İranın ali rəhbərinin baş müşaviri Əli Əkbər Vilayəti ABŞ-ni Fars körfəzində gərginliyin yenidən artmasında günahlandırıb. O bildirib ki, Donald Trampın müvəqqəti anlaşmanın ləğv olunduğunu açıqlaması bölgədə vəziyyəti daha da gərginləşdirib. Vilayəti İranın daha əvvəl də bölgənin siyasi qarşıdurma meydanına çevrilməsinə qarşı xəbərdarlıq etdiyini xatırladıb. Onun sözlərinə görə, istənilən sərgüzəştçi addım dərhal cavablandırılacaq. Baş müşavir İranın hər an cavab verməyə hazır olduğunu bildirib. O vurğulayıb ki, Tehran təhqir və hərbi təzyiq qarşısında geri çəkilməyəcək. Vilayətinin açıqlaması ABŞ ilə İran arasında qarşılıqlı ittihamların davam etdiyi bir vaxtda səsləndirilib.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp İrana qarşı son zərbələrin neft qiymətlərinə təsirindən danışıb. O bildirib ki, ABŞ İrana hər dəfə zərbə endirdikdə neftin qiyməti adətən bir qədər artır. Trampın sözlərinə görə, bu artım təxminən iki dollar səviyyəsində ola bilər. ABŞ Prezidenti Vaşinqton və Tehran arasında yenidən gərginliyin artmasının enerji bazarına təsir göstərə biləcəyini qəbul edib. Bununla belə, o, qiymət artımının məhdud qalacağını vurğulayıb. Tramp ciddi bahalaşma gözləmədiyini bildirib. Onun açıqlaması bölgədə hərbi gərginliyin enerji bazarlarına mümkün təsirinin müzakirə edildiyi bir vaxtda səsləndirilib.

İran Hörmüz boğazına nəzarət məsələsində mövqeyini qoruyacağını bəyan edib. Bu açıqlama ABŞ ilə İran arasında son hərbi qarşıdurmaların yenidən kəskinləşdiyi bir vaxtda verilib. Donald Tramp Vaşinqton və Tehran arasında imzalanmış müvəqqəti anlaşmanın artıq qüvvədə olmadığını bildirib. ABŞ Prezidenti İran rəhbərliyini sərt ifadələrlə tənqid edib. İran tərəfi isə ABŞ-ni hərbi əməliyyatların dayandırılmasına dair razılaşmanı pozmaqda ittiham edib. Məlumata görə, İran qüvvələri Bəhreyn və Küveyt istiqamətində raketlər buraxıb, həmçinin ABŞ-yə məxsus pilotsuz uçuş aparatını vurduğunu açıqlayıb. Bölgədə gərginlik davam edir və tərəflərin qarşılıqlı ittihamları yeni eskalasiya riskini artırır. Diplomatik həll yolu ilə bağlı qeyri-müəyyənlik isə hələ də qalmaqdadır.

ABŞ və İran arasında son zorakılıq dalğasının hansı istiqamətdə davam edəcəyi hələlik bəlli deyil. Donald Tramp daha əvvəl də danışıqlar zamanı İrana qarşı yeni zərbələrlə bağlı xəbərdarlıqlar etmişdi. ABŞ Mərkəzi Komandanlığı mümkün hücumlarla bağlı jurnalistlərə ətraflı məlumat vermir. Buna baxmayaraq, Vaşinqtonun İran hədəflərinə yenidən zərbə endirə biləcəyinə dair işarələr artır. ABŞ ictimaiyyətində İranla müharibəyə qarşı narazılığın gücləndiyi bildirilir. Lakin yay mövsümü və Konqresin fasilədə olması səbəbindən məsələ geniş ictimai müzakirələrin əsas mövzusu deyil. Sentyabrdan sonra seçki mövsümünün başlaması ilə bu mövzunun daha çox gündəmə gələcəyi gözlənilir. Xüsusilə atəşkəs müddəti başa çatarsa, ABŞ-ın İran siyasəti daha sərt müzakirə edilə bilər.

