London Kral Kollecinin beynəlxalq təhlükəsizlik üzrə müəllimi Rob Geyst Pinfoldun qiymətləndirməsinə görə, İran hazırda “nə müharibə, nə də tam sülh” kimi xarakterizə edilə biləcək yeni mərhələyə daxil olur. Ekspert hesab edir ki, Tehran bu mərhələdə daha ehtiyatlı davranır və mövcud vəziyyəti diqqətlə izləyir. Onun fikrincə, İran sanksiyaların ləğvi üçün tələsik danışıqlara qayıtmağa çalışmır, ABŞ isə əksinə, diplomatik razılaşmanın əldə olunmasında maraqlı görünür. Pinfold həmçinin Vaşinqtonun son açıqlamalarında fərqli mesajların yer aldığını və bunun müəyyən qeyri-müəyyənlik yaratdığını qeyd edib. Ekspertin fikrincə, İsrail rəhbərliyi də həm daxili siyasi amilləri, həm də beynəlxalq münasibətləri nəzərə almağa məcburdur. O hesab edir ki, genişmiqyaslı müharibə riskinin azalmasına baxmayaraq, bölgədə davamlı sülhün təmin olunması üçün hələ də ciddi siyasi maneələr mövcuddur.

İranda bütün daxili uçuşların dayandırılması və ölkənin qərb hissəsində yerləşən hava məkanının bağlanması bölgədə artan təhlükəsizlik narahatlıqlarının yeni göstəricisi kimi qiymətləndirilir. Son günlər baş verən hərbi hadisələr və müxtəlif şəhərlərdə qeydə alınan partlayışlardan sonra aviasiya sahəsində əlavə təhlükəsizlik tədbirləri tətbiq olunub. Rəsmi məlumatlara görə, bütün daxili reyslər növbəti bildirişədək ləğv edilib və qərb istiqamətində hava hərəkətinə məhdudiyyət qoyulub. Hələlik məhdudiyyətlərin nə qədər davam edəcəyi açıqlanmayıb. İran hakimiyyəti vəziyyəti izlədiyini və hava nəqliyyatı ilə bağlı növbəti qərarların təhlükəsizlik qiymətləndirmələri əsasında veriləcəyini bildirir.

İsraildə təhlükəsizlik səbəbindən məktəblərin fəaliyyəti ikinci gün də dayandırılıb. Təhsil naziri Yoav Kiş bildirib ki, İranın hücumları dayandırdığına dair açıqlamalar verilməsinə baxmayaraq, ölkədə təhlükəsizlik vəziyyəti tam sabit hesab olunmur. Bu səbəbdən tədris müəssisələrinin bağlı saxlanılması barədə qərar qüvvədə qalır. İsrail ordusu daha əvvəl mülki əhali üçün təhlükəsizlik qaydalarını sərtləşdirib, kütləvi tədbirlərə məhdudiyyətlər tətbiq edib və məktəblərdə dərsləri dayandırıb. Təhsil Nazirliyi məktəblərin yaxın günlərdə yenidən açılmasını nəzərdən keçirsə də, bunun yalnız şagirdlərin təhlükəsizliyinin təmin olunacağı halda mümkün olacağını vurğulayır. Hakimiyyət orqanları vəziyyəti izləməyə davam edir və növbəti qərarların təhlükəsizlik qurumlarının qiymətləndirmələri əsasında veriləcəyini bildirirlər.

Beynəlxalq Böhran Qrupunun təhlilçisi Devid Vuds ABŞ-ın İsrailə təsir imkanları ilə bağlı maraqlı qiymətləndirmə aparıb. O bildirib ki, Vaşinqtonun əlində yalnız diplomatik bəyanatlar və telefon danışıqları deyil, daha təsirli vasitələr də mövcuddur. Təhlilçinin fikrincə, silah tədarükünün məhdudlaşdırılması, kəşfiyyat məlumatlarının paylaşılmaması və ya raketdən müdafiə sahəsində dəstəyin azaldılması kimi addımlar İsrail tərəfindən daha ciddi qəbul edilə bilər. Vuds hesab edir ki, əsas məsələ ABŞ administrasiyasının bu imkanlardan istifadə etməyə siyasi iradə göstərib-göstərməyəcəyidir. Onun sözlərinə görə, İsrail və İran arasında son qarşıdurma fonunda Vaşinqtonun atacağı addımlar regiondakı təhlükəsizlik vəziyyətinə və diplomatik proseslərin gələcəyinə mühüm təsir göstərə bilər.

