VOA analitika: Geosiyasi təhlillər

İsrailin Birləşmiş Millətlər Təşkilatı (BMT) ilə müstəsna əlaqələri var, çünki bu, beynəlxalq təşkilatın qərarı ilə yaradılıb və eyni zamanda onun qətnamələrini ən çox pozan üzv dövlətdir. Bu rekorda və saysız-hesabsız pislənilməsinə baxmayaraq, BMT heç bir üzv dövlətin malik olmadığı nadir tolerantlıq nümunəsini məhz İsrailə nümayiş etdirir.

HƏMAS-ın siyasi bürosunun rəhbəri Yəhya Sinvarın öldürülməsi sonrası,savaş bitməsə də artıq bir çoxları savaşın yaxında bitəcəyi siqnallarını verməkdədirlər. Ağıllarda olan ilk sual isə budur ki, Qəzza zolağına HƏMAS sonrası kim hakim olacaq? Fələstinlilər qeyd edirlər ki, Qəzza zolağının gələcək taleyinin müəyyən edilməsi onların öz işidir və heç bir halda hər hansı bir ərəb dövlətinin və eləcə də kənar hakimiyyəti qəbul etməyəcəklər.

Şübhə yoxdur ki, ərəb ədəbiyyatı İslam ədəbiyyatından daha qədimdir, hətta İslam ədəbiyyatı termini İslamın ilk əsrlərinə qədər mövcud deyildi. İslam dövrlərində İslam ədəbiyyatı və ya bəzilərinin dediyi kimi, İslam mədəniyyəti, bəzilərinə görə isə daha əhatəli desək, İslam dini Əməvi və Abbasilər dövrlərində şairlər, rəvayətçilər, tarixçilər və yazıçılar da daxil olmaqla məcəllələşdirilmişdir.

Suriyada 13 illik vətəndaş müharibəsinin başlaması yalnız daha böyük qeyri-qanuni fəaliyyətə təkan verdi. Müharibədən əziyyət çəkən iqtisadiyyat, nüfuz və sənaye miqyaslı mənfəət marjaları yaratmaq imkanı ilə birlikdə, qeyri-qanuni iştirakçılara öz maraqlarını irəli sürmək üçün yer yaratmışdır. Ölkədəki vətəndaş qarşıdurması, hakimiyyət səviyyəsində olan himayədarlıq, məzhəbçi şəbəkələr və alternativ gəlirlərə artan tələbat yeraltı ticarətin inkişafı üçün zəmin yaradıb.

Oktyabrın yeddisi sonra, daha doğrusu Əqsa Tufanı sonrası İsraialin hədəfində yalnız Qəzza və HƏMAS idi. İsmayıl Haniyənin Tehranda müəmmalı öldürülməsindən sonra yerinə seçilən Yəhya Əl-Sinvar İsrail üçün böyük sürpriz olan “Əqsa tufanı” əməliyyatını planlaşdırıb həyata keçirdikdən bir il sonra öldürüldü. Əl-Sinvarın simasın HƏMAS bu əməliyyatda quruda, dənizdə və havada çoxsaylı qüvvə və silahlardan istifadə etdi, lakin onlar müasir orduların silahları ilə müqayisədə primitiv silahlar kimi təsnif edilir.