ABŞ Prezidenti Donald Tramp İrana endirilən son zərbələrin böyük nəticə verdiyini iddia edib. O bildirib ki, hücumlar İranın yenidən qurduğu hava müşahidə sistemlərini məhv edib, lakin bu fikrini təsdiqləyən sübut təqdim etməyib. Tramp Vaşinqtonun hərbi əməliyyatları daha da genişləndirə biləcəyini də istisna etməyib. Onun sözlərinə görə, zərurət yaranarsa İranın elektrik stansiyaları və elektrik enerjisi istehsalı müəssisələri də hədəfə çevrilə bilər. ABŞ Prezidenti duzsuzlaşdırma qurğularının da vurula biləcəyini bildirib. O, həmçinin strateji əhəmiyyət daşıyan Xark adasına nəzarətin ələ keçirilə biləcəyini iddia edib. Trampın bu açıqlamaları ABŞ ilə İran arasında gərginliyin daha da artacağı ehtimallarını gücləndirib.

İran İnqilab Keşikçiləri Korpusu ABŞ-nin İranın cənubuna endirdiyi zərbələrə cavab olaraq Bəhreyn və Küveytdə 85-ə yaxın hədəfi vurduğunu açıqlayıb. Məlumata görə, hədəflər arasında ABŞ-nin Beşinci Donanması və Küveytdəki Əli əs-Salem hərbi bazası da yer alıb. İranın hərbi rəhbərliyi hücumlara qarşı sərt cavab veriləcəyini bəyan edib. ABŞ Prezidenti Donald Trampın son açıqlamaları Tehranda ciddi narazılıq doğurub. İran parlamentinin sədri Məhəmməd Baqir Qalibaf və Prezident Məsud Pezeşkian Vaşinqtonun mövqeyini kəskin tənqid ediblər. İran Xarici İşlər Nazirliyi ABŞ hücumlarını anlaşma sənədinin pozulması kimi qiymətləndirib. Tehran həmçinin Hörmüz boğazının idarə olunması məsələsində öz mövqeyini qoruyacağını bildirib. ABŞ-nin İran neftinə dair güzəşti dayandırması isə gərginliyi daha da artırıb.

NATO liderləri Ankarada keçirilən Zirvə Toplantısının yekun bəyanatında İrandan Hörmüz boğazında gəmiçilik azadlığına hörmət etməyi tələb ediblər. Alyans hərbi imkanlarını, o cümlədən hava və raketdən müdafiə sistemlərini inkişaf etdirmək barədə razılığa gəlib. Üzv ölkələr müdafiə xərclərini artırmaq və hərbi-sənaye potensialını genişləndirmək öhdəliyini təsdiqləyiblər. Bəyanatda İranın nüvə silahı əldə etməsinə imkan verilməməli olduğu da vurğulanıb. Zirvə Toplantısı ABŞ və İran arasında gərginliyin artdığı bir şəraitdə keçirilib. Donald Tramp sammit çərçivəsində İranla bağlı müvəqqəti atəşkəs razılaşmasının bitdiyini açıqlayıb. NATO-nun yekun bəyanatı alyansın təhlükəsizlik gündəliyində Hörmüz boğazının xüsusi yer tutduğunu göstərir.

NATO liderləri Ankarada keçirilən Zirvə Toplantısında İranın nüvə silahına malik olmamalı olduğunu bir daha bəyan ediblər. Alyans rəhbərləri bu mövqenin NATO-nun təhlükəsizlik siyasətinin əsas prinsiplərindən biri olduğunu vurğulayıblar. Bəyanatda nüvə silahlarının yayılmasının qarşısının alınmasının vacibliyi qeyd olunub. Liderlər İranın nüvə proqramı ilə bağlı əvvəlki mövqelərini dəyişməyiblər. Açıqlama regionda artan gərginlik fonunda verilib. NATO hesab edir ki, beynəlxalq təhlükəsizliyin qorunması üçün bu məsələ xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Mövzu Ankaradakı zirvə görüşünün əsas müzakirə istiqamətlərindən biri olub.

