İran və ABŞ arasında qarşıdurmanın yenidən kəskinləşməsi fonunda strateji diqqət nüvə proqramından Hörmüz boğazına yönəlib. Hazırkı mərhələdə əsas sual İranın uranı zənginləşdirib-zənginləşdirməyəcəyi deyil, Hörmüz boğazının beynəlxalq gəmiçilik üçün təhlükəsiz və fasiləsiz açıq qalıb-qalmayacağıdır. Münaqişənin əvvəlki mərhələsində diplomatik səylər İranın nüvə proqramı, uranın zənginləşdirilməsi səviyyəsi, beynəlxalq yoxlamalar, sanksiyaların yumşaldılması və Tehranın yeni məhdudiyyətləri qəbul edib-etməməsi ətrafında cəmləşirdi. Lakin hərbi əməliyyatların yenidən başlaması ilə strateji ağırlıq mərkəzi dəyişərək Hörmüz boğazına keçib.
Baş xəbər
Prezident Əbdülfəttah əs-Sisinin Misirdə geniş şəkildə “Oktagon” (Səkkizbucaqlı) kimi tanınan yeni Strateji Komandanlıq Qərargahının açılışını etməsi, Misir dövlətinin yaxın keçmişindəki iğtişaşlardan çıxardığı bəzi dərslərin xülasəsidir. Bu addım həmçinin ölkənin dəyişkən regional mühitlə, alətləri və qaydaları sürətlə yenilənən müasir müharibələrlə mübarizə strategiyasındakı rəsmi transformasiyanı əks etdirir.
İyirmi il ərzində İslam Respublikası öz gücünü Tehrandan idarə edə bildiyi ərəb paytaxtlarının sayı ilə ölçürdü: Bağdad, Dəməşq, Beyrut və Sana. İlk olaraq Dəməşq süqut etdi və bununla İranın dünyaya elan etdiyi şiə dünyası ilə quru körpüsü uçdu. Sonra, iyun ayının son həftəsində, yerdə qalan üç paytaxtdan ikisi İrana öz nüfuzunu qazandıran milislərə qarşı üsyan etdi. Bu, Amerikanın və ya İsrailin zərbəsi ilə deyil, hər iki ölkədə dövlətin rəsmi qərarı ilə baş verdi.
ABŞ-nin vitse-prezidenti Ceyms Devid Vens İsrail hökumətindəki bəzi şəxsləri İranla bağlı diplomatik razılaşmaya qarşı ABŞ ictimai rəyinə təsir göstərməyə çalışmaqda ittiham edib. O, bu fikirləri Co Roqanın podkastına müsahibəsində səsləndirib. Vens ABŞ ilə İran arasında ötən ay əldə olunmuş razılaşmanı müdafiə edib. Onun sözlərinə görə, İsrail hökumətindəki bəzi şəxslər hərbi əməliyyatların davam etməsini istədikləri üçün Vaşinqtonun siyasətini dəyişməyə çalışıblar. Bu açıqlamalar ABŞ rəhbərliyi tərəfindən İsrailə ünvanlanan ən sərt bəyanatlardan biri hesab olunur. İsrail hökuməti hələlik ittihamlara cavab verməyib. Mövzu iki ölkə arasında İran siyasəti ilə bağlı fikir ayrılıqları fonunda gündəmə gəlib. Hadisə Vaşinqton və Təl-Əviv arasında münasibətlərə dair müzakirələri daha da gücləndirib.
Ukraynanın Odessa sahilləri yaxınlığında həlak olmuş azərbaycanlı gəmi kapitanı Səməd Nəsrullayevin nəşi tapılıb. Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyinin məlumatına görə, nəş Odessa şəhərinə gətirilib. Zəruri prosedurlar başa çatdıqdan sonra cənazə Azərbaycana yola salınacaq. Nazirlik mərhumun ailəsinə və yaxınlarına başsağlığı verib. Səməd Nəsrullayev "Atlas Bey" mülki ticarət gəmisinin kapitanı idi. O, pilotsuz uçuş aparatı hücumu nəticəsində həyatını itirmişdi. Cənazənin vətənə gətirilməsi üçün hazırlıq işləri davam edir. Xarici İşlər Nazirliyi proseslə bağlı məlumat yayıb.