Oman sahillərində Madaqaskar bayrağı altında üzən “Marivex” neft tankerində yanğın baş verməsi ilə bağlı məlumat beynəlxalq dəniz nəqliyyatı dairələrinin diqqətini cəlb edib. Hindistan rəsmilərinin açıqlamasına görə, tankerin göyərtəsində olan 24 hindistanlı dənizçinin hamısı təhlükəsiz vəziyyətdədir və hadisə zamanı insan itkisi qeydə alınmayıb. Məlumata əsasən, gəmi yanğın baş verən vaxt yük daşımırdı. Hindistanın aidiyyəti qurumları hadisə ilə bağlı vəziyyəti nəzarətdə saxlayır və dənizçilərin təhlükəsizliyinin təmin olunması üçün müxtəlif dövlət qurumları ilə əlaqəli fəaliyyət göstərir. Yanğının səbəbi hələlik məlum deyil və hadisənin bütün təfərrüatlarının araşdırıldığı bildirilir. Rəsmilər yaxın günlərdə daha ətraflı məlumatın açıqlanacağını gözlədiklərini bildirirlər.

İsrailin İrana qarşı həyata keçirdiyi hücumları dayandırdığı barədə yayılan məlumatlar Yaxın Şərqdə vəziyyətin gələcəyi ilə bağlı diqqəti yenidən diplomatik proseslərə yönəldib. İsrail mediasının məlumatına görə, qərar ABŞ Prezidenti Donald Trampın müraciətindən sonra qəbul olunub. Məlumatlarda bildirilir ki, Tramp ilə Benyamin Netanyahu arasında telefon danışığından sonra gərginliyin daha da artmasının qarşısını almaq məqsədilə hücumların dayandırılması qərarı verilib. Bununla yanaşı, İsrail tərəfi Hizbullah tərəfindən mümkün yeni hücumlar olacağı halda Livanda hərbi əməliyyatların yenidən başlaya biləcəyinə işarə edib. Hələlik məlumatlar rəsmi şəkildə təsdiqlənməsə də, bölgədə son günlər aparılan diplomatik səylər və atəşkəs çağırışları fonunda bu xəbərlər xüsusi diqqətlə izlənilir.

İran və İsrail arasında yenidən başlayan qarşılıqlı hücumlar bölgədə gərginliyi kəskin şəkildə artırıb. İsrailin İranın bir neçə şəhərinə endirdiyi zərbələr və İranın buna cavab olaraq həyata keçirdiyi raket hücumları aprel ayında əldə olunmuş atəşkəsin taleyi ilə bağlı ciddi suallar yaradıb. Tehran İsraili atəşkəsi pozmaqda ittiham edir, İsrail isə Livanda davam edən əməliyyatların təhlükəsizlik məqsədi daşıdığını bildirir. ABŞ Prezidenti Donald Tramp tərəfləri dərhal hücumları dayandırmağa çağırsa da, bölgədə vəziyyət qeyri-müəyyən olaraq qalır. Analitiklər hesab edirlər ki, son hadisələr Yaxın Şərqdə yeni qarşıdurma riskini artırmaqla yanaşı, diplomatik səylərin gələcəyini də sual altında qoyur. Mövcud vəziyyət atəşkəsin formal olaraq qüvvədə qalıb-qalmaması ilə bağlı müzakirələri daha da gücləndirib.