İranın cənubundakı Sirik limanına endirilən hərbi zərbə nəticəsində 4 nəfər yaralanıb. İranın rəsmi xəbər agentliyinin məlumatına görə, hücum limanın dəniz infrastrukturuna ciddi ziyan vurub. Zərbələr iki dalğa şəklində həyata keçirilib və əsas üzən körpülərdən biri ağır zədələnib. Yerli kommersiya gəmiləri və yaxınlıqdakı rabitə qüllələri də hədəfə alınıb. Yaralılardan birinin vəziyyəti ağırdır və o, Minab şəhərində xəstəxanaya yerləşdirilib. Hadisə Hörmüz boğazı ətrafında artan hərbi gərginlik fonunda baş verib. Qonşu Cask və Tiab limanlarının isə gücləndirilmiş təhlükəsizlik rejimində fəaliyyətini davam etdirdiyi bildirilir.

İranın Fars xəbər agentliyi Hindistana məxsus neft tankerinin Hörmüz boğazında Oman marşrutundan geri qaytarıldığını iddia edib. Məlumata görə, Oman sahilləri boyunca yaradılan müvəqqəti dəhliz Körfəzdə qalan gəmilərin təhlükəsiz hərəkəti üçün nəzərdə tutulub. İran İnqilab Keşikçiləri Korpusu isə həmin marşrutdan istifadə etmək istəyən gəmiləri radio vasitəsilə xəbərdar edərək İranın müəyyən etdiyi dəhlizə yönləndirir. Agentlik bildirir ki, bu gün səhər Hörmüz boğazından keçən bütün gəmilər İranın təsdiqlədiyi marşrutla hərəkət edib. Hörmüz boğazında vəziyyət regionun təhlükəsizliyi və beynəlxalq gəmiçilik baxımından diqqətlə izlənilir. Boğaz dünya enerji tədarükü üçün strateji əhəmiyyət daşıyır. Bölgədə artan gərginlik beynəlxalq dəniz daşımalarına təsir göstərə bilər.

Dohada yerləşən Ali Təhsil İnstitutunun professoru Mühənnəd Səllum İranın Hörmüz boğazında yeni vəziyyət formalaşdırmağa çalışdığını bildirib. Onun sözlərinə görə, Tehran boğazdan keçən gəmilər üzərində daha geniş nəzarət qurmaq və keçidlərə görə ödəniş tətbiq etmək istəyir. Təhlilçi qeyd edib ki, Oman bu təşəbbüsə qoşulmağa hazır görünmür. O hesab edir ki, ABŞ isə İrana qarşı iqtisadi təzyiqi artırmaqla Hörmüz boğazındakı vəziyyətə təsir göstərməyə çalışır. Mühənnəd Səllumun fikrincə, Vaşinqton gəmiçiliyin məhdudlaşdırılması davam edərsə, İranın enerji infrastrukturuna daha ciddi zərbələr endirə bilər. O, İranın uzun müddət neft ehtiyatlarını saxlaya bilməyəcəyini də vurğulayıb. Təhlilçi bu qarşıdurmanın bölgədə gərginliyi daha da artıra biləcəyini bildirib.

İran parlamentinin Milli Təhlükəsizlik Komitəsinin sədri İbrahim Əzizi ABŞ-ı Hörmüz boğazında “yeni İran reallığını” tanımağa çağırıb. O, bu açıqlamanı İnqilab Keşikçiləri Korpusunun bölgədə ABŞ-a məxsus 85 hərbi obyektə zərbələr endirdiyini bildirməsindən sonra verib. İran dövlət mediasına görə, zərbələr ABŞ-ın hərbi addımlarına ilkin cavab kimi təqdim olunub. Əzizi sosial şəbəkədə paylaşım edərək Vaşinqtonun başqa yolu olmadığını bildirib. Onun sözlərinə görə, ABŞ Hörmüz boğazında yaranmış yeni vəziyyəti qəbul etməlidir. Açıqlama regionda təhlükəsizlik risklərinin artdığı bir dövrə təsadüf edir. Hörmüz boğazı ətrafında gərginlik enerji daşımaları və regional sabitlik baxımından diqqətlə izlənilir.