BAKI,VOA, Nailə Babazadə

Tarixi mənbələrə əsasən, 11 aprel 1814-cü ildə Fransa imperatoru və tarixin ən qüdrətli hərbi sərkərdələrindən biri sayılan Napoleon Bonapart rəsmən taxtdan imtina etdi. Fontenblo müqaviləsinin imzalanması ilə o, Aralıq dənizində yerləşən Elba adasına sürgünə göndərildi.

1769-cu ildə Korsikanın Ayaçço şəhərində anadan olan Napoleon, hərbi məktəbi bitirdikdən sonra 1789-cu il Fransa İnqilabı dövründə sürətlə yüksələrək 1799-cu ildə hərbi diktaturanın zirvəsinə qalxdı. 1804-cü ildə imperator titulunu qazanan Bonapart, apardığı ardıcıl hərbi kampaniyalar sayəsində 1810-cu ilə qədər Avropanın böyük hissəsini öz hakimiyyəti altında birləşdirməyi bacardı. Hakimiyyət hərisliyi ilə tanınmasına baxmayaraq, o, Avropa cəmiyyətinə böyük təsir göstərən köklü islahatlara imza atdı. Feodalizmin ləğvi, konstitusiya quruluşu, kişilər üçün səsvermə hüququ və təhsilin dəstəklənməsi onun mirasının əsasını təşkil edir. Xüsusilə dini dözümlülüyü və təməl azadlıqları qanuniləşdirən "Napoleon Məcəlləsi" bu gün belə Fransa mülki hüququnun təməl daşı hesab olunur.

Lakin Napoleonun imperiya arzuları 1812-ci ildə başladığı uğursuz Rusiya işğalı ilə sarsıldı. Moskvadan geri çəkilmə və bütün Avropanın ona qarşı birləşməsi 1814-cü ildə ordusunun məğlubiyyəti ilə nəticələndi. Elba adasındakı ilk sürgünündən 1815-ci ildə qaçaraq Parisə qayıdan və "Yüz Gün" olaraq bilinən dövrdə hakimiyyətini bərpa edən Napoleon, həmin ilin iyununda qanlı Vaterlo döyüşündə qəti şəkildə məğlub oldu.

Bu məğlubiyyət Fransanın Avropadakı dominantlığının sonu oldu. İkinci dəfə taxtdan imtina edən Napoleon, Atlantik okeanının cənubundakı Müqəddəs Yelena adasına sürgün edildi və ömrünün qalan hissəsini orada keçirdi. O, 1821-ci il mayın 5-də 52 yaşında vəfat etdi. Ölüm səbəbi olaraq əsasən mədə xərçəngi ehtimal edilsə də, onun zəhərlənməsi ilə bağlı müxtəlif nəzəriyyələr hələ də müzakirə olunmaqdadır.