Avropa İttifaqının xarici siyasət və təhlükəsizlik məsələləri üzrə ali nümayəndəsi Kaya Kallas bölgədə davam edən gərginliklə bağlı narahatlığını ifadə edərək tərəfləri yenidən danışıqlar prosesinə qayıtmağa çağırıb. Onun sözlərinə görə, hazırkı vəziyyət sülh danışıqları ilə kövrək atəşkəs arasında dəyişən təhlükəli mərhələdədir və münaqişənin yenidən genişmiqyaslı müharibəyə çevrilməsi bütün region üçün ciddi nəticələr yarada bilər. Nikosiyada keçirilən toplantıda çıxış edən Kallas diplomatik səylərin artırılmasının vacibliyini vurğulayıb və bütün tərəflərin siyasi həll yollarına üstünlük verməsinin zəruriliyini qeyd edib. Avropa İttifaqı rəsmisinin fikrincə, yalnız dialoq və qarşılıqlı anlaşma regionda uzunmüddətli sabitliyin təmin olunmasına imkan yarada bilər.

İsrailin Baş naziri Benyamin Netanyahu ilə ABŞ Prezidenti Donald Tramp arasında keçirilən telefon danışığı bölgədə davam edən gərginlik fonunda diqqət mərkəzinə çevrilib. Məlumata görə, danışıq Trampın İsrail və İran arasında atəşkəsə dair ümidverici açıqlamasından dərhal əvvəl baş tutub. Tərəflər arasında müzakirə olunan məsələlər açıqlanmasa da, son günlər Vaşinqtonun bölgədə vəziyyətin daha da gərginləşməsinin qarşısını almaq üçün fəal diplomatik təmaslar apardığı bildirilir. Tramp daha sonra etdiyi paylaşımda İsrail və İranın atəşkəs istiqamətində hərəkət etdiyini və yekun danışıqların davam etdiyini qeyd edib. Telefon danışığının detalları açıqlanmasa da, görüşün bölgədəki son proseslərlə əlaqəli olduğu ehtimal edilir.

İran Prezidenti Məsud Pezeşkian son açıqlamasında ölkəsinin həm təhlükəsizlik sahəsində, həm də diplomatik müstəvidə fəaliyyətini davam etdirdiyini bəyan edib. O bildirib ki, İranın əsas məqsədi milli təhlükəsizliyin qorunması və xalqın sülh şəraitində yaşamasının təmin edilməsidir. Prezident vurğulayıb ki, Tehran heç bir təhdid qarşısında geri çəkilməyəcək və ölkənin milli maraqlarını qətiyyətlə müdafiə edəcək. Bununla yanaşı, Pezeşkian diplomatiyanın da İranın xarici siyasətində mühüm yer tutduğunu qeyd edib. Onun sözlərinə görə, müdafiə və diplomatiya dövlətin milli gücünün ayrılmaz hissələridir və İran hər iki istiqamətdə fəaliyyətini paralel şəkildə davam etdirəcək. Açıqlama bölgədə gərginliyin davam etdiyi və diplomatik səylərin intensivləşdiyi bir dövrdə diqqət çəkib.

Avropa İttifaqı Hörmüz boğazında gəmiçilik təhlükəsizliyi ilə bağlı narahatlıqlar fonunda İranın hərbi qurumlarından birinə və iki İran vətəndaşına qarşı yeni sanksiyalar tətbiq edib. Rəsmi açıqlamaya əsasən, qərar dəniz nəqliyyatının sərbəst hərəkətinə təhlükə yaradan fəaliyyətlərlə bağlı irəli sürülən iddialara əsaslanır. Sanksiyalar İran İslam İnqilabı Keşikçiləri Korpusunun Hərbi Dəniz Qüvvələrinin Hörmüzqan əyaləti üzrə komandanlığını, eləcə də iki iranlı rəsmiyi əhatə edir. Avropa İttifaqı bu addımı yeni sanksiya mexanizmi çərçivəsində atdığını və bunun ilk belə qərar olduğunu vurğulayıb. Dünya neft daşımalarının mühüm hissəsinin keçdiyi Hörmüz boğazında baş verən hadisələr qlobal enerji bazarları tərəfindən yaxından izlənilir və bölgədəki hər hansı gərginlik beynəlxalq iqtisadiyyata təsir göstərə biləcək amillərdən biri hesab olunur.

