Qəzza zolağında müharibənin başlanmasından 1000 gün ötür. HƏMAS-ın 2023-cü il 7 oktyabr tarixində İsrail ərazisinə həyata keçirdiyi hücumdan sonra başlayan silahlı qarşıdurma regionun təhlükəsizlik mühitini kökündən dəyişdirib. Bu müddət ərzində Yaxın Şərqin müxtəlif bölgələrində yeni münaqişələr meydana çıxsa da, əldə olunan kövrək atəşkəs razılaşmaları davam edən hücumların kölgəsində qalır. Fələstinlilər uzun sürən müharibənin yaratdığı ağır sosial, psixoloji və humanitar nəticələrlə üz-üzədir.
#Fələstin
İsrailin pilotsuz uçuş aparatının Qəzzanın şimalına endirdiyi zərbə nəticəsində azı üç nəfər həyatını itirib. Hücum Əl-Hilu stansiyasının yaxınlığında baş verib. Hadisə yerinin yaxınlığında özəl xəstəxana və yanacaqdoldurma məntəqəsi yerləşir. Fələstinin WAFA agentliyinin məlumatına görə, bu hücumdan sonra Qəzza zolağında həlak olanların sayı 73 069 nəfərə yüksəlib. Yaralananların sayı isə 173 514 nəfər təşkil edir. Bölgədə hərbi əməliyyatlar davam edir. Humanitar vəziyyət ağır olaraq qalır.
İsrailin pilotsuz uçuş aparatının Qəzza şəhərində həyata keçirdiyi hücum nəticəsində iki nəfər həyatını itirib. Hücum Şeyx Radvan məhəlləsində Dar əl-Ərqam məktəbinin yaxınlığında baş verib. Məlumata görə, hadisə zamanı daha dörd nəfər yaralanıb. Yaralılardan birinin vəziyyətinin ağır olduğu bildirilir. Hadisə ilə bağlı məlumatı Fələstinin WAFA agentliyi yayıb. Hücumun təfərrüatları və həlak olanların kimliyi barədə əlavə məlumat verilməyib. Bölgədə gərginlik davam edir.
İsrail ordusu Ramallahın şimalında yerləşən Sincil şəhərinə bütün giriş-çıxış yollarını bağlayıb. Fələstin rəsmilərinin məlumatına görə, yollar dəmir qapılar, torpaq bəndləri və hərbi texnika ilə bağlanıb. Bu səbəbdən şəhərin tam təcrid olunduğu bildirilir. Eyni zamanda, Ramallahın şimalındakı Ümm Səfa kəndi yaxınlığında yeni yaşayış məntəqəsi üçün hazırlıq işlərinin aparıldığı qeyd olunur. Məlumata görə, bölgədə reydlər və hücumların sayı artıb. Fələstin tərəfi vəziyyətin gərginləşdiyini bildirir. İordan çayının qərb sahilində təhlükəsizlik vəziyyəti mürəkkəb olaraq qalır.
Fələstin Administrasiyası İsrailin E1 ərazisində yeni yaşayış məntəqələrinin tikintisi planına etiraz edib. Nazirlər Kabineti bildirib ki, İsrail 3 400-dən çox yaşayış vahidinin inşası üçün tender elan etməyə hazırlaşır. Fələstin tərəfi beynəlxalq ictimaiyyəti vəziyyətə müdaxilə etməyə və Qəzzada humanitar yardımın artırılmasına çağırıb. E1 ərazisi Şərqi Qüds ilə Maale Adumim arasında yerləşir və uzun illərdir mübahisə predmetidir. Bir sıra beynəlxalq dairələr hesab edir ki, burada tikinti işləri İordan çayının qərb sahilinin coğrafi bütövlüyünə mənfi təsir göstərə bilər. Bu isə gələcək Fələstin dövlətinin formalaşmasına əlavə çətinlik yarada bilər. Məsələ ətrafında beynəlxalq müzakirələr davam edir.
Qəzza şəhərində yaşayan məcburi köçkün Mərəm Sərsavi bölgədə elan olunan atəşkəsin insanların həyatında ciddi dəyişiklik yaratmadığını bildirib. Onun sözlərinə görə, müharibədən sonra vəziyyət daha da ağırlaşıb. Sərsavi beynəlxalq diqqətin Qəzzadan uzaqlaşmasının sakinlər arasında narahatlığı artırdığını deyib. Qəzza Səhiyyə Nazirliyinin məlumatına əsasən, atəşkəs razılaşmasından sonra da bölgədə 1 053 nəfər həlak olub, 3 406 nəfər yaralanıb. O bildirib ki, əsas xidmətlərə çıxışın məhdud qalması insanların gələcəyə dair narahatlığını artırır. Buna baxmayaraq, təhsilini davam etdirdiyini və gələcəyə ümid etdiyini söyləyib. Bölgədə humanitar vəziyyət ağır olaraq qalır.
