmçinin bildirib ki, atəşkəs elan edildikdən sonra da yüzlərlə insan həyatını itirib və dağıntılar altında qalanların axtarışı davam edir. Humanitar vəziyyətin ağır olaraq qaldığı Qəzzada itkilərin sayının daha da artacağından narahatlıq ifadə olunur.

Türkiyənin xarici işlər naziri Hakan Fidan bildirib ki, İsrail 1967-ci il sərhədləri əsasında müstəqil Fələstin dövlətini tanıyacağı təqdirdə region ölkələrinin iştirakı ilə yaradılması nəzərdə tutulan əməkdaşlıq platformasına qoşula bilər. Onun sözlərinə görə, belə bir mexanizm Yaxın Şərqdə uzunmüddətli sabitliyin və təhlükəsizlik əməkdaşlığının əsasını qoya bilər. Fidan qeyd edib ki, Türkiyə, Pakistan, Səudiyyə Ərəbistanı, Misir və Körfəz ölkələrinin iştirak edə biləcəyi platformaya gələcəkdə İranın da qoşulması mümkündür. Açıqlama regionun gələcək təhlükəsizlik arxitekturası və İsrail-Fələstin münaqişəsinin həlli ilə bağlı müzakirələrin intensivləşdiyi bir dövrdə səsləndirilib.

İsrailin giriş məhdudiyyətlərini və gücləndirilmiş təhlükəsizlik tədbirlərini tətbiq etməsinə baxmayaraq, təxminən 60 min fələstinli Qüdsdə yerləşən Əl-Əqsa məscidində cümə namazını qılıb. İslam Vəqf İdarəsinin məlumatına görə, səhər saatlarından etibarən minlərlə insan məscid kompleksinə axın edib. İsrail qüvvələri isə Köhnə Şəhər və məscid ətrafında əlavə yoxlama məntəqələri quraraq nəzarəti artırıb. Son illərdə dəfələrlə tətbiq olunan məhdudiyyətlərə baxmayaraq, fələstinlilər Əl-Əqsa məscidində ibadət və dini mövcudluğun qorunmasının vacibliyini vurğulayırlar.

Qəzzada yaşayan məcburi köçkün fələstinlilər İsrailin bölgədə nəzarət zonasını genişləndirmək planından sonra yeni köç dalğasının başlaya biləcəyindən narahat olduqlarını bildirirlər. İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahunun ordunu Qəzza zolağının 70 faizinə qədər nəzarəti genişləndirməyə yönəlik göstəriş verməsi minlərlə insan arasında qeyri-müəyyənliyi artırıb. Yerli sakinlər artıq dəfələrlə məcburi köçkün düşdüklərini, təhlükəsiz sığınacaq tapa bilmədiklərini və mümkün yeni əməliyyatların humanitar vəziyyəti daha da ağırlaşdıracağını deyirlər. Bölgədə davam edən müharibə fonunda beynəlxalq təşkilatlar da məcburi köçkünlərin sayının artması və humanitar böhranın dərinləşməsi riskinə diqqət çəkirlər.

Qəzza şəhərinin şərqində yerləşən Tuffah məhəlləsində İsrailə məxsus pilotsuz uçuş aparatının endirdiyi zərbə nəticəsində 3 fələstinli həyatını itirib, bir neçə nəfər isə yaralanıb. Fələstin mənbələrinin məlumatına görə, hücum əl-Şava meydanında mülki şəxsləri hədəf alıb. Hadisə cümə günü baş verib və bölgədə davam edən hərbi əməliyyatlar fonunda mülki əhali arasında itkilərin artması ilə bağlı narahatlıqları yenidən gündəmə gətirib. Humanitar təşkilatlar Qəzzadakı vəziyyətin ağır olaraq qaldığını və mülki əhalinin təhlükəsizlik riskləri ilə üzləşməyə davam etdiyini bildirirlər.

İrlandiya–Qətər futbol oyunu zamanı Fələstinə dəstək məqsədilə keçirilən etiraz aksiyası qarşılaşmanın gedişinə təsir göstərib. Etirazçılar meydana Fələstin bayrağı təsvir edilmiş tennis topları atıb, tribunada isə müharibəyə etiraz məzmunlu bannerlər nümayiş etdiriblər. İrlandiya millisinin baş məşqçisi Heymir Hallqrimsson hər kəsin etiraz hüququna malik olduğunu desə də, aksiyanın oyunun axarına mənfi təsir göstərdiyini bildirib. Hadisə idman və siyasi etirazlar arasındakı sərhədlərlə bağlı müzakirələri yenidən gündəmə gətirib.

Qəzza Səhiyyə Nazirliyi son 48 saat ərzində bölgədə azı 16 nəfərin öldüyünü, 39 nəfərin yaralandığını açıqlayıb. Nazirliyin məlumatına görə, 2023-cü ilin oktyabrından bəri ümumi ölənlərin sayı 72 mindən çoxdur və humanitar vəziyyət hələ də kritik olaraq qalır.