İran milli komandasının futbolçuları Meksikaya səfərləri zamanı üzərində “168” rəqəmi olan xüsusi nişanlar taxaraq məktəbə endirilən raket zərbəsində həyatını itirən insanların xatirəsini yad ediblər. Bu addım fevral ayında Minab şəhərində baş vermiş və çoxsaylı insan itkisinə səbəb olmuş hadisəyə diqqət çəkmək məqsədi daşıyıb. Məlumatlara görə, həlak olanların böyük hissəsi uşaqlar olub. Komandanın jesti sosial şəbəkələrdə və ictimaiyyət arasında geniş müzakirələrə səbəb olub. Hadisə ilə bağlı beynəlxalq qurumların reaksiyaları davam etdiyi bir vaxtda, hücumun bütün təfərrüatlarının araşdırıldığı bildirilir. Futbolçuların nümayiş etdirdiyi həmrəylik addımı isə faciə qurbanlarının unudulmaması mesajı kimi qiymətləndirilir.

İran Silahlı Qüvvələrinin yaydığı son bəyanat bölgədə davam edən gərginliyin yeni mərhələyə keçə biləcəyi ilə bağlı müzakirələri gücləndirib. Tehran son hücumların cavab xarakteri daşıdığını bildirərək, hərbi əməliyyatların dayandırıldığını açıqlayıb. Bununla yanaşı, İran rəhbərliyi İsrailə açıq xəbərdarlıq edərək, hücumlar və təxribat xarakterli fəaliyyətlər davam edərsə daha sərt tədbirlərin görüləcəyini bəyan edib. Xüsusilə Livanın cənubunda mümkün yeni hərbi əməliyyatların baş verməsi halında cavab tədbirlərinin daha geniş miqyaslı ola biləcəyi vurğulanıb. Son açıqlama İsrail və İran arasında yenidən artan qarşıdurma fonunda verilib və bölgədə təhlükəsizlik vəziyyətinin gələcəyi ilə bağlı sualları artırıb.

İran Silahlı Qüvvələri İsrailə qarşı həyata keçirilən hərbi əməliyyatların başa çatdığını açıqlayıb. Rəsmi bəyanatda bildirilir ki, Livanın cənubunda və Beyrutun Dahiyə bölgəsində həyata keçirilən hücumlara cavab olaraq endirilən zərbələrdən sonra əməliyyatlar dayandırılıb. Bununla yanaşı, İran Livana qarşı yeni hücumlar baş verəcəyi təqdirdə daha sərt addımlar atılacağını bəyan edib. Açıqlama ABŞ Prezidenti Donald Trampın tərəfləri dərhal atəşkəsə çağırmasından sonra səsləndirilib. İsrail tərəfi isə hələlik bu bəyanata münasibət bildirməyib. Son günlər bölgədə artan gərginlik fonunda beynəlxalq ictimaiyyət mümkün genişmiqyaslı qarşıdurmanın qarşısının alınması üçün diplomatik səylərini artırır.