İordan çayının qərb sahili və Şərqi Qüdsdə son saatlarda gərginlik davam edib. İsrail ordusu və yəhudi məskunlaşma məntəqələrinin sakinləri tərəfindən fələstinlilərə qarşı bir sıra əməliyyatlar həyata keçirilib. Beytuniya yaxınlığında bir fələstinli sürücüyə fiziki zorakılıq tətbiq olunub. İsrail ordusu Qələndiyə Peşə Təhsili Mərkəzinə daxil olaraq düşərgənin girişlərini bağlayıb. Nablus yaxınlığında kənd şurasının əməkdaşlarına hücum edildiyi, Battirdə isə məktəbin idman meydançasının dağıdıldığı bildirilir. Eyni zamanda, Nablusda xeyriyyə cəmiyyətinin fəaliyyəti dayandırılıb və qaçqın düşərgələrində reydlər keçirilib. Bölgədə təhlükəsizlik vəziyyəti gərgin olaraq qalır.
Qəzza zolağında davam edən hərbi əməliyyatlar insanların gündəlik həyatına və əsas hüquqlarına ağır təsir göstərir. Qəzza şəhərindəki Yərmuk düşərgəsində yüzlərlə ailə çətin şəraitdə yaşayır. Məcburi köçkünlər şəxsi həyatlarının qorunması imkanını demək olar ki, itiriblər. Müharibə zamanı sənədlərini itirən minlərlə insan şəxsiyyətini təsdiqləmək və müxtəlif xidmətlərdən istifadə etməkdə çətinlik çəkir. Hərbi əməliyyatlar qəbiristanlıqlara da ziyan vurub və dəfn üçün yerlərin sayı azalıb. Bu vəziyyət insanların həm yaşayışına, həm də ən əsas humanitar hüquqlarına mənfi təsir göstərir. Qəzzada humanitar böhran dərinləşməkdə davam edir.
Fələstin Qızıl Aypara Cəmiyyəti Qəzza zolağında tibbi təxliyə əməliyyatı həyata keçirib. Məlumata görə, azı 30 xəstə Rəfah sərhəd-keçid məntəqəsinə çatdırılıb. Təxliyənin məqsədi onların Qəzzadan kənarda ixtisaslaşmış tibbi müalicə almasını təmin etməkdir. Əməliyyat Xan Yunisdəki Əl-Məvasi səhra hospitalından başlayıb. Prosesə Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı da dəstək verib. Humanitar təxliyənin ağır vəziyyətdə olan xəstələrin həyatının xilas edilməsinə xidmət etdiyi bildirilib. Bölgədə tibbi ehtiyacların yüksək olaraq qaldığı qeyd olunur.
Livanda doğulan fələstinli Səmər Kəbuli milli tikmə sənəti vasitəsilə öz köklərinə bağlılığını qoruyur. O, "tətriz" adlanan ənənəvi fələstin tikmələri hazırlayaraq milli irsi yaşatmağa çalışır. Kəbulinin sözlərinə görə, hər bir naxış fələstinlilərin dözümlülüyünü və mübarizəsini əks etdirir. O bildirib ki, Qəzzada yaşanan hadisələrə baxmayaraq, fələstinlilər öz kimliklərini unutmayıblar. Səmər Kəbuli bu sənətlə məşğul olmağa yeniyetmə yaşlarından başlayıb. Onun fikrincə, milli irsin qorunması gələcək nəsillər üçün böyük əhəmiyyət daşıyır. "Tətriz" bu gün fələstinlilərin mədəni kimliyinin əsas rəmzlərindən biri hesab olunur.
Qəzza Səhiyyə Nazirliyi İsrailin hərbi əməliyyatları nəticəsində ölən və yaralananların sayına dair yeni məlumat açıqlayıb. Bildirilib ki, 2023-cü ilin oktyabr ayından bəri Qəzza zolağında 73 066 nəfər həlak olub, 173 514 nəfər yaralanıb. Nazirliyin məlumatına görə, atəşkəs qüvvəyə mindikdən sonra da hücumlar dayanmayıb. Həmin dövrdə 1 053 nəfər həyatını itirib, 3 406 nəfər yaralanıb. Son sutkada isə daha 8 nəfərin öldüyü, 26 nəfərin xəsarət aldığı qeyd olunub. Bölgədə humanitar vəziyyət ağır olaraq qalır. Mülki əhali arasında itkilərin artması beynəlxalq narahatlığı davam etdirir.
İsrailin Qəzza zolağına endirdiyi son zərbələr nəticəsində biri səkkiz yaşlı uşaq olmaqla beş nəfər həlak olub. Əl-Əqsa Xəstəxanasının məlumatına görə, pilotsuz uçuş aparatının hücumu zamanı üç nəfər ölüb, bir neçə nəfər yaralanıb. Xan Yunisdə çadıra endirilən hava zərbəsi nəticəsində isə daha iki nəfər həyatını itirib, 27-dən çox insan xəsarət alıb. Qəzza Səhiyyə Nazirliyi atəşkəs qüvvəyə mindikdən sonra da hücumların davam etdiyini bildirir. Nazirliyin məlumatına əsasən, həmin vaxtdan indiyədək 1 045 fələstinli həlak olub. Bölgədə humanitar vəziyyət ağır olaraq qalır. Mülki əhali arasında itkilərin artması narahatlıq doğurur.