BAKI,AzerVoice, Fərid Mikayılov

Ağıllı telefon və planşet istifadəsinin artması ilə birlikdə ortaya çıxan “telefon boynu” (text neck) anlayışı gündəlik həyatda daha çox işlədilməyə başlanıb.

İnsanların uzun müddət önə əyilmiş vəziyyətdə ekrana baxması boyuna əlavə yük salır və bu, boyun ağrıları ilə əlaqələndirilir. Amma bu, həqiqətən tibbi bir sindromdurmu, yoxsa müasir dövrün sağlamlıq təşvişlərindən biri?

Araşdırmalara əsasən, orta statistik insan gün ərzində 4 saat 37 dəqiqəsini telefona sərf edir. Bu, həftədə tam bir günə, ayda isə təxminən altı günə bərabərdir. Başın 60 dərəcə önə əyilməsi boyuna düşən yükü 5 kilodan 27 kiloya qədər artırır və onurğaya ciddi təzyiq göstərir.

Sorğular göstərir ki, istifadəçilərin 50–84 faizi boyun, çiyin və ya kürək ağrılarından əziyyət çəkir. Uşaqlarla aparılan müşahidələrdə isə gün ərzində 5–8 saat ekran qarşısında vaxt keçirənlərin 70 faizi boyun ağrısından şikayətlənib.

Mütəxəssislər qəbul edirlər ki, boyun ağrısı uydurma deyil, xüsusən tələbələr və ofis işçiləri arasında ən çox rast gəlinən şikayətlərdəndir. Lakin səbəblər yalnız telefon istifadəsi ilə məhdudlaşmır. Stres, yuxu pozğunluğu və hərəkətsizlik də mühüm rol oynayır.

“Telefon boynu” anlayışı müasir texnologiya ilə bağlı narahatlıqları ifadə etsə də, elm hələlik bunu ayrıca tibbi sindrom kimi qəbul etmir. Həkimlərin ortaq tövsiyəsi isə sadədir: davamlı fasilələr vermək, aktiv həyat tərzi keçirmək və balanslı rejim saxlamaq boyun sağlamlığını qorumağın ən yaxşı yollarıdır.