Livanın Baş naziri Nəvaf Salamın açıqladığı son rəqəmlər ölkədəki vəziyyətin miqyasını bir daha ortaya qoyub. Onun sözlərinə görə, ABŞ tərəfindən elan edilən atəşkəsdən sonra belə İsrail Livan ərazisinə minlərlə hava hücumu həyata keçirib. Rəsmi məlumatlarda aprelin ortalarından iyunun əvvəlinə qədər 3 491 hava zərbəsi, yüzlərlə dağıntı əməliyyatı və bir sıra yaşayış məntəqələrinin tamamilə məhv edilməsi ilə nəticələnən hərbi əməliyyatların qeydə alındığı bildirilir. Baş nazir eyni zamanda İran və İsrail arasında son gərginliyin Livanda humanitar vəziyyəti daha da ağırlaşdırdığını vurğulayıb. Yeni köçkün axınları nəticəsində ölkənin qəbul imkanlarının tükənmək üzrə olduğu, Beyrut və digər şəhərlərdə yerləşdirmə mərkəzlərinin isə artıq maksimum yüklənmə həddinə çatdığı qeyd edilir. Mart ayından bəri 1 milyondan çox insanın evlərini tərk etməsi Livanın son illərdə üzləşdiyi ən böyük humanitar sınaqlardan biri kimi qiymətləndirilir.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp İsrail və İran arasında davam edən gərginliklə bağlı yeni açıqlamasında tərəflərin atəşkəsə yaxınlaşdığını bildirib. Onun sözlərinə görə, hazırda yekun danışıqlar aparılır və tərəflər hərbi qarşıdurmanın dayandırılması üçün çıxış yolu axtarırlar. Tramp qeyd edib ki, sülh prosesinin qarşısında ciddi maneələr yaranmadığı halda, yaxın vaxtlarda mühüm irəliləyiş əldə oluna bilər. ABŞ lideri həmçinin yekun razılaşma əldə olunana qədər mövcud blokadanın qüvvədə qalacağını vurğulayıb. Açıqlama İsrail və İran arasında son günlər yenidən şiddətlənən qarşıdurma və beynəlxalq vasitəçilik səylərinin artdığı bir dövrdə verilib. Bu bəyanat bölgədə vəziyyətin diplomatik yollarla həll olunacağına dair gözləntiləri artırıb.

Livanın informasiya naziri Pol Morkosun açıqladığı son məlumatlar ölkədə davam edən hərbi qarşıdurmaların təhlükəsizlik qüvvələrinə ciddi təsir göstərdiyini ortaya qoyur. Mart ayından bəri İsrailin həyata keçirdiyi zərbələr nəticəsində Livan təhlükəsizlik qurumlarının 29 əməkdaşı həlak olub. Ölənlər arasında polis əməkdaşları, təhlükəsizlik qurumlarının nümayəndələri və hərbçilər də var. Son günlər baş verən hücumlar nəticəsində yüksək rütbəli zabitlərin də həyatını itirməsi diqqət çəkir. Livanın Səhiyyə Nazirliyi ölkədə hərbi əməliyyatlar zamanı ölənlərin ümumi sayının 3 min 613 nəfərə çatdığını açıqlayıb. Davam edən qarşıdurmalar fonunda ölkədə təhlükəsizlik və humanitar vəziyyətlə bağlı narahatlıqlar artır.

Panama Respublikasının Prezidenti Xose Raul Mulino Kintero Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyevə ünvanladığı məktubda Müstəqillik Günü münasibətilə təbriklərini çatdırıb. Təbrik məktubunda Azərbaycan xalqına rifah və tərəqqi arzulanıb, eyni zamanda iki ölkə arasında diplomatik münasibətlərin qurulmasının 31-ci ildönümünün əhəmiyyəti vurğulanıb. Panama Prezidenti Panama ilə Azərbaycan arasında dostluq və əməkdaşlıq əlaqələrinin inkişafından məmnunluğunu ifadə edib və qarşılıqlı anlaşmanın daha da möhkəmləndirilməsinə hazır olduqlarını bildirib. Məktubda həmçinin hər iki ölkənin sülhə, sabitliyə və inkişafa sadiqliyi qeyd olunub və gələcək əməkdaşlığın genişləndirilməsi ilə bağlı müsbət gözləntilər ifadə edilib.