Prezident İlham Əliyev ABŞ Prezidenti Donald Trampa təşəkkür edib. Dövlət başçısı bunu sosial şəbəkədə paylaşdığı müraciətdə ifadə edib. O, Donald Trampın Şuşa Qlobal Media Forumundakı çıxışına istinad edən materialı paylaşmasını yüksək qiymətləndirib. Prezident İlham Əliyev Trampın Azərbaycan ilə Ermənistan arasında davamlı sülhün təşviqində mühüm rol oynadığını bildirib. O qeyd edib ki, ABŞ Prezidentinin liderliyi regionda sabitliyə və firavanlığa tarixi töhfə verib. Paylaşımda Donald Tramp yenidən "Sülh adamı" kimi xarakterizə olunub. Dövlət başçısı ona səmimi minnətdarlığını ifadə edib. Müraciət Vaşinqton sammitinin birinci ildönümü ərəfəsində yayımlanıb.
Milli Məclisin sədri Sahibə Qafarova Fələstinin Baş naziri Məhəmməd Mustafa ilə görüş keçirib. Tərəflər Azərbaycan–Fələstin münasibətlərinin hazırkı vəziyyətini və gələcək əməkdaşlıq imkanlarını müzakirə ediblər. Sahibə Qafarova Azərbaycanın Fələstin məsələsində prinsipial mövqeyini bir daha vurğulayıb. Görüşdə parlamentlərarası əlaqələrin, humanitar əməkdaşlığın, təhsil və mədəniyyət sahələrində birgə layihələrin əhəmiyyəti qeyd olunub. Məhəmməd Mustafa Azərbaycanın göstərdiyi siyasi, diplomatik və humanitar dəstəyə görə təşəkkür edib. O, Fələstinin "iki dövlət" prinsipi əsasında sülhə sadiq qaldığını bildirib. Baş nazir iki ölkə arasında əməkdaşlığın genişləndirilməsi üçün böyük potensialın olduğunu vurğulayıb. Görüş qarşılıqlı dostluq və əməkdaşlığın inkişafına yönəlmiş fikir mübadiləsi ilə başa çatıb.
ABŞ-ın vitse-prezidenti Cey Di Vens (JD Vance) İsraili Vaşinqtonun İranla müharibəyə son qoymaq məqsədilə apardığı danışıqları pozmağa yönəlmiş kampaniyaları dəstəkləməkdə ittiham edib. Vens iddia edib ki, bu kampaniyada iştirak edən bəzi şəxslər ABŞ Prezidenti Donald Trampın keçmiş seçki kampaniyasında çalışmış bir şəxslə əlaqəlidirlər.
Qətər Dövlətinin Səhiyyə Nazirliyi tərəfindən açıqlanan son rəsmi statistikaya görə, ölkədə lisenziyalı tibb bacısı və mamaçaların sayı 28 732 nəfərə çataraq, ölkənin ümumi səhiyyə işçi qüvvəsinin 48,2 faizini təşkil edir. Bu rəqəmlər Beynəlxalq Tibb Bacıları Günü münasibətilə keçirilən tədbirlər çərçivəsində ictimaiyyətə təqdim olunub.
Qətərin müasir ictimai nəqliyyat sistemi olan Doha Metrosu rəsmi fəaliyyətə başlamasının yeddinci ildönümünü qeyd edir. “Qatar Rail” tərəfindən açıqlanan son məlumatlara görə, metro şəbəkəsi istifadəyə verildiyi gündən bu yana 200 milyondan çox sərnişinin hərəkətini təmin edərək ölkənin nəqliyyat tarixində mühüm bir mərhələyə imza atıb.
2026-ci ilin iyul ayında Türkiyənin Ankara Esenboğa Hava Limanında sərnişin axını ötən ilin eyni ayı ilə müqayisədə 7 faiz artaraq 6 milyon 894 min 765 nəfərə çatıb. Nazirliyin məlumatına görə, iyul ayında beynəlxalq reyslər üzrə sərnişin sayı illik müqayisədə 10 faiz artaraq 1 milyon 692 min 709 nəfər, daxili reyslər üzrə isə 7 faiz artaraq 5 milyon 202 min 56 nəfər olub.
Amerika Birləşmiş Ştatlarının Prezidenti Donald Tramp "Truth Social" sosial şəbəkəsində Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevin IV Şuşa Qlobal Media Forumunda Azərbaycan və Ermənistan arasında sülhün təmin edilməsinə Amerikalı dövlət başçısının verdiyi töhfə ilə bağlı fikirlərinin yer aldığı məqaləni paylaşıb. Məqalədə qeyd olunur ki, Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev ABŞ Prezidenti Donald Trampın rolunu unikal sülhsevər insan kimi yüksək qiymətləndirib. O bildirib ki, Trampın diplomatiyaya prinsipial şəkildə fərqli yanaşması Azərbaycan və Ermənistan arasında tarixi sülh sazişinin əldə olunmasında həlledici rol oynayıb və onun sözlərinə görə, Azərbaycan-ABŞ münasibətlərində misli görünməmiş yeni dövrün əsasını qoyub.