Türküstan şəhərində keçirilən Türk Dövlətləri Təşkilatının təhsil nazirlərinin 9-cu iclasında Türk dünyasında təhsil sahəsində inteqrasiyanın genişləndirilməsi, akademik mobilliyin artırılması və ali təhsil müəssisələri arasında əməkdaşlığın gücləndirilməsi əsas müzakirə mövzuları olub. Toplantıda iştirak edən elm və təhsil naziri Emin Əmrullayev təşkilat çərçivəsində həyata keçirilən layihələrin üzv ölkələr arasında elmi və təhsil əlaqələrinin inkişafına mühüm töhfə verdiyini bildirib. Görüş zamanı tələbə və müəllim mübadiləsi proqramları, vahid ali təhsil məkanının formalaşdırılması, universitetlərarası əməkdaşlığın genişləndirilməsi və yeni təhsil təşəbbüsləri ətrafında fikir mübadiləsi aparılıb. Azərbaycanın ali təhsil sahəsində daha sistemli əməkdaşlıq mexanizmlərinin yaradılmasına dair təklifi də iştirakçılar tərəfindən diqqətlə qarşılanıb. İclasın yekununda təhsil sahəsində gələcək əməkdaşlıq istiqamətlərini müəyyən edən bir sıra strateji sənədlər qəbul olunub.

Qəzza zolağında davam edən hərbi əməliyyatların nəticələri ağırlaşmaqda davam edir. Qəzzanın Səhiyyə Nazirliyinin son məlumatına görə, 2023-cü ilin oktyabr ayından bu günə qədər həyatını itirənlərin sayı 72 min 980 nəfərə, yaralananların sayı isə 173 min 171 nəfərə yüksəlib. Son sutka ərzində də yeni itkilər qeydə alınıb. Rəsmi məlumatlarda bildirilir ki, atəşkəsin qüvvəyə minməsindən sonra belə bölgədə yüzlərlə insan həyatını itirib və minlərlə şəxs yaralanıb. Humanitar vəziyyət isə ağır olaraq qalır. Beynəlxalq təşkilatlar mülki əhalinin təhlükəsizliyinin təmin olunması, humanitar yardımların artırılması və bölgədə zorakılığın dayandırılması üçün çağırışlarını davam etdirirlər.

İsrailin Tehran əyalətinə endirdiyi zərbələrdən sonra hələlik ölən və ya yaralananlarla bağlı məlumat qeydə alınmayıb. İranın təcili yardım xidməti iki partlayış hadisəsinin araşdırıldığını, bütün qüvvələrin isə yüksək hazırlıq vəziyyətində olduğunu açıqlayıb.

İsrail və İran arasında yenidən başlayan qarşılıqlı hücumlar beynəlxalq ictimaiyyətin diqqət mərkəzində qalmaqda davam edir. Bölgədə hərbi gərginliyin artdığı bir vaxtda ABŞ Prezidenti Donald Tramp tərəflərə açıq çağırış edərək atəşin dərhal dayandırılmasını istəyib. Trampın bəyanatı aprel ayında əldə olunmuş atəşkəsdən sonra ilk dəfə baş verən qarşılıqlı raket və hava hücumları fonunda səslənib. Son hadisələr Yaxın Şərqdə təhlükəsizlik vəziyyətinin yenidən pisləşə biləcəyi ilə bağlı narahatlıqları artırıb. ABŞ Prezidenti tərəfləri hərbi əməliyyatları dayandırmağa, gərginliyin genişmiqyaslı qarşıdurmaya çevrilməsinin qarşısını almağa və problemlərin diplomatik yollarla həllinə üstünlük verməyə çağırıb.

İsrail və İran arasında qarşılıqlı hücumların yenidən başlaması enerji bazarlarına təsir edib. Yaxın Şərqdə təhlükəsizlik risklərinin artması fonunda Brent markalı neftin qiyməti 5 faizdən çox yüksələrək 97 ABŞ dollarını keçib. Analitiklər bölgədəki vəziyyətin daha da gərginləşəcəyi halda qiymətlərin yenidən yüksələ biləcəyini istisna etmirlər.

Türkiyə, Azərbaycan və Gürcüstan xarici işlər nazirlərinin 10-cu üçtərəfli görüşü mühüm sənədin qəbulu ilə başa